Vùng Vịnh "nóng" lên do căng thẳng Mỹ-Iran và nước Anh có thủ tướng mới là những sự kiện thế giới được dư luận quan tâm tuần qua.
Cựu Ngoại trưởng Boris Johnson trở thành Thủ tướng Anh
Cựu Ngoại trưởng Boris Johnson chính thức trở thành thủ tướng mới của Anh, thay thế bà Theresa May từ ngày 24/7. Kết quả cuộc bỏ phiếu bầu tân Chủ tịch đảng Bảo thủ đã được công bố ngày 23/7 cho thấy có 159.320 đảng viên bỏ phiếu, với tỉ lệ đi bầu là 87.4%. Trong đó, ông Boris Johnson được 92.153 phiếu (chiếm 66%), trong khi đối thủ Jeremy Hunt chỉ được 46.656 phiếu.
 |
| Thủ tướng Anh Boris Johnson. Ảnh: Internet |
Chưa đầy 24 giờ sau khi ông Boris Johnson bước vào số 10 Phố Downing, nhiều người dân Anh ủng hộ Brexit lo ngại Thủ tướng mới sẽ “phản bội” họ.
Tờ Bloomberg cho biết có khả năng tân Thủ tướng Boris Johnson sử dụng chiến thuật sửa đổi thỏa thuận Brexit mà những người tiền nhiệm đã đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) để được Quốc hội ủng hộ. Trong khi đó, những người ủng hộ Brexit cho rằng thỏa thuận này khiến Anh vẫn gắn kết chặt chẽ với EU.
Ngày 25/7, phát biểu trước Hạ viện Anh, nơi 3 lần từ chối thỏa thuận của bà Theresa May, Thủ tướng Johnson nói rằng ông muốn EU có thay đổi đáng kể. Đặc biệt, ông muốn loại bỏ đề xuất vấn về biên giới của Ireland. Điều này được cho là sẽ gia tăng khả năng Anh rời EU mà không đạt thỏa thuận nào vào ngày 31/10. Sau Brexit, biên giới giữa Bắc Ireland và Cộng hòa Ireland sẽ trở thành biên giới trên đất liền giữa Anh và EU.
Với lựa chọn nhân sự mới của ông Johnson, nhiều chuyên gia cho rằng tân Thủ tướng Anh đang theo đuổi Brexit không thỏa thuận. Các bộ trưởng mới đều là những nhân vật kiên quyết ủng hộ Brexit như tân Ngoại trưởng Dominic Raab, Bộ trưởng Nội vụ Priti Patel.
Iran và Mỹ chưa có dấu hiệu hạ nhiệt
Kênh CNN (Mỹ) cho biết Iran đã phóng một tên lửa đạn đạo tầm trung Shahab-3 vào ngày 24/7. Tên lửa được phóng từ bờ biển Đông Nam Iran dọc Vịnh Oman và rơi xuống miền Bắc Iran sau khi bay 1.000km.
|
| Tàu chiến HMS Montrose. Ảnh: Foreign Policy |
Một quan chức Mỹ giấu tên xác nhận với CNN rằng vụ phóng tên lửa không gây nguy hiểm tới các tàu thuyền và căn cứ quân sự của Mỹ. Tuy nhiên, sự kiện này được coi là lời nhắc nhở Mỹ và châu Âu rằng sẽ còn căng thẳng gia tăng trong khu vực.
Nhiều nhà phân tích cho rằng vụ thử tên lửa của Iran có thể gây bất ổn bởi tình hình ở Vịnh Ba Tư đang rối ren. Tuy nhiên, trên thực tế, vụ phóng tên lửa này không vi phạm nghị quyết của Liên hợp quốc.
Bộ Chỉ huy Trung tâm Mỹ (CENTCOM) ngày 18/7 cho biết một máy bay không người lái Iran đã rơi xuống biển sau khi tàu USS Boxer có động thái “phòng vệ”.
Theo CENTCOM, tàu USS Boxer cũng đối đầu với máy bay không người lái thứ hai của Iran cùng thời điểm nhưng chưa thể xác định phương tiện đã bị tiêu hủy hay chưa.
