Dù doanh thu và biên lợi nhuận gộp cải thiện đáng kể, CTCP Sợi Thế Kỷ (HOSE: STK) vẫn ghi nhận khoản lỗ sau thuế 6 tỷ đồng trong quý II/2025 do chi phí tài chính cao và lỗ tỷ giá kéo dài. Đáng lo ngại, dòng tiền mặt cạn kiệt trong khi hàng tồn kho tăng mạnh và nợ vay ngắn hạn tiếp tục phình to, cho thấy tình hình tài chính STK đang chịu sức ép rõ rệt dù công ty mẹ vẫn có lãi.
Gánh nặng chi phí tài chính
Theo báo cáo tài chính hợp nhất quý II công bố ngày 28/7, doanh thu thuần STK đạt 333,36 tỷ đồng, tăng 9,9% so với cùng kỳ. Nhờ giá vốn giảm mạnh, lợi nhuận gộp bật tăng lên 62,1 tỷ đồng – gấp hơn 4 lần so với quý II năm ngoái. Biên lợi nhuận gộp cũng cải thiện mạnh từ 4,8% lên 18,6%, cho thấy sự cải thiện tích cực về hiệu quả sản xuất.
Doanh thu tài chính quý này tăng nhẹ lên gần 10 tỷ đồng, tuy nhiên, chi phí tài chính vẫn là gánh nặng lớn, lên tới 54,5 tỷ đồng trong quý II, chủ yếu đến từ lỗ chênh lệch tỷ giá liên quan đến công ty con và Dự án Unitex.
Đây không phải là lần đầu tiên STK chịu ảnh hưởng nặng nề từ rủi ro tỷ giá. Trước đó, trong năm 2024, khoản lỗ tỷ giá cũng là nguyên nhân chính khiến báo cáo tài chính kiểm toán phải điều chỉnh mạnh lợi nhuận sau thuế – giảm từ gần 46 tỷ đồng xuống chỉ còn hơn 12 tỷ đồng, mức thấp nhất trong 17 năm hoạt động. Việc thay đổi phương pháp ghi nhận lỗ tỷ giá chưa thực hiện từ phân bổ dần sang ghi nhận ngay theo hướng dẫn của kiểm toán viên đã khiến chi phí tài chính trong năm qua và hiện tại phình to đáng kể.
Dù đã có một số nỗ lực kiểm soát chi phí tài chính trong quý II, nhưng áp lực từ tỷ giá vẫn còn lớn, đặc biệt khi dự án Unitex chưa tạo ra doanh thu đủ bù đắp lãi vay. Đây đang là “nút thắt cổ chai” trong cơ cấu tài chính của STK – nếu không được tháo gỡ kịp thời, sẽ tiếp tục bào mòn thành quả kinh doanh trong các quý tiếp theo.
Chi phí bán hàng và quản lý doanh nghiệp trong kỳ được giữ ổn định, lần lượt ở mức 2,6 tỷ đồng và 12,8 tỷ đồng. Tuy nhiên, sau khi trừ chi phí, STK chỉ đạt lợi nhuận trước thuế hợp nhất 1,7 tỷ đồng và ghi nhận lỗ ròng sau thuế 6 tỷ đồng – giảm lỗ tới 89,2% so với mức âm 55,7 tỷ đồng cùng kỳ. Đáng chú ý, phần công ty mẹ vẫn ghi nhận kết quả tích cực với lãi ròng 31 tỷ đồng, đảo chiều mạnh so với khoản lỗ 15,4 tỷ đồng quý II/2024 – tương đương mức tăng tới 300,8%.
STK lý giải sự cải thiện đến từ biên lợi nhuận gộp được mở rộng đáng kể nhờ giá vốn hàng bán giảm, dù sản lượng tiêu thụ không tăng nhiều. Lợi nhuận gộp của công ty mẹ tăng thêm 52,9 tỷ đồng, kéo theo lợi nhuận trước thuế tăng 53,8 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế chuyển từ lỗ sang lãi.
Lũy kế 6 tháng đầu năm 2025, STK đạt doanh thu thuần gần 710 tỷ đồng và lãi ròng 29 tỷ đồng – cải thiện đáng kể so với mức lỗ 55 tỷ đồng cùng kỳ năm ngoái, chủ yếu nhờ kết quả tích cực trong quý I. Biên lợi nhuận gộp 6 tháng cũng cải thiện mạnh lên 19,8%.
Dù đã chuyển từ lỗ sang lãi, STK vẫn còn cách xa kế hoạch kinh doanh năm 2025. Doanh nghiệp đặt mục tiêu tham vọng với doanh thu 3.270 tỷ đồng và lãi ròng 310 tỷ đồng – lần lượt tăng 170% và gấp 6,8 lần kết quả năm 2024. Tuy nhiên, sau nửa năm, STK mới hoàn thành khoảng 21% kế hoạch doanh thu và 10% kế hoạch lợi nhuận.
Nguyên nhân một phần đến từ việc nhà máy Unitex – được kỳ vọng là động lực tăng trưởng chủ lực, đóng góp 35% sản lượng – vẫn chưa đi vào vận hành thương mại. Tính đến hết quý II, Unitex mới hoàn tất giai đoạn chạy thử và đang chờ nghiệm thu kỹ thuật.
