Ba động lực quan trọng tăng trưởng kinh tế Việt Nam được Chính phủ xác định trong năm 2024 là đầu tư, xuất khẩu và tiêu dùng. Khởi động những ngày đầu Xuân, hoạt động xuất khẩu đang có nhiều tín hiệu tích cực khi các doanh nghiệp bắt đầu đón hàng loạt đơn hàng mới, báo hiệu sự khởi sắc của kinh tế Việt Nam.
Theo báo cáo công bố của Tổng cục Thống kê (GSO), tháng 2/2024 tổng kim ngạch xuất nhập khẩu hàng hóa của Việt Nam ước đạt 48,54 tỷ USD, giảm 25,8% so với tháng trước và giảm 1,8% so với cùng kỳ năm trước. Hai tháng đầu năm 2024, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa ước đạt 59,34 tỷ USD, tăng 19,2% so với cùng kỳ năm