Bộ trưởng Quốc phòng Iran vào ngày 24/7 tuyên bố rằng Mỹ nên đưa ra bằng chứng và không hề có máy bay không người lái nào của Iran bị đánh chặn. Căng thẳng tại Vùng Vịnh đã bước vào “giờ cao điểm”, gây nhiều lo ngại về đối đầu quân sự giữa Mỹ và Iran.
Mỹ cáo buộc Iran đứng sau những vụ tấn công vào tàu chở dầu ở Eo Hormuz từ giữa tháng 5. Iran trong khi đó phủ nhận cáo buộc này.
Vào tháng 6, Iran còn bắn hạ một máy bay không người lái trinh sát của quân đội Mỹ bằng tên lửa đất đối không. Iran tuyên bố máy bay không người lái này vi phạm không phận, trong khi Mỹ khẳng định phương tiện vẫn thuộc vùng trời quốc tế.
Tổng thống Mỹ Donald Trump ở thời điểm đó cho biết đã chuẩn bị không kích vào 3 mục tiêu của Iran để đáp trả nhưng quyết định ngừng lại vào phút cuối.
Palestine ngưng thực hiện mọi thỏa thuận với Israel
Tổng thống Palestine Mahmoud Abbas tuyên bố đình chỉ toàn bộ thỏa thuận hiện có với Israel để đáp trả việc Tel Aviv trước đó phá dỡ nhà cửa của người Palestine ở Jerusalem.
|
| Israel đã huy động lực lượng để phá dỡ một số tòa nhà tại ngôi làng Sur Baher nơi sinh sống của người dân Palestine ở Đông Nam Jerusalem. Ảnh: Yahoo New |
Quyết định đình chỉ mọi thoả thuận với Israel được ông Abbas đưa ra tối 25/7 và có hiệu lực ngay từ ngày 26/7. Theo lời nhà lãnh đạo Palestine, việc này sẽ diễn ra vô thời hạn và chỉ được nối lại trong trường hợp người Palestine được hưởng những quyền lợi xứng đáng.
Tuyên bố trên được đưa ra sau khi Israel hồi đầu tuần đã phá hủy 16 toà nhà với hơn 100 căn hộ của người Palestine tại ngôi làng Sur Baher ở phía Đông Nam Jerusalem gần hàng rào ngăn cách với Bờ Tây.
Chính quyền Palestine coi việc phá hủy nhà ở của người Palestine là “leo thang nguy hiểm” cũng như coi đó là một phần trong kế hoạch của Israel nhằm loại bỏ người dân Palestine khỏi Jerusalem để độc chiếm khu vực này.
Nhiều nước Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc cũng cho rằng hành động của Tel Aviv sẽ “làm tổn hại đến khả năng đạt được giải pháp hai nhà nước và viễn cảnh hòa bình thực sự và lâu dài”. Tuy nhiên, cơ quan này không ra được nghị quyết về vấn đề trên vì bị Mỹ phản đối.
Ukraine bắt tàu chở dầu Nga
Cơ quan an ninh Ukraine (SBU) ngày 25/7 cho biết tàu chở dầu Nika Spirit của Nga đã bị lực lượng an ninh và các công tố viên quân sự Ukraine lục soát khi đang neo đậu tại cảng biển Izmail của Ukraine.
|
| Tàu chở dầu Nika neo đậu tải cảng biển Izmail. Ảnh: The Star |
Giới chức Ukraine đã lục soát tàu chở dầu trên, thu giữ dữ liệu liên lạc và thẩm vấn thủy thủ đoàn. Sau đó, chính quyền Kiev đã trả tự do cho thủy thủ đoàn song tàu Nika Spirit hiện vẫn bị nhà chức trách Kiev tạm giữ.
Vụ bắt giữ tàu chở dầu của Ukraine diễn ra trong bối cảnh quan hệ của nước này với Nga xuống cấp trầm trọng và hai nước đang tiến hành các cuộc đàm phán trao trả 24 thủy thủ Ukraine bị giam tại Nga.
SBU cáo buộc tàu Nika Spirit từng có tên là Neyma trong quá khứ và con tàu này đã từng chặn đường đi của các tàu Ukraine trong vụ việc eo biển Kerch. Kiev nói rằng con tàu phải đổi tên nhưng Ukraine vẫn nắm được dựa vào số hiệu của Tổ chức Hàng hải Quốc tế.
Việt Lâm (T/H)