UBND tỉnh Lạng Sơn gần đây phê duyệt kết quả lựa chọn nhà đầu tư thực hiện dự án khu đô thị mới Mai Pha với tổng vốn đầu tư dự kiến gần 2.900 tỷ đồng. Nhà đầu tư trúng thầu được công bố là Liên danh Công ty Cổ phần Đầu tư Hải Phát và Công ty TNHH Hà Sơn. Hải Phát vốn dính nhiều vụ bê bối, lùm xùm nên dư luận băn khoăn dự án khu ĐTM Mai Pha liệu có đi vào vết xe đổ như trước đây?
Dự án khu đô thị mới Mai Pha.
Dự án KĐT mới Mai Pha có tổng diện tích đất sử dụng 91,73ha, quy mô dân số 9.621 người. Trong đó, nhà ở liền kề 2.457 hộ, nhà ở biệt thự 264 hộ, nhà tái định cư 119 hộ, nhà ở xã hội 152 hộ thấp tầng theo kiểu chia lô và khoảng 2.100 căn hộ ở xã hội cao tầng.
Tổng chi phí thực hiện dự án (không bao gồm chi phí bồi thường giải phóng mặt bằng) là gần 2.894,3 tỷ đồng, trong đó giá trị nộp ngân sách nhà nước là 20 tỷ đồng. Thời gian và tiến độ thực hiện dự án trong vòng 6 năm kể từ ngày hợp đồng dự án có hiệu lực.
Dự án sẽ được thực hiện tại thôn Khòn Khuyên và Pò Đứa (xã Mai Pha, TP Lạng Sơn).
Dự án phía Bắc giáp sông Kỳ Cùng; phía Nam giáp dự án Khu tái định cư và dân cư Nam thành phố và khu dân cư hiện tại; phía Đông giáp sông Kỳ Cùng và khu dân cư hiện tại; phía Tây giáp sông Kỳ Cùng và dự án khu tái định cư và dân cư Nam TP.
UBND tỉnh Lạng Sơn yêu cầu liên danh Hải Phát và Hà Sơn triển khai thực hiện dự án theo qui định tại hợp đồng, tuân thủ pháp luật về đầu tư, xây dựng, nhà ở và pháp luật khác có liên quan.
Dự án khu đô thị mới Mai Pha được phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 tại Quyết định số 1725/QĐ-UBND ngày 21/9/2015. Thời điểm đó, UBND tỉnh Lạng Sơn triển khai Dự án theo Luật Đầu tư và đã có công văn đồng ý cho Liên danh Công ty TNHH Hà Sơn - Công ty CP Phương Trưởng là nhà đầu tư dự án. Tuy nhiên, sau đó UBND tỉnh Lạng Sơn xác định dự án sử dụng quỹ đất có giá trị thương mại nên đã chuyển sang tổ chức đấu thầu.
Trước thông tin liên danh Hải Phát và Hà Sơn trúng thầu dự án siêu đô thị kể trên, dư luận địa phương đặt câu hỏi về năng lực thực tiễn của Hải Phát bởi quá khứ không mấy tốt đẹp tại các dự án mà doanh nghiệp này thực hiện.
Tháng 6/2018, Phòng Cảnh sát kinh tế (PC03) – Công an tỉnh Ninh Thuận phát hiện một số dấu hiệu sai phạm trong hoạt động kinh doanh bất động sản của đơn vị này. Cụ thể, tại dự án bất động sản do doanh nghiệp có địa chỉ tại Khánh Hòa làm chủ đầu tư thời điểm đó chưa có giấy phép xây dựng, chưa hoàn thành phần móng nhưng một số doanh nghiệp cùng nhiều cá nhân đã rao bán căn hộ dự án, huy động vốn trái phép, vi phạm Khoản 1, điều 55, Luật Kinh doanh Bất động sản.
Ngày 6/6, PC03 phối hợp với Thanh tra Sở Xây dựng Ninh Thuận tiến hành kiểm tra hoạt động của Hải Phát - chi nhánh Nha Trang về việc kinh doanh căn hộ tại dự án nói trên. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng phát hiện Hải Phát chưa có giấy đăng ký kinh doanh hoạt động tại Ninh Thuận, chưa được chủ đầu tư cho phép huy động vốn. Thế nhưng, công ty này đã huy động vốn của 19 cá nhân dưới hình thức “đặt cọc thiện chí” với số tiền 860 triệu đồng trái quy định.
