Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao vừa hoàn tất cáo trạng truy tố bà Lê Thúy Hằng, cựu Tổng giám đốc Công ty Vàng bạc đá quý Sài Gòn (SJC), cùng 15 bị can liên quan do có những vi phạm nghiêm trọng trong quản lý vàng miếng của Nhà nước.
Bà Lê Thúy Hằng - Cựu Tổng Giám đốc Công ty SJC.
Theo cáo trạng, bà Lê Thúy Hằng và 4 bị can bị truy tố về các tội “Tham ô tài sản” và “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ”. Hành vi sai phạm diễn ra trong quá trình gia công vàng miếng SJC móp méo – công đoạn vốn được Ngân hàng Nhà nước (NHNN) quản lý chặt chẽ.
Quy định yêu cầu Công ty Vàng SJC phải được NHNN chấp thuận về khối lượng, thời gian gia công, đồng thời chịu sự giám sát trực tiếp của Tổ giám sát tại xưởng vàng Tân Thuận. Tuy nhiên, khoảng tháng 10/2021, bị can Trần Tấn Phát (cựu Phó giám đốc xưởng vàng Tân Thuận) đã bàn bạc với Lê Thúy Hằng cho phép đưa vàng nguyên liệu bên ngoài vào sản xuất vàng miếng trái quy định.
Theo đó, bà Hằng mua 2.273 lượng vàng nguyên liệu từ các tiệm vàng ở TP.HCM, giao cho Phát tổ chức nấu, đúc thỏi và cất giấu để hợp thức trong quá trình gia công. Khi Tổ giám sát bàn giao vàng để nấu theo kế hoạch của NHNN, nhóm đối tượng lợi dụng khâu “cán phá, cán tinh” để đưa vàng trôi nổi vào quy trình, làm giả như gia công vàng móp méo. Sau khi hoàn tất đóng số seri và ép bao, số vàng miếng trái phép được chuyển cho bà Hằng tiêu thụ qua các tiệm vàng ở TP.HCM và thông qua Nguyễn Thị Huệ, Giám đốc chi nhánh SJC Hải Phòng.
Cơ quan tố tụng xác định, thủ đoạn này đã giúp các bị can đưa trái phép hơn 6.200 lượng vàng miếng ra thị trường. Nhóm đối tượng giữ lại một phần vàng thuộc nguồn dự trữ bình ổn, bán ngoài với giá cao hơn niêm yết để thu lợi bất chính. Tổng thiệt hại tài sản Nhà nước được xác định khoảng 95,7 tỷ đồng, trong đó riêng bà Lê Thúy Hằng hưởng lợi hơn 73,5 tỷ đồng.
Ảnh minh hoạ.
Hành vi của các bị can không chỉ gây thất thoát lớn cho Nhà nước mà còn tạo kẽ hở nghiêm trọng trong một lĩnh vực nhạy cảm, ảnh hưởng trực tiếp tới sự ổn định tài chính – tiền tệ. Cáo trạng cũng nêu rõ, nhiều sai phạm trong quá trình điều hành cho thấy dấu hiệu trục lợi có hệ thống.
Với tội “Tham ô tài sản” (Điều 353 Bộ luật Hình sự 2015), trường hợp chiếm đoạt tài sản từ 1 tỷ đồng trở lên, hình phạt cao nhất có thể tới tù chung thân hoặc tử hình. Với tội “Lợi dụng chức vụ, quyền hạn trong khi thi hành công vụ” (Điều 356), nếu gây thiệt hại từ 1 tỷ đồng trở lên, mức án có thể từ 10 đến 15 năm tù. Căn cứ số tiền chiếm đoạt và mức thiệt hại, bà Hằng đối diện khung hình phạt cao nhất của cả hai tội danh.
Ngoài bà Hằng, một số lãnh đạo và nhân viên chủ chốt của SJC cũng bị truy tố vì đã hợp thức hóa chứng từ, trực tiếp tham gia sản xuất và tiêu thụ vàng miếng trái phép. Vụ án gây chấn động dư luận bởi SJC là thương hiệu vàng miếng quốc gia, giữ vai trò đặc biệt trong điều tiết thị trường.
Các chuyên gia pháp lý nhận định, việc xử lý nghiêm minh vụ án sẽ củng cố niềm tin vào công tác phòng, chống tham nhũng, đồng thời là lời cảnh tỉnh về việc siết chặt cơ chế kiểm soát nội bộ tại các doanh nghiệp Nhà nước. Phiên tòa xét xử dự kiến mở trong thời gian tới, được kỳ vọng sẽ là bài học đắt giá, giúp khắc phục những kẽ hở trong quản lý vàng miếng và ngăn ngừa nguy cơ lạm dụng chức vụ để trục lợi trong lĩnh vực kinh tế – tài chính trọng yếu.
PV