Drama livestream: Ai là người chịu thiệt?

Livestream – công cụ quảng bá sản phẩm mang lại hiệu quả vượt trội – đang dần trở thành con dao hai lưỡi khi ngày càng nhiều vụ lùm xùm xảy ra. Khi những sóng gió từ livestream bùng nổ, ai mới thực sự là người phải gánh chịu hậu quả?

Mua danh ba vạn, bán danh ba đồng

Trong thời đại mạng xã hội phát triển mạnh mẽ, KOLs không chỉ là những người có sức ảnh hưởng lớn mà còn được xem như kênh quảng bá sản phẩm hiệu quả. Với hàng triệu người theo dõi, họ xây dựng hình ảnh cá nhân thông qua sự chân thành và gần gũi. Khi danh tiếng nổi như cồn, họ bắt đầu chiến dịch bán hàng.

Tuy nhiên, không phải chiến dịch nào cũng mang đến giá trị tích cực. Ngày càng nhiều trường hợp các KOLs bất chấp đạo đức nghề nghiệp, chạy theo lợi nhuận và quảng bá những sản phẩm không rõ nguồn gốc, thông tin thiếu chính xác, thậm chí nguy hiểm đến sức khỏe của người tiêu dùng.

Một ví dụ điển hình gần đây là Quang Linh Vlogs, một Youtuber nổi tiếng với những hoạt động thiện nguyện tại châu Phi. Anh đã khiến cộng đồng người hâm mộ thất vọng khi quảng bá một loại kẹo rau củ với lời tuyên bố gây tranh cãi: “Một viên kẹo tương đương một đĩa rau luộc.” Tuyên bố này bị các chuyên gia dinh dưỡng phản bác, bởi rõ ràng một viên kẹo không thể thay thế được các chất xơ, vitamin, và khoáng chất mà rau xanh cung cấp. Điều đáng nói không chỉ là thông tin thiếu chính xác mà còn ở việc Quang Linh tận dụng danh tiếng của mình để quảng bá sản phẩm, khiến không ít người tin tưởng và mua mà không kiểm chứng.

Trước làn sóng chỉ trích gay gắt từ dư luận, chiều 14/3, Quang Linh Vlogs và Hằng Du Mục cùng đại diện của Công ty Chị Em Rọt đã cúi đầu xin lỗi khách hàng và công chúng. Quang Linh Vlogs cho rằng, trong lúc quảng cáo bán kẹo rau củ Kera, anh sử dụng thuật ngữ chưa đúng dẫn đến sai sót, sai lệch, ảnh hưởng đến mọi người. Đây chính là bài học quý báu, xương máu trong cuộc sống cũng như hoạt động kinh doanh từ nay về sau.

Không chỉ Quang Linh, Hằng Du mục mà hoa hậu Thùy Tiên cũng đã công khai xin lỗi vào sáng 15/3, thừa nhận vì “quảng cáo kẹo rau củ thái quá trên sóng livestream.” Nhưng liệu lời xin lỗi ấy có đủ để làm nguôi ngoai những người tiêu dùng đã bỏ tiền mua sản phẩm với niềm tin vào lời quảng bá của cô? Quan trọng hơn, vụ việc tiếp tục dấy lên câu hỏi về trách nhiệm của những người có sức ảnh hưởng khi tham gia quảng cáo sản phẩm.

Ngoài ra, Hằng “Du Mục” – một TikToker nổi tiếng trong lĩnh vực ẩm thực và du lịch – cũng dính bê bối khi quảng cáo một loại yến sào với lời khẳng định đầy ấn tượng: "Mỗi hũ 70ml chứa đến 30g yến tươi loại thượng hạng." Tuy nhiên, với mức giá chỉ khoảng 31.000 đồng, tuyên bố này nhanh chóng bị cho là phi lý. Các chuyên gia ngành yến sào đặt nghi vấn về độ xác thực của sản phẩm, và nhiều người tiêu dùng đã mua hàng chỉ vì danh tiếng của Hằng mà không kiểm chứng. Kết quả, họ trở thành nạn nhân của những lời quảng cáo thổi phồng.