PC03 nhận định, hành vi của Hải Phát vi phạm Nghị định 139/2007 ngày 27/11/2017 của Chính phủ. Mặc dù vậy, thẩm quyền xử phạt theo Nghị định này thuộc Sở Xây dựng. Vì vậy, PC03 đã chuyển toàn bộ hồ sơ vụ việc Hải Phát đến Sở Xây dựng để xử lý theo thẩm quyền. Đặc biệt, để phòng ngừa một số cá nhân, tổ chức lợi dụng việc đầu tư dự án để lừa đảo chiếm đoạt tài sản, ảnh hưởng đến tình hình an ninh trật tự, Công an tỉnh kiến nghị Sở Xây dựng tiếp tục kiểm tra hoạt động các doanh nghiệp trên. Đồng thời, thực hiện các biện pháp đảm bảo an toàn về tài sản của những cá nhân tham gia “đặt cọc thiện chí” dự án.
Trước đó, những cư dân ở các dự án The Pride, HHB Tân Tây Đô đã tố cáo Hải Phát có dấu hiệu "lừa đảo", không thực hiện đúng như cam kết trong hợp đồng mua bán nhà.
Cư dân HHB Tân Tây Đô căng băng rôn khẩu hiệu tố cáo Chủ đầu tư Hải Phát. Ảnh internet.
Theo phản ánh của nhiều cư dân ở The Pride, những bất cập về chất lượng dịch vụ tại đây vẫn tiếp diễn mà không được khắc phục. Ngoài ra, việc thành lập ban quan trị chung cư cũng không được chủ đầu tư dự án này tiến hành. Vì vậy, gần 70 tỷ đồng phí bảo trì của cư dân vẫn nằm trong tay chủ đầu tư Hải Phát.
Cùng với đó, ngày 13/6/2018, Thanh tra Sở Xây dựng Hà Nội đã tổ chức kiểm tra công tác quản lý sử dụng nhà chung cư HHB Tân Tây Đô và phát hiện hàng loạt sai phạm của chủ đầu tư.
Cụ thể là việc tòa nhà chưa được tổ chức nghiệm thu nhưng chủ đầu tư đã đưa dân vào ở nhiều năm qua; chủđầu tư“chây ì” bàn giao phí bảo trì, “chây ì” bàn giao hồ sơ tòa nhà cho ban quản trị chung cư…
Năng lực của Hải Phát đến đâu?
Theo báo cáo tài chính quý IV/2019, doanh thu thuần của doanh nghiệp này ở mức 3.522 tỷ đồng, tăng 1.500 tỷ so với năm trước. Tuy nhiên, chi phí tài chính trong năm tăng kỷ lục, từ 11 tỷ lên 130 tỷ đồng; chi phí bán hàng cũng tăng từ 32 tỷ đồng lên 94 tỷ đồng năm 2019. Bên cạnh đó, giá vốn bán hàng lại tăng gấp 2, từ 1.557 tỷ đồng lên 3.149 tỷ đồng trong năm 2019. Do đó, lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh giảm còn 415 tỷ đồng, giảm gần 200 tỷ đồng so với 2018. Hết năm, lợi nhuận sau thuế của Hải Phát chỉ đạt 306 tỷ đồng, giảm 170 tỷ đồng tương đương giảm 36,5% so với 2018.
Tính đến 31/12/2019, tổng tài sản của Hải Phát là 7.039 tỷ đồng, giảm gần 600 tỷ, tương đương giảm 7,5% so với 2018. Khoản nợ phải trả ở mức cao 4.199 tỷ đồng, gấp 1,47 lần vốn chủ sở hữu (2.839 tỷ).
Từ những quá khứ không mấy tươi sáng đó, dư luận tại địa phương bày tỏ sự hoài nghi dự án Mai Pha.
Ngày 19/2, trong buổi làm việc với PV, ông Phạm Văn Thoán, Phó trưởng phòng Marketing truyền thông, Công ty CP Đầu tư Hải Phát, chưa đưa ra được những lời giải đáp cho các vấn đề nêu trên và hứa sẽ gửi văn bản trả lời sớm nhất.
Tuy nhiên, đến ngày 27/2, PV vẫn chưa nhận được câu trả lời.
