Mặt bằng lãi suất đang chịu nhiều sức ép trong thời gian tới khi nhu cầu vốn tăng, trong khi huy động tiền gửi phải cạnh tranh mạnh với các kênh đầu tư như bất động sản, chứng khoán và vàng vốn đang “nóng” trở lại.
3 kênh đầu tư “nổi sóng”
Thị trường tài chính Việt Nam đang bước vào một giai đoạn sôi động hiếm có. Sau gần ba năm chao đảo vì biến động vĩ mô, năm 2025 chứng kiến sự trở lại mạnh mẽ của ba kênh đầu tư chủ lực: chứng khoán tăng tốc, vàng – bạc bứt phá, còn bất động sản dần ấm lên. Bài toán “rót tiền vào đâu để giảm rủi ro nhưng tối ưu lợi nhuận” lại một lần nữa trở thành tâm điểm của giới đầu tư.
Theo giới phân tích, chỉ số VN-Index đã tăng khoảng 37% từ đầu năm đến nay, dựa trên nền tảng kinh tế vĩ mô ổn định và sự thúc đẩy mạnh mẽ khu vực tư nhân thông qua hàng loạt nghị quyết hỗ trợ của Chính phủ.
Việc thị trường chứng khoán được nâng hạng lên nhóm thị trường mới nổi càng củng cố niềm tin, kéo dòng vốn trong và ngoài nước nhập cuộc mạnh mẽ. Với tỷ suất sinh lời cao, chứng khoán đang trở thành kênh dẫn vốn hấp dẫn hàng đầu.
Không chỉ dừng lại ở chứng khoán, dòng vốn cũng bắt đầu “dịch chuyển” sang bất động sản. Chuyên gia tài chính Huỳnh Trung Minh cho rằng, sau khi thu lợi từ chứng khoán, nhà đầu tư thường tìm cơ hội mới ở các phân khúc bất động sản có tiềm năng tăng giá như đất nền vùng ven hoặc các dự án căn hộ vị trí tốt. Đây là quy luật luân chuyển dòng tiền quen thuộc sau mỗi nhịp hồi của thị trường tài chính.
Dù vậy, các chuyên gia cảnh báo chứng khoán và bất động sản vẫn là những kênh tích sản mang tính dài hạn chứ không phải “cuộc chơi lướt sóng”. Người chọn đúng dự án sẽ thắng lớn, còn nhà đầu tư chạy theo đám đông dễ rơi vào tình cảnh mắc kẹt vốn.
Trong khi đó, vàng và bạc trở thành tâm điểm khi tăng giá mạnh hơn cả chứng khoán và bất động sản. Nếu VN-Index tăng khoảng 37% và giá nhà tăng bình quân 33 – 36% so với đầu năm, thì vàng và bạc đã ghi nhận mức tăng 50 – 60%.
Theo ông Phan Dũng Khánh, Giám đốc Tư vấn Đầu tư Maybank Investment Bank, diễn biến này phản ánh tâm lý phòng thủ khi bất ổn địa chính trị và lạm phát vẫn hiện hữu. Vàng không chỉ là tài sản trú ẩn mà còn là công cụ cân bằng danh mục đầu tư, mang lại khoản lợi nhuận lớn cho những ai nắm giữ từ đầu năm.
Tuy nhiên, theo ông Khánh, thời gian tới, Chính phủ có xu hướng siết chặt đầu cơ vàng và bất động sản. Nhiều quy định pháp lý đang được nghiên cứu điều chỉnh theo hướng hạn chế tình trạng đầu cơ hai lớp tài sản này, đồng thời định hướng thị trường phát triển bền vững hơn, gắn với mục tiêu tăng trưởng kinh tế thực.
Mặt bằng lãi suất đang chịu nhiều sức ép trong thời gian tới khi nhu cầu vốn tăng, trong khi huy động tiền gửi phải cạnh tranh mạnh với các kênh đầu tư như bất động sản, chứng khoán và vàng vốn đang “nóng” trở lại.
Sức ép lên mặt bằng lãi suất
Với lãi suất tiết kiệm dao động quanh mức 6%/năm và USD chỉ tăng khoảng 3,5%, hai kênh truyền thống này đang dần đánh mất sức hút trong mắt nhà đầu tư.
