Mua sắm online qua một các trang mua sắm trực tuyến, mạng xã hội facebook đã rất phổ biến bởi tính tiện ích. Tuy nhiên, không ít đối tượng lợi dụng hình thức kinh doanh này để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của người khác. Do đó, nếu không cảnh giác, người tiêu dùng rất dễ bị rơi vào bẫy lừa đảo.
Mua gốm cao cấp,… nhận 1 đôi giày
Thời gian gần đây, tòa soạn Thương Trường liên tục nhận được phản ánh về trường hợp lừa đảo qua facebook tại fanpage gốm Phan Mạnh. Theo đó, nhiều khách hàng đặt mua các sản phẩm bộ ấm pha trà cao cấp của trang fanpage bán hàng online này khi nhận hàng lại là những đồ vật kém giá trị, không phải bộ ấm trà mình mua.
Đặt mua 2 bộ ấm trà qua mạng nhưng khi nhận hàng là 1 đôi giày
Cụ thể, chị B.B (Đống Đa, Hà Nội) đã đặt mua 2 bộ ấm trà tại fanpage gốm Phan Mạnh với giá 540.000 đồng, nhưng khi chị thanh toán tiền rồi mở hộp hàng thì bên trong là một đôi giày không có giá trị sử dụng. Sau khi biết mình bị lừa, chị B. đã liên hệ lại theo số điện thoại ghi tên người gửi nhưng không có người nghe máy. Liên hệ lại fanpage gốm Phan Mạnh mà chị đã mua hàng thì kết quả nhận được cũng như liên hệ qua số điện thoại.
Điều đáng nói, nhiều người mua hàng đã nhận ra điểm khác thường khi mua hàng trên gốm Phan Mạnh nhưng trên bưu phẩm lại là Gốm Bảo Ngọc nhưng vì lý do hàng dễ vỡ người bán không cho khách hàng kiểm tra trước, phải thanh toán mới được mở hộp.
Fanpage gốm Phan Mạnh có dấu hiệu lừa đảo khách hàng?
Chị B. cho biết: “Dường như họ đã biết mình ở Hà Nội thì phải, khi mình hỏi địa chỉ shop ở đâu để qua xem hàng trực tiếp thì họ bảo tận Quảng Ninh, nhưng khi bưu phẩm gửi thì lại ghi ngay Văn Quán, Hà Đông, Hà Nội. Thấy lạ, mình xác nhận lại thì họ bảo kho ở đó, tin tưởng thanh toán tiền, lấy hàng. Đến lúc biết bị lừa thì gọi đến theo số điện thoại trên bưu kiện nhưng không có ai bắt máy.”
Một khách hàng khác tại Đà Nẵng cũng gặp phải tình trạng tương tự, nhưng may mắn hơn, chị nhận được một ấm pha trà rẻ tiền, không giống như bộ mà mình đã đặt mua. Đem câu chuyện của mình lên facebook chia sẻ để cảnh báo mọi người, anh N. nhận được nhiều chia sẻ về việc nhiều người cũng đã từng bị lừa tương tự như vậy.
Một khách hàng bức xúc chia sẻ trên mạng xã hội
Hình thức lừa đảo đang phổ biến qua mạng xã hội là việc bên bán hàng online đăng bán những sản phẩm có giá trị nhỏ nhưng chất lượng tốt. Sau khi lấy được lòng tin của khách hàng, người bán bắt đầu đăng bán các sản phẩm có giá trị cao lên đến tiền triệu, thậm chí hàng chục triệu. Sau khi bán được hàng và nhận tiền, người bán sẽ hủy toàn bộ thông tin giao dịch trước đó cũng như trang thông tin của họ. Với chiêu thức này, bên bán hàng online thu được rất nhiều tiền của những người nhẹ dạ cả tin, rất nhiều người đã sập bẫy.
Để tránh được những rủi ro trên, khi muốn thực hiện các giao dịch trên mạng xã hội nói chung và Facebook nói riêng, người dùng phải kiểm tra thực tế thông tin bên bán cung cấp. Nếu thấy thông tin không rõ ràng, mập mờ thì không thực hiện giao dịch.
