Sở Quy hoạch – Kiến trúc (QH-KT) TP.HCM vừa có báo cáo về việc triển khai, thực hiện các dự án nhà ở xã hội (NƠXH) trên địa bàn thành phố giai đoạn 2016 – 2025 theo lĩnh vực phụ trách.
Theo Sở QH-KT, 2016 – 2020 là giai đoạn TP.HCM phát triển NƠXH mạnh mẽ nhất. Đã có 19 dự án hoàn thành và đưa vào sử dụng, cung ứng cho thị trường 14.954 căn hộ. Bên cạnh đó, đã hoàn thành 1 dự án nhà lưu trú cho công nhân 756 phòng và 1 ký túc xá sinh viên 423 chỗ ở.
Giai đoạn này, TP.HCM có 2 dự án NƠXH độc lập và 50 dự án NƠXH thuộc quỹ đất 20% trong dự án nhà ở thương mại, khu đô thị được phê duyệt quy hoạch. Không có dự án nhà lưu trú công nhân nào.
Nhiều bất cập về quy hoạch nhà ở xã hội ở TP.HCM.
Giai đoạn 2020 – 2025, toàn thành phố chỉ có duy nhất một dự án NƠXH độc lập được phê duyệt quy hoạch. Đó là dự án chung cư NƠXH tại số 4 Phan Chu Trinh, P.12, Q.Bình Thạnh, quy mô 900 căn hộ.
Sở QH-KT cho biết, từ năm 2016 đến nay, tất cả các dự án nhà ở thương mại được UBND Thành phố phê duyệt đều xác định rõ vị trí, quy mô diện tích, chỉ tiêu quy hoạch kiến trúc… để phục vụ xây NƠXH.
Trước đây, việc điều chỉnh cục bộ Đồ án quy hoạch chung đô thị TP.HCM phải trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Quy trình này mất nhiều thời gian, ảnh hưởng đến tốc độ phát triển của thành phố.
Thế nhưng đối với Nghị quyết số 98/2023/QH15 vừa thông qua, Quốc hội đã phân cấp cho UBND TP.HCM thực hiện nội dung này, giúp đẩy nhanh tiến độ lập quy hoạch và xác định quỹ NƠXH trên địa bàn.
Qua rà soát quá trình triển khai các dự án NƠXH giai đoạn 2016 – 2021,Sở QH-KT TP.HCM cho hay đa số các đồ án quy hoạch phân khu trên địa bàn thành phố đã được duyệt hiện nay chưa xác định vị trí, diện tích quỹ đất NƠXH hoặc chưa cập nhật các dự án NƠXH.
Việc bắt buộc tất cả các dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại tại các đô thị từ loại 3 trở lên phải dành 20% quỹ đất để xây dựng NƠXH là chưa phù hợp với thực tiễn.
Bởi việc yêu cầu tất cả các dự án phải dành quỹ đất NƠXH mà không căn cứ vào chương trình, kế hoạch phát triển nhà ở của đại phương; quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; quy hoạch đô thị; điều kiện kinh tế - địa lý của từng địa phương… có thể dẫn đến quỹ đất này không được đầu tư, lãng phí và làm tăng giá nhà.
Đối với các dự án đầu tư xây dựng nhà ở thương mại có quy mô sử dụng đất nhỏ (ví dụ dưới 2 ha tại các đô thị loại đặc biệt và loại I), việc dành quỹ đất để đầu tư xây dựng NƠXH là không khả thi do không đủ diện tích tối thiểu để đầu tư được một khối NƠXH độc lập, đảm bảo tiêu chuẩn, quy chuẩn xây dựng, kiến trúc, cảnh quan chung của dự án...
Quỹ đất này cũng không khả thi nếu chuyển thành loại hình NƠXH dạng thấp tầng do các đô thị loại đặc biệt, loại I không khuyến khích loại hình nhà ở này để tiết kiệm quỹ đất, đồng thời nếu phát triển loại hình NƠXH liền kề này trong các dự án thương mại, khu đô thị (thường ở các vị trí “đất vàng”) có thể tiềm ẩn tiêu cực, không công bằng.
Thiên An