Căn hộ ở Hải Phát Plaza bị thế chấp, khách hàng vào thế yếu
Hải Phát Plaza (Đại Mỗ, Nam Từ Liêm, Hà Nội) là tòa nhà hỗn hợp 25 tầng và nhà ở thấp tầng. Hàng loạt căn hộ tại dự án này đã được thế chấp tại Ngân hàng TMCP Bản Việt (VietCapitalBank) - Chi nhánh Thăng Long vào ngày 10/6/2019, 20/08/2019, 17/09/2019. Trong khi đó, có những căn hộ đã được Hải Phát kí hợp đồng mua bán với các hộ dân. Ngoài ra, còn có các dự án được Hải Phát thế chấp lần 2 với các ngân hàng khác.
"Việc thế chấp những căn hộ này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến tính pháp lý về quyền sở hữu nhà ở của bên mua nhà ở? Việc giải chấp sẽ được thực hiện trong thời gian nào?" đang là những câu hỏi nhức nhối mà người mua nhà đặt ra với Hải Phát.
Theo luật sư Diệp Năng Bình, Trưởng văn phòng Tinh Thông Luật (Đoàn Luật sư TP Hồ Chí Minh), Luật Kinh doanh bất động sản tại Điều 13 quy định rõ trách nhiệm của chủ đầu tư dự án kinh doanh bất động sản như sau: Chủ đầu tư phải đảm bảo nguồn tài chính để thực hiện dự án theo đúng tiến độ đã phê duyệt. Chủ đầu tư căn cứ vào thực tế doanh nghiệp để chọn nguồn vốn đầu tư cho hiệu quả nhất; có thể sử dụng vốn tự có, thế chấp tài sản vay vốn đầu tư hoặc vay của khách hàng bằng cách bán căn hộ hình thành trong tương lai.
Tuy nhiên, điều này khó tránh khỏi những rủi ro khôn lường.
Theo Điều 147 – Luật Nhà ở có hiệu lực từ 1/7/2015, chủ đầu tư dự án xây dựng nhà ở được thế chấp dự án hoặc nhà ở xây dựng trong dự án tại tổ chức tín dụng đang hoạt động tại Việt Nam để vay vốn cho việc đầu tư dự án hoặc xây dựng nhà ở đó. Khi chủ đầu tư đã chọn phương thức bán tài sản hình thành trong tương lai, thông qua bảo lãnh của ngân hàng và được Sở Xây dựng chấp thuận bằng văn bản, thì việc mang dự án, căn hộ hình thành trong tương lai thế chấp ngân hàng vay vốn thêm một lần nữa là vi phạm pháp luật. Vì lúc này, tài sản hình thành trong tương lai không thuộc quyền sở hữu riêng của chủ đầu tư mà còn có quyền sở hữu của khách hàng, thể hiện bằng hợp đồng mua bán căn hộ. Những rủi ro pháp lý và thiệt hại vật chất mà khách hàng phải gánh chịu trong trường hợp này điều mà chúng ta dễ nhận thấy nhất là nguồn tài chính để đầu tư xây dựng chung cư thu từ khách hàng mua căn hộ thông qua chi trả của ngân hàng. Rồi chủ đầu tư lại thế chấp dự án, căn hộ, để vay tiền, sử dụng vào mục đích khác. |
Luật sư Diệp Năng Bình cảnh báo về những rắc rối và nguy cơ mà người mua nhà của Hải Phát có thể đối mặt: Khi chủ đầu tư kinh doanh, làm ăn kém dẫn đến tình trạng tiền vay không trả đúng thời hạn, hậu quả là ngân hàng sẽ phát mãi, bán chung cư để thu nợ. Tình huống pháp lý phát sinh khi khách hàng và ngân hàng có cùng một tài sản là căn hộ. Như vậy trong trong trường hợp đấu giá, số tiền thu được sẽ trả theo thứ tự ưu tiên là Nhà nước, đơn vị yêu cầu phát mãi, rồi mới đến khách hàng. Như vậy, người mua căn hộ rơi vào thế yếu khi tranh chấp, thậm chí đôi khi không còn gì do phát sinh các chi phí khác như lãi suất ngân hàng...
"Do đó, trước khi đặt bút ký hợp đồng mua căn hộ, khách hàng phải đọc kỹ, cân nhắc các điều khoản và chọn dự án có pháp lý rõ ràng, chủ đầu tư có uy tín, mà cụ thể là những dự án đã được sở xây dựng có văn bản chấp thuận bán nhà hình thành trong tương lai. Để bảo đảm quyền lợi chính đáng cho người dân, tránh những tranh chấp pháp lý, thiệt hại vật chất, tinh thần không đáng có về sau", luật sư Diệp Năng Bình cho biết.
Theo Báo Thời đại