Trong giai đoạn đẩy mạnh và tăng tốc chuyển đổi số hiện nay, các đối tượng xấu đã lợi dụng sự bùng nổ về công nghệ thông tin, những tiện ích mà công nghệ thông tin mang lại để thực hiện nhiều vụ lừa đảo trực tuyến, chiếm đoạt tài sản có giá trị cao.
Hàng chục hình thức lừa đảo
Mới đây, Công an Thành phố Hà Nội và Cục Thuế Thành phố Hồ Chí Minh cảnh báo 20 hình thức lừa đảo qua mạng xã hội, điện thoại thường gặp, người dân cần lưu ý.
Cụ thể, các đối tượng giả danh cơ quan pháp luật yêu cầu nạn nhân chuyển khoản tiền vào số tài khoản do đối tượng cung cấp để điểu tra phục vụ; Giả danh nhân viên ngân hàng hướng dẫn cung cấp phần mềm rồi lấy thông tin và chiếm đoạt tiền trong tài khoản của nạn nhân; Lừa nâng cấp sim 4G: Nếu nạn nhân làm theo hướng dẫn sẽ mất số điện thoại và tài khoản ngân hàng đăng ký theo số điện thoại đó.
Lừa đảo trúng thưởng: Gọi điện thông báo trúng thưởng (xe, điện thoại,...). Yêu cầu đóng phí để nhận thưởng rồi chiếm đoạt tiền; Bẫy tình trên mạng xã hội: Giả là người nước ngoài gửi quà về, sau đó giả làm nhân viên hải quan yêu cầu đóng phí mới nhận quà; Tuyển cộng tác viên đặt mua đơn hàng trên mạng, nhận tiền % 1-2 lần đầu, đến đơn hàng lớn hơn sẽ bị lỗi, không nhận được tiền.
Hay như các hình thức, mạo danh bảo hiểm xã hội thông báo nạn nhân đang nợ tiền hoặc trục lợi quỹ bảo hiểm xã hội, yêu cầu đóng phí để chiếm đoạt; Chuyển tiền làm từ thiện: Lừa gửi tiền về làm từ thiện, bạn được hưởng 30-40%, sau đó giả làm hải quan yêu cầu đóng phí; Cho số lô, số đề để đánh, để nhận được số phải đóng phí, không trúng thì mất phí. Nếu trúng phải chia hoa hồng cho đối phương.
Hack facebook, zalo,...: Chiếm quyền đăng nhập vào tài khoản facebook, zalo...., nhắn tin cho bạn bè người thân hỏi mượn tiền; Giả danh nhân viên y tế gọi điện thoại thông báo người thân đang nằm viện cấp cứu trong bệnh viện, yêu cầu chuyển tiền ngay để mổ gấp.
Hình thức lừa đảo qua mạng xã hội, điện thoại ngày cảng nở rộ
Tìm người làm việc ở nhà, quảng cáo lợi nhuận thu hút người chơi, khi nạp số tiền lớn vào sàn thì sàn sập, không rút được tiền; Lập sàn giao dịch ảo, gửi link để thanh toán trực tuyến. Yêu cầu nạn nhân chuyển tiền trước đặt cọc rồi chiếm đoạt toàn bộ số tiền; Mua bán hàng trực tuyến, gửi link để thanh toán trực tuyến. Yêu cầu nạn nhân chuyển tiền trước đặt cọc rồi chiếm đoạt toàn bộ số tiền.
Ngoài ra còn có các thủ đoạn như chuyển tiền nhầm để ép vay, chuyển tiền vào tài khoản nạn nhân, sau một thời thì yêu cầu trả tiền như một khoản vay và đóng lãi; Mạo danh công ty tài chính, cung cấp khoản vay tiền lãi suất thấp, thủ tục đơn giản, yêu cầu nạn nhân đóng phí vay rồi chiếm đoạt; Giả danh cán bộ xử lí giao thông thông báo nạn nhân từng vi phạm lỗi giao thông và liên quan đến đường dây tội phạm, yêu cầu chuyển tiền để phục vụ điều tra; Gọi điện thoại khủng bố đòi nợ người vay và cả bạn bè, người thân của người vay; Giả danh lãnh đạo lập facebook, zalo... rồi sử dụng hình ảnh, uy tín của lãnh đạo nhắn tin cho cấp dưới để vay tiền; Giả danh cán bộ viễn thông thông báo nạn nhân nợ cước hoặc tín dụng, sau đó giả làm công an yêu cầu đóng tiền để phục vụ kiểm tra.
