Theo Ban Chỉ đạo 389 quốc gia, hiện nay, hàng giả xuất hiện trong hầu hết các ngành hàng như: Dược phẩm, mỹ phẩm, thực phẩm, thực phẩm chức năng, rượu bia, thuốc lá, linh kiện điện tử, hàng thời trang, phân bón, vật tư nông nghiệp, linh phụ kiện, phụ tùng ô tô, xe máy...
Tất cả các sản phẩm hàng hóa đều có nguy cơ bị làm giả
Ngày 7/7, tại Đà Nẵng, Ban Chỉ đạo quốc gia chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả (Ban Chỉ đạo 389 quốc gia) tổ chức hội nghị “Chống hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, gian lận thương mại trong tình hình mới”.
Báo cáo của Ban Chỉ đạo 389 quốc gia cho biết, hiện nay hàng giả không còn giới hạn ở các nhóm sản phẩm xa xỉ như thời trang, mỹ phẩm, mà đã lan sang hầu hết các ngành, từ dược phẩm, thực phẩm, thực phẩm chức năng đến linh kiện điện tử, phụ tùng ô tô, xe máy, phân bón, vật tư nông nghiệp... các sản phẩm hàng hóa đều có nguy cơ bị làm giả.
Không chỉ phổ biến ở các thành phố lớn, hàng giả còn lan rộng đến vùng nông thôn, vùng sâu, vùng xa, thông qua nhiều hình thức như thương mại điện tử. Thủ đoạn ngày càng tinh vi, từ bao bì, nhãn mác cho đến chất lượng; nhiều mặt hàng giả thậm chí mang cả tem chống giả, khiến người tiêu dùng nhầm lẫn và gây khó khăn cho lực lượng chức năng.
Trong 6 tháng đầu năm 2025, lực lượng chức năng cả nước đã kiểm tra, xử lý 50.419 vụ việc liên quan đến buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, giảm 21,45% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó có 10.836 vụ buôn bán, vận chuyển hàng cấm, hàng lậu (tăng 79,34%); 36.313 vụ gian lận thương mại, gian lận thuế (giảm 34,14%); 3.270 vụ hàng giả, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ (tăng 8,64%). Tổng số tiền thu nộp ngân sách nhà nước hơn 6.454 tỷ đồng (tăng 6,39%). Cơ quan chức năng khởi tố hình sự 1.899 vụ với 3.271 đối tượng (tăng lần lượt 192,15% và 70,99%).
ực lượng QLTT thành phố Hà Nội kiểm tra kho mỹ phẩm, nước hoa nhập lậu tại 64 Hàng Giấy
Riêng trong tháng cao điểm từ 15/5–15/6/2025, đã xử lý 10.437 vụ vi phạm, trong đó có 1.936 vụ buôn bán, vận chuyển hàng cấm, hàng lậu; 6.870 vụ gian lận thương mại, gian lận thuế; 1.631 vụ hàng giả, vi phạm quyền sở hữu trí tuệ. Thu nộp ngân sách nhà nước hơn 1.278 tỷ đồng; khởi tố 204 vụ với 382 đối tượng.
Đồng bộ các giải pháp chống hàng giả
Đại diện Văn phòng Thường trực Ban chỉ đạo 389 Quốc gia thông tin, dự kiến thời gian tới, tình hình sản xuất, buôn bán hàng giả và hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ cũng như các gian lận thương mại khác sẽ tiếp tục có những diễn biến phức tạp, thậm chí có thể gia tăng về số lượng, quy mô và tinh vi hơn.
Ngoài các phương thức thủ đoạn thường thấy, đã được nhận diện, xác định trong công tác nghiệp vụ của các lực lượng chức năng thời gian qua như; tại cửa khẩu; lợi dụng sự thông thoáng của chính sách thông quan hàng hoá, chính sách kho ngoại quan, hệ thống thông quan tự động, vào nội địa; chia nhỏ, phân tán ngay từ khi qua cửa khẩu về các điểm tập kết theo đơn hàng, nhóm hàng, lưu chứa nhiều nơi, không kéo dài thời gian, lựa chọn địa điểm thưa dân cư, nguỵ trang kín đáo… nhằm che mắt cơ quan chức năng để thực hiện sản xuất và buôn bán hàng hoá vi phạm.
Trong tình hình mới, phương thức thủ đoạn của các đối tượng sẽ tinh vi hơn, bài bản hơn do xã hội có nhiều tiến bộ về thương mại điện tử, thương mại thời công nghệ số cũng như các chính sách của nhà nước tạo điều kiện cho sự phát triển của kinh tế tư nhân.
Trước thực trạng đó, cần có sự vào cuộc của các cấp chính quyền, các lực lượng thực thi, doanh nghiệp, người tiêu dùng một cách toàn diện, trách nhiệm, triệt để và đồng bộ các giải pháp.
Trong đó, doanh nghiệp cần nghiêm túc chấp hành các chủ trương chính sách của Đảng, pháp luật nhà nước, các quy định trong hoạt động sản xuất, kinh doanh thương mại, quy định về tiêu chuẩn quốc gia và chất lượng hàng hoá và pháp luật về sở hữu trí tuệ.
Các sàn thương mại điện tử đóng vai trò trung gian kết nối người bán và người mua, nên có trách nhiệm lớn trong việc kiểm soát và ngăn chặn hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Về phía cơ quan chức năng, cần có sự phối hợp chặt chẽ và công khai minh bạch từ phía các lực lượng. Khi luật pháp đủ mạnh, thực thi nghiêm túc, và người dân có ý thức, thì nạn hàng giả mới được đẩy lùi.
Đặc biệt, người tiêu dùng cần chọn cửa hàng chính hãng, các trung tâm thương mại uy tín, website chính thức, các đại lý ủy quyền của chủ thể quyền, đối với việc thực hiện mua sắm online trên các nền tảng cần có sự tham khảo, lựa chọn, so sánh và đánh giá kỹ cũng như kiểm tra hàng hoá, đặc biệt lựa chọn người bán, gian hàng uy tín, không thực hiện mua bán đối với các nền tảng xã hội ko rõ xuất xứ chủ trang hàng và đặc biệt không mua hàng bằng cảm xúc, cảnh giác trước các chiêu trò hàng giá rẻ, giảm giá sốc, hàng thanh lý và các khuyến mại đi kèm.
Anh Đào