Tình trạng quảng cáo sản phẩm không trung thực đã trở thành vấn nạn phổ biến. Từ thực phẩm chức năng được ca ngợi như “thuốc tiên”, mỹ phẩm không rõ nguồn gốc được quảng cáo là “hàng xách tay cao cấp”, đến các sản phẩm giảm cân được hứa hẹn “đốt mỡ chỉ sau vài ngày” - tất cả đều là minh chứng cho sự bất chấp trách nhiệm của một số KOLs. Mặc dù họ nhận được khoản lợi nhuận khổng lồ từ các hợp đồng quảng cáo, nhưng cái giá phải trả là uy tín cá nhân và niềm tin của công chúng.

Nhiều KOLs, khi bị chỉ trích, thường biện minh rằng: “Tôi cũng chỉ là người dùng, thấy tốt nên giới thiệu” hoặc “Tôi tin vào giấy tờ của nhãn hàng.” Nhưng những lời biện hộ này không đủ để gỡ bỏ trách nhiệm của họ. Khi ký hợp đồng quảng cáo, họ hưởng lợi từ doanh thu, nhưng khi xảy ra sự cố, họ lại dễ dàng phủi tay. Điều này không chỉ khiến công chúng mất niềm tin mà còn góp phần làm cho thị trường quảng cáo trở nên rối ren và thiếu chuyên nghiệp.

Rõ ràng, quảng bá sản phẩm không chỉ là công việc mang lại lợi ích tài chính, mà còn đòi hỏi trách nhiệm đối với thông tin được truyền tải. Nếu KOLs không kiểm chứng nội dung, họ không chỉ đánh mất uy tín cá nhân mà còn khiến thị trường livestream bán hàng trở nên hỗn loạn. Để phát triển bền vững, các KOLs cần hiểu rằng sự trung thực và minh bạch chính là nền tảng của niềm tin công chúng.

Thiệt hại thuộc về ai?

Khi xảy ra những vụ việc quảng cáo sai sự thật, thiệt hại không chỉ dừng lại ở một phía mà ảnh hưởng đến nhiều đối tượng khác nhau:

Thứ nhất là Người tiêu dùng. Đây là nhóm chịu thiệt hại trực tiếp và nặng nề nhất. Họ không chỉ mất tiền vào những sản phẩm không đạt chất lượng mà còn có thể gặp nguy hiểm về sức khỏe. Một số trường hợp nghiêm trọng đã dẫn đến việc phải điều trị y tế, gây thêm chi phí và lo lắng. Hơn thế nữa, niềm tin của họ vào các sản phẩm và người nổi tiếng bị sụt giảm, khiến họ trở nên e dè hơn trong các quyết định mua sắm sau này.

Tiếp theo là nhãn hàng, mặc dù một số nhãn hàng hưởng lợi từ việc bán được sản phẩm trong thời gian ngắn, nhưng hậu quả dài hạn lại vô cùng nghiêm trọng. Những bê bối có thể làm mất uy tín thương hiệu, giảm lòng tin từ khách hàng và gây ra khủng hoảng truyền thông. Việc mất khách hàng trung thành và đối diện với các vụ kiện tụng, đền bù thiệt hại là những nguy cơ tiềm tàng.

Ngoài ra, chính bản thân KOLs cũng là người thiệt hại nặng nề. Dù là người trực tiếp hoặc gián tiếp quảng cáo sản phẩm, danh tiếng của các KOLs thường là thứ bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất. Mất uy tín cá nhân không chỉ đồng nghĩa với việc mất cơ hội hợp tác trong tương lai mà còn có thể làm giảm lượng người hâm mộ, ảnh hưởng đến thu nhập lâu dài. Lời xin lỗi công khai có thể xoa dịu phần nào dư luận nhưng khó có thể khôi phục hoàn toàn lòng tin.

Không chỉ vậy mà nó còn ảnh hưởng tới thị trường tiêu dùng. Những vụ việc như vậy làm gia tăng sự hỗn loạn trong thị trường, khiến khách hàng mất niềm tin vào các sản phẩm, đặc biệt là những mặt hàng được quảng bá qua mạng xã hội. Điều này dẫn đến sự suy giảm hiệu quả của ngành quảng cáo và thương mại trực tuyến.

Tóm lại, thiệt hại từ những vụ việc quảng cáo sai sự thật là đa chiều và lâu dài. Để ngăn chặn tình trạng này, cần có sự vào cuộc mạnh mẽ hơn từ các cơ quan chức năng trong việc quản lý quảng cáo trực tuyến. Đồng thời, cả KOLs và nhãn hàng cần nhận thức rõ vai trò và trách nhiệm của mình để xây dựng một thị trường bền vững, minh bạch và đáng tin cậy.

Quang Anh