Hàng loạt nạn nhân dính bẫy
Theo Công an thành phố Hà Nội, thời gian gần đây, ngày càng xuất hiện nhiều thủ đoạn lừa đảo tinh vi qua mạng xã hội, qua điện thoại. Các đối tượng đã không từ một thủ đoạn nào để lừa đảo nhằm chiếm đoạt tiền của người dân.
Cũng theo Công an thành phố Hà Nội, đối tượng lừa đảo lợi dụng tâm lý nhẹ dạ, cả tin hoặc đánh vào lòng tham để đạt mục đích lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Biện pháp phòng tránh tốt nhất để không mắc bẫy của bọn lừa đảo là người dân cần hết sức cảnh giác, nhất là trước những chiêu trò mời gọi hấp dẫn kiểu như "việc nhẹ, lương cao" "món hời dễ dàng" hoặc là tình huống nguy cấp của người thân.
Mới đây, Công an phường Giảng Võ, quận Ba Đình tiếp nhận đơn trình báo của chị T (SN: 1982; HKTT: Ba Đình, Hà Nội) về việc bị lừa đảo, chiếm đoạt tài sản. Chị T cho biết, ngày 10/3/2023, chị T có nhận được điện thoại mời tham gia làm cộng tác viên nghe nhạc tăng lượt view, lượt like cho ca sỹ sẽ nhận được 100.000 đồng đến 200.000 đồng qua ứng dụng Telegram. Chị T tin tưởng làm theo yêu cầu của đối tượng nhưng sau đó phát hiện ra chiêu trò lừa đảo nên đã đến cơ quan Công an trình báo. Tổng số tiền chị đã chuyển tiền vào tài khoản do đối tượng yêu cầu là hơn 400 triệu đồng.
Hình thức lừa đảo nghe nhạc tăng lượt view, lượt like
Tại TP.HCM, ngày 6/3, thông tin từ Bệnh viện Chợ Rẫy (TPHCM) cho biết, tính đến 15h cùng ngày, bệnh viện đã tiếp nhận 7 trường hợp phụ huynh đến tìm thông tin của con sau khi nhận được cuộc gọi của người tự xưng là thầy giáo, thông báo con của họ bị tai nạn đang nguy kịch.
Trường hợp thứ nhất là chị N.T.P (38 tuổi, có con học tại trường Hoàng Diệu, Quận 4, TPHCM) đến bệnh viện tìm thông tin của con. Tuy nhiên, trên hệ thống thông tin người bệnh của bệnh viện không ghi nhận thông tin của con chị.
Nhân viên y tế đã tìm hiểu nguyên nhân và nhận định chị P có thể bị kẻ xấu gọi điện lừa đảo nên đã mời phụ huynh này đến phòng bảo vệ để tiếp nhận phản ánh.
Chị P cho biết, sau khi nhận cuộc gọi từ người xưng là thầy giáo báo tin con chị bị tai nạn, chấn thương sọ não đang nguy kịch thì chị đã bấn loạn tinh thần. Đối tượng liên tục thúc ép chị phải chuyển tiền gấp vì con chị đang nguy kịch, mất nhiều máu phải mổ cấp cứu... Chị P đã chuyển vào tài khoản do đối tượng chỉ định với số tiền là 20 triệu đồng rồi nhanh chóng đến bệnh viện tìm con.
Cùng ngày, phòng bảo vệ của bệnh viện tiếp tục tiếp nhận thêm 2 trường hợp có con đang học tại trường Quốc tế Canada (quận 7) và trường Á Châu (quận 10). Với thủ đoạn tương tự, kẻ gian đã hối thúc và yêu cầu mỗi phụ huynh chuyển khoản 200 triệu đồng.
Được biết, hiện Bộ Thông tin & Truyền thông đã thực hiện nhiều biện pháp quyết liệt bảo vệ người dân trên không gian mạng như: Phát triển các trang thông tin, xử lý tin nhắn rác, lừa đảo (chongthurac.vn); lập Trang Cảnh báo an toàn thông tin Việt Nam (canhbao.khonggianmang.vn); cung cấp công cụ nhận diện lừa đảo trực tuyến, kỹ năng phòng, chống lừa đảo (congcu.khonggianmang.vn)…
N.Vũ