Tiền mặt co hẹp, tồn kho tăng vọt
Về tình hình tài chính, STK đang đối mặt với áp lực lớn khi dòng tiền suy giảm rõ rệt. tính đến cuối tháng 6/2025, tổng tài sản của STK đạt 3.883 tỷ đồng, tăng nhẹ 2% so với đầu năm. Tuy nhiên, hàng tồn kho tăng 24%, lên gần 765 tỷ đồng – chiếm hơn 25% tổng tài sản, cho thấy tốc độ tiêu thụ hàng hóa chậm lại.
Trong khi đó, lượng tiền mặt và tương đương tiền chỉ còn khoảng 12 tỷ đồng, giảm mạnh so với mức 105 tỷ đồng đầu năm. Chi phí xây dựng cơ bản dở dang chiếm hơn 2.195 tỷ đồng, chủ yếu liên quan đến Dự án Unitex.
Về nguồn vốn, tổng nợ phải trả tăng lên 2.146 tỷ đồng, trong đó vay nợ ngắn hạn gần 1.004 tỷ đồng (tăng 17%) và dài hạn gần 812 tỷ đồng (tăng 3%).
Xét về dòng tiền, dù ghi nhận lợi nhuận trước thuế đạt hơn 50,4 tỷ đồng, STK lại tạo ra dòng tiền thuần âm từ hoạt động kinh doanh lên tới 157,5 tỷ đồng, trái ngược hoàn toàn với cùng kỳ 2024 khi dòng tiền dương hơn 423 tỷ đồng. Sự suy giảm này đến từ biến động dòng tiền lưu chuyển thuần trước thay đổi vốn lưu động dù vẫn dương (145 tỷ đồng) nhưng bị bào mòn bởi hàng tồn kho mạnh, giảm các khoản phải trả (-148 tỷ đồng) và lỗ tỷ giá đánh giá lại các khoản mục tiền tệ... Điều này phản ánh rõ nét tình trạng tài sản bị "găm" trong hàng tồn kho và khoản phải thu, đồng thời dòng tiền thực tế không tương xứng với lợi nhuận kế toán.
Dòng tiền thuần từ hoạt động đầu tư cũng âm 69,9 tỷ đồng, nhưng cải thiện đáng kể so với mức âm hơn 1.022 tỷ đồng cùng kỳ 2024 – thời điểm STK đầu tư mạnh vào dự án Unitex. Trong kỳ, công ty chi 74 tỷ đồng cho việc mua sắm tài sản cố định, đồng thời thu hồi 3,5 tỷ đồng từ vốn góp đơn vị khác. Không còn khoản đầu tư khổng lồ như năm trước, STK đang thu hẹp tốc độ mở rộng tài sản đầu tư cố định.
Tổng dòng tiền trong kỳ chỉ âm 93 tỷ đồng nhờ dòng tiền thuần từ hoạt động tài chính đạt 134,3 tỷ đồng. Động lực chính đến từ tiền thu từ đi vay gần 992 tỷ đồng, trong khi tiền trả nợ gốc giảm còn 857 tỷ đồng.
Thất bại trong việc huy động vốn
Trong mảng hoạt động sản xuất, Sợi Thế Kỷ tiếp tục khẳng định vị thế là một trong những doanh nghiệp dẫn đầu thị trường sợi polyester tại Việt Nam. Công ty hiện sở hữu các nhà máy hiện đại tại Củ Chi, Trảng Bàng và mới nhất là Unitex – giúp nâng tổng công suất toàn hệ thống lên gần 100.000 tấn/năm. STK cũng là đơn vị tiên phong trong sản xuất sợi tái chế, với tỷ trọng sản phẩm tái chế chiếm 44,5% doanh thu năm 2024 và được chứng nhận quốc tế như GRS và OEKO-TEX 100.
Dù vậy, áp lực thị trường vẫn khiến STK gặp khó khăn trong huy động vốn. Ngày 22/7, công ty chính thức dừng đợt chào bán riêng lẻ 13,5 triệu cổ phiếu với giá 27.500 đồng/cp sau hơn hai năm chuẩn bị. Không có cổ phần nào được phân phối do điều kiện thị trường không thuận lợi và giá chào bán chưa hấp dẫn, dù đã có nhóm nhà đầu tư nội bộ sẵn sàng tham gia.
Nhà máy dệt sợi. Ảnh: Sợi Thế Kỷ
Diễn biến cổ phiếu STK trên sàn HOSE cũng phần nào phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư. Từ vùng đỉnh gần 35.000 đồng/cp giữa năm 2024, cổ phiếu từng rơi xuống dưới 19.000 đồng/cp vào đầu tháng 4/2025 do tác động từ rủi ro thuế quan. Chốt phiên 28/7, STK giao dịch tại 25.900 đồng/cp, thấp hơn giá chào bán riêng lẻ, với thanh khoản tăng vọt lên gần 149.000 cổ phiếu.
Dù kết quả quý II chưa như kỳ vọng, ban lãnh đạo STK cho biết sẽ tiếp tục tập trung vào việc đưa nhà máy Unitex đi vào vận hành chính thức trong nửa cuối năm – yếu tố được kỳ vọng sẽ giúp gia tăng sản lượng, cải thiện doanh thu và hỗ trợ hoàn thành mục tiêu lợi nhuận trong giai đoạn cuối năm 2025.
Trung Anh