Trong báo cáo gửi Quốc hội, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) nhận định mặt bằng lãi suất sẽ chịu nhiều sức ép trong thời gian tới do một số nguyên nhân chính: (1) Lãi suất cho vay đã giảm mạnh trong thời gian qua; (2) Nhu cầu vốn tín dụng cho sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng dự kiến tăng mạnh để đáp ứng mục tiêu tăng trưởng năm 2025; (3) Dòng vốn huy động có nguy cơ bị phân tán do cạnh tranh gay gắt từ các kênh đầu tư khác như bất động sản và chứng khoán.
Trước sức ép dòng vốn và nhu cầu huy động vốn tăng vào cuối năm, một số ngân hàng đã chủ động nâng lãi suất tiết kiệm. Từ đầu tháng 10 đến nay, có 6 ngân hàng điều chỉnh tăng lãi suất, gồm: GPBank, NCB, Vikki Bank, Bac A Bank, VCBNeo và HDBank. Trong đó, Bac A Bank tăng lãi suất tới hai lần. Hiện mức trên 6%/năm đang được một số ngân hàng áp dụng cho kỳ hạn dài mà không yêu cầu số tiền gửi tối thiểu.
Mặc dù lãi suất kỳ hạn 12 tháng vẫn phổ biến dưới 6%/năm, nhưng dòng tiền gửi vào ngân hàng tiếp tục tăng. Theo số liệu của NHNN, đến cuối tháng 7, tiền gửi dân cư đã đạt hơn 7,7 triệu tỷ đồng, tăng gần 10% so với đầu năm và là mức cao nhất trong vòng 5 năm. Riêng tháng 7, người dân gửi thêm hơn 54.000 tỷ đồng.
Diễn biến này cho thấy kênh tiết kiệm vẫn được ưu tiên nhờ tính ổn định và mức độ rủi ro thấp hơn so với chứng khoán hay bất động sản. Việc dòng tiền gửi tăng ngay cả trong bối cảnh lãi suất thấp cũng phản ánh vòng quay tiền tệ đang vận hành tương đối tốt.
Theo ông Phan Dũng Khánh, trong bối cảnh lạm phát thực tế cao hơn lãi suất danh nghĩa, gửi tiết kiệm chủ yếu phù hợp với những nhà đầu tư cần an toàn tuyệt đối. Ông khuyến nghị mỗi nhà đầu tư vẫn nên duy trì 10% - 20% danh mục ở kênh tiền gửi hoặc ngoại tệ, coi đó là “bộ đệm thanh khoản” khi thị trường biến động.
Tại Hội thảo Kafi Insight với chủ đề "Đầu tư 360° - Tối ưu tài sản, đón đầu cơ hội", ông Hồ Quốc Thảo, Giám đốc Nguồn vốn và Kinh doanh tài chính Chứng khoán Kafi, cho rằng với khoảng 1 tỷ đồng, nhà đầu tư trẻ có thể phân bổ 10% - 20% vào cổ phiếu, chứng quyền hoặc vàng tùy điều kiện thị trường; phần còn lại nên giữ ở tài sản có tính thanh khoản cao như tiền gửi ngân hàng để linh hoạt xoay vòng vốn.
Từ góc nhìn quản trị tài sản theo từng giai đoạn cuộc đời, bà Ngô Vũ Minh Châu, Giám đốc Quản lý đối tác phân khúc khách hàng ưu tiên VIB, cho rằng nhóm tuổi 20 - 40 nên xây dựng “lớp bảo vệ” thông qua bảo hiểm nhân thọ hoặc bảo hiểm bổ trợ khi chi phí còn hợp lý và sức khỏe tốt.
Trong khi đó, ở nhóm 40 - 60 tuổi, mục tiêu đầu tư chuyển từ thử nghiệm sang bảo toàn và tăng tốc tài sản. “Nhiều khách hàng bắt đầu chuyển sang để tiền vận hành cho mình”, bà nói. Ngoài bất động sản, bà khuyến nghị nên đa dạng hóa với tiền gửi, trái phiếu hoặc các gói sản phẩm “siêu lãi suất” của ngân hàng và công ty chứng khoán.
Với nhóm trên 60 tuổi, mục tiêu đầu tư chuyển sang hướng an toàn và chuẩn bị chuyển giao tài sản. Ông Dương Việt Hà, Giám đốc Khối Nguồn vốn và Ngoại hối VIB, gợi ý có thể phân bổ 40% tài sản vào tiền gửi dài hạn lãi cố định, 40% vào bảo hiểm sức khỏe hoặc quỹ hưu trí, phần còn lại vào cổ phiếu trả cổ tức đều đặn, điển hình là nhóm ngân hàng.
Bình Minh