Cảnh giác để tránh rủi ro khi mua sắm trực tuyến?
Không thể phủ nhận, mua sắp online mang lại nhiều thuận lợi cho người tiêu dùng như: nhanh chóng, dễ dàng tiếp cận thông tin, so sánh giá cả... Tuy nhiên, hình thức mua sắm này cũng tiềm ẩn rất nhiều rủi ro cho người tiêu dùng.
Theo Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng (Bộ Công Thương), bản chất đây không phải hình thức mua sắm trực tiếp, người tiêu dùng không thể nhìn trực tiếp và cầm sản phẩm để đánh giá về hình dáng, màu sắc và chất lượng của sản phẩm. Vì thế, rủi ro đầu tiên mà người tiêu dùng gặp phải là hàng hóa nhận được không giống với quảng cáo. Mua sắm online được thực hiện qua phương tiện điện tử và thông qua phương thức này, người tiêu dùng không thể xác định được nguồn gốc, xuất xứ của hàng hóa. Mọi giao dịch được thực hiện trên cơ sở niềm tin, vì vậy, khi gặp người bán không có uy tín, người tiêu dùng sẽ có nguy cơ mua phải hàng giả, hàng kém chất lượng. Ngoài ra, nhiều trường hợp người tiêu dùng khiếu nại nhận hàng bị vỡ hoặc hư hỏng nhưng tổ chức, cá nhân từ chối hoặc đổ lỗi cho người tiêu dùng hoặc đơn vị vận chuyển.
Vì vậy, để mua sắm trực tuyến thực sự là hình thức mua sắm mang lại nhiều tiện ích, bên cạnh nỗ lực từ các cơ quan quản lý nhà nước, người tiêu dùng cần chủ động tiêu dùng thông thái và tìm hiểu kỹ về hình thức mua sắm này.
Cục Cạnh tranh và Bảo vệ người tiêu dùng đưa ra những khuyến cáo cụ thể. Đó là, người tiêu dùng nên mua hàng tại những trang web uy tín, được cấp phép hoạt động, có thông tin liên lạc rõ ràng (địa chỉ, số điện thoại, mã số thuế…); tìm hiểu kỹ về các điều kiện và điều khoản của trang web, đặc biệt là những điều khoản về bảo hành, trả lại hàng, hoàn tiền, giao nhận…; tìm hiểu kỹ về sản phẩm/dịch vụ trước khi mua: người tiêu dùng có thể tìm kiếm thông tin về sản phẩm/dịch vụ trên internet như: nguồn gốc xuất xứ, tính năng, đánh giá (review) về sản phẩm/dịch vụ nhằm tránh trường hợp mua phải sản phẩm/dịch vụ kém chất lượng.
Ngoài ra, cần cảnh giác với những yêu cầu cung cấp thông tin từ những website lạ như: họ tên, số điện thoại, ngày sinh, địa chỉ, sở thích, tiền sử khám bệnh… Đây có thể là những website sử dụng thông tin người tiêu dùng trái với quy định pháp luật, gây phiền toái cho người tiêu dùng hoặc thậm chí đánh cắp các thông tin tài chính của người tiêu dùng.
Người tiêu dùng cũng cần cảnh giác với những website/tài khoản mạng xã hội lạ quảng cáo sản phẩm/dịch vụ với giá rất thấp hoặc khuyến mãi lớn, yêu cầu người tiêu dùng phải cung cấp thông tin và chia sẻ chương trình.
Cảnh giác với thông báo về việc trúng thưởng phiếu mua hàng dùng để mua sản phẩm của công ty cũng cần được người tiêu dùng lưu ý. Phiếu mua hàng thường có giá trị nhỏ hơn giá trị sản phẩm, người tiêu dùng phải chi thêm một khoản tiền nữa. Tuy nhiên, khi nhận hàng thì sản phẩm thường có giá trị thấp hơn so với khoản tiền người tiêu dùng đã bỏ ra. Tương tự, cần cảnh giác với hình thức thông báo trúng thưởng và người tiêu dùng phải đóng tiền thuế/phí để nhận được sản phẩm.
Đức Long