Ngày 3/10, thị trường lúa gạo trong nước ghi nhận xu hướng giảm nhẹ tại khu vực Đồng bằng sông Cửu Long, trong khi trên thị trường thế giới, Ấn Độ gây chú ý khi đặt mục tiêu xuất khẩu kỷ lục 30 triệu tấn, động thái được dự báo sẽ tạo thêm áp lực lên giá gạo quốc tế.
Khảo sát tại các tỉnh ĐBSCL cho thấy, giá gạo nguyên liệu giảm từ 50 đến 150 đồng/kg so với hôm qua. Gạo OM 380 hiện dao dịch ở mức 7.900 – 8.000 đồng/kg, giảm 50 đồng. Gạo OM 5451 giảm 100 đồng, còn 8.300 – 8.400 đồng/kg. Nhóm phụ phẩm cũng có biến động khi tấm OM 5451 giảm 150 đồng xuống 7.250 – 7.350 đồng/kg, trong khi giá cám vẫn ổn định trong khoảng 6.550 – 6.650 đồng/kg.
Ở mảng lúa tươi, Sở Nông nghiệp và Môi trường An Giang cho biết lúa IR 50404 dao động quanh 5.000 – 5.200 đồng/kg, OM 5451 ở mức 5.400 – 5.600 đồng/kg, OM 18 và Đài Thơm 8 cao hơn với mức 5.800 – 6.000 đồng/kg, OM 308 ở mức 5.700 – 5.900 đồng/kg. Đáng chú ý, lúa Nàng Hoa 9 vẫn dẫn đầu với giá 6.000 – 6.200 đồng/kg. Mặc dù có điều chỉnh giảm, mặt bằng giá lúa gạo trong nước nhìn chung vẫn ổn định so với cùng kỳ năm trước, phản ánh sự cân bằng cung cầu nội địa.
Trên thị trường xuất khẩu, Hiệp hội Lương thực Việt Nam cho biết giá gạo châu Á đã ổn định trở lại sau phiên giảm trước đó. Gạo trắng thường 5% tấm của Việt Nam giữ mức 375 – 379 USD/tấn, gạo Jasmine duy trì 495 – 499 USD/tấn, trong khi gạo thơm 5% tấm dao động 440 – 465 USD/tấn. So sánh trong khu vực, gạo trắng thường 5% tấm của Ấn Độ đạt 372 – 376 USD/tấn, của Thái Lan ở mức 348 – 352 USD/tấn và của Pakistan 354 – 358 USD/tấn. Như vậy, gạo Việt Nam vẫn giữ mức giá cao nhất, phản ánh uy tín về chất lượng trên thị trường quốc tế.
Tuy nhiên, áp lực cạnh tranh đang gia tăng khi Ấn Độ, quốc gia xuất khẩu gạo số một thế giới, tuyên bố mục tiêu xuất khẩu kỷ lục 30 triệu tấn trong niên vụ 2025-2026. Theo Chủ tịch Liên đoàn các nhà xuất khẩu gạo Ấn Độ Prem Garg, sản lượng gạo năm nay của nước này ước đạt 145 triệu tấn, vừa đáp ứng nhu cầu nội địa vừa tạo ra lượng thặng dư xuất khẩu đáng kể. Bên cạnh đó, kho dự trữ gạo trắng non-basmati của Tổng công ty Lương thực Ấn Độ dự kiến tăng lên 40 triệu tấn, so với 28 triệu tấn một năm trước. Các chuyên gia nhận định, động thái này có thể làm tiêu tan hy vọng về một đợt phục hồi ngắn hạn của giá gạo toàn cầu. Thực tế, giá gạo Thái Lan loại 5% tấm, vốn được coi là chuẩn tham chiếu quốc tế, đã giảm xuống 347 USD/tấn vào cuối tháng 9, mức thấp nhất kể từ năm 2017, chủ yếu do nhu cầu quốc tế yếu và sự mất giá của đồng baht Thái.
Không chỉ vậy, chính sách của một số thị trường nhập khẩu lớn cũng gây thêm bất lợi. Philippines đã tạm dừng nhập khẩu trong 60 ngày kể từ 1/9 nhằm hỗ trợ nông dân trong nước, trong khi Indonesia đẩy mạnh chiến lược tự chủ lương thực, giảm phụ thuộc vào nguồn cung bên ngoài. Những động thái này khiến nhiều doanh nghiệp nhập khẩu thận trọng, trì hoãn ký kết hợp đồng mới với kỳ vọng giá sẽ còn giảm thêm.
Trong bối cảnh đó, các chuyên gia khuyến nghị doanh nghiệp Việt Nam cần chủ động đa dạng hóa thị trường, phát triển các dòng gạo đặc sản, nâng cao chất lượng và tận dụng hiệu quả các hiệp định thương mại tự do để thâm nhập sâu hơn vào những phân khúc cao cấp. Bên cạnh đó, việc gắn kết chặt chẽ trong chuỗi giá trị từ nông dân, hợp tác xã đến doanh nghiệp sẽ là yếu tố quan trọng giúp đảm bảo nguồn cung ổn định, duy trì uy tín và tạo lợi thế cạnh tranh.
Ngắn hạn, giá gạo trong nước có thể còn biến động theo xu hướng giảm nhẹ do chịu sức ép từ thị trường quốc tế. Tuy nhiên, về dài hạn, triển vọng ngành gạo Việt Nam vẫn tích cực nếu tiếp tục giữ vững lợi thế về chất lượng, an toàn thực phẩm và hướng đến phát triển bền vững.
TH