Ký túc xá sinh viên Mỹ Đình II từ kiểu mẫu giờ thành trung tâm ăn nhậu

Mục tiêu cốt lõi của việc xây dựng khu ký túc xá tập trung là để tạo ra một hệ sinh thái an cư lành mạnh, giúp sinh viên, đặc biệt là những bạn trẻ có hoàn cảnh khó khăn giảm bớt gánh nặng tài chính để an tâm học tập. Thế nhưng, hiện tại KTX Mỹ Đình II những ly bia đang lấn át trang sách và sự xô bồ của các hoạt động kinh doanh nhậu nhẹt đang bóp nghẹt môi trường sư phạm.

Thực trạng thì xót xa, công năng bị sử dụng sai mục đích?

Khu ký túc xá Mỹ Đình II (TP. Hà Nội) chính thức đi vào hoạt động từ tháng 02/2015. Đây từng được kỳ vọng là biểu tượng của sự quan tâm mà thành phố Hà Nội dành cho thế hệ trẻ. Với tổng mức đầu tư gần 1.000 tỷ đồng từ nguồn ngân sách nhà nước, dự án được xây dựng với mục tiêu trở thành mô hình “Ký túc xá kiểu mẫu”, đáp ứng tối đa nhu cầu sinh hoạt và học tập của hàng nghìn sinh viên đang theo học tại các trường đại học, cao đẳng trên địa bàn Thủ đô.

Theo đúng triết lý giáo dục và chủ trương ban đầu, nơi đây phải là một không gian văn minh, tích hợp đầy đủ các dịch vụ phụ trợ như thư viện, phòng Internet, phòng tập Gym, và nhà ăn tập thể. Những tiện ích này không chỉ phục vụ nhu cầu sinh hoạt cơ bản mà còn là nền tảng để bồi dưỡng văn hóa tinh thần, phát triển trí tuệ cho sinh viên trong một môi trường an toàn, giá rẻ.

Sau gần một thập kỷ vận hành, diện mạo của "Ký túc xá kiểu mẫu" đã thay đổi đến mức không ai còn nhận ra mục tiêu ban đầu. Phần diện tích tầng 1 của các tòa nhà – nơi đáng lẽ phải là trái tim của các hoạt động hỗ trợ sinh viên đã bị sử dụng sai công năng một cách trầm trọng.

Thay vì những phòng tự học yên tĩnh hay phòng Gym hiện đại, tầng 1 của các tòa nhà giờ đây bị chia nhỏ, cải tạo và chuyển nhượng bát nháo.

Những tiện ích thiết yếu phục vụ sinh viên bị cắt bỏ không thương tiếc để nhường chỗ cho các dịch vụ kinh doanh sinh lời cao như quán nhậu bia rượu. Sự tráo đổi này là minh chứng rõ nhất cho việc ưu tiên lợi ích kinh tế hơn lợi ích giáo dục.

Hiện tại, KTX Mỹ Đình II đang bị các đơn vị quản lý cho thuê lại mặt bằng để thu tiền chênh lệch. Việc sử dụng sai thiết kế ban đầu không chỉ là vi phạm về mặt xây dựng mà còn là sự phản bội lại mục tiêu nhân văn của một dự án công cộng.

“Thương mại hóa” biến tướng và nỗi lo an ninh học đường

Sự xuất hiện tràn lan của các nhà hàng, quán bia ngay trong khuôn viên ký túc xá đã tạo ra một môi trường cực kỳ phức tạp. Thay vì một môi trường sư phạm yên tĩnh, sinh viên hằng ngày phải đối mặt với cảnh tượng xô bồ, náo loạn.

Trong văn hóa đô thị, quán bia không đơn thuần là nơi giải trí mà còn là những tụ điểm phức tạp về mặt an ninh trật tự. Với đặc thù không gian mở và lượng khách ra vào không được kiểm soát, các cơ sở này luôn tiềm ẩn rủi ro:

Dưới tác động của nồng độ cồn, khả năng kiểm soát cảm xúc của khách hàng thường giảm xuống. Thực tế cho thấy, tại các điểm nhậu nhẹt, chỉ cần một ánh nhìn bị coi là "đểu", một lời nói đùa quá trớn hoặc va chạm nhẹ khi đi lại cũng có thể dẫn đến những cuộc ẩu đả. 

Việc sinh viên sống chung với "phố nhậu" khiến các em dễ bị lôi kéo vào các thói quen không lành mạnh, ảnh hưởng trực tiếp đến thời gian và kết quả học tập.

Bên cạnh nỗi lo về an ninh, nguy cơ cháy nổ tại KTX Mỹ Đình II đang ở mức báo động đỏ. Các nhà hàng, quán ăn tại tầng 1 thường xuyên sử dụng hệ thống bếp nấu công suất lớn (bếp gas công nghiệp, bếp than). Khi kết hợp với việc khách nhậu hút thuốc bừa bãi và hệ thống điện thường xuyên bị quá tải, dẫn đến nguy cơ mất an toàn cháy nổ.

Trong một không gian tập trung hàng nghìn sinh viên lưu trú phía trên, nếu xảy ra sự cố cháy nổ tại tầng 1, hậu quả sẽ cực kỳ khôn lường. Những thay đổi về kết cấu mặt bằng để làm quán xá cũng vô tình gây cản trở các lối thoát hiểm và hệ thống phòng cháy chữa cháy vốn có của tòa nhà.

Vì sao một dự án nghìn tỷ từ ngân sách lại bị "biến dạng" trầm trọng như vậy? Những người quản lý Khu ký túc xá sinh viên Mỹ Đình đang ưu tiên điều gì? Phải chăng vì những nguồn thu từ việc cho thuê mặt bằng mà họ sẵn sàng đánh đổi không gian an toàn của sinh viên?

Sự buông lỏng quản lý, hoặc thậm chí là tiếp tay cho việc sử dụng sai công năng, đã biến một biểu tượng giáo dục thành một tổ hợp kinh doanh bát nháo. Thực trạng này đặt ra một câu hỏi nhức nhối cho các cơ quan chức năng thành phố Hà Nội: Liệu chúng ta đang ưu tiên lợi ích kinh tế ngắn hạn của một nhóm người, hay đang bỏ ngỏ tương lai và sự an toàn của thế hệ trẻ ngay tại nơi lẽ ra họ phải được bảo vệ tốt nhất?

Khu ký túc xá Mỹ Đình II không thể tiếp tục tồn tại dưới danh nghĩa "trung tâm ăn nhậu". Đã đến lúc phải trả lại cho các em sinh viên một "thánh đường" tri thức đúng nghĩa nơi chỉ có tiếng lật sách và tinh thần học tập hăng say, chứ không phải tiếng cụng ly và những cuộc ẩu đả trong khói thuốc.

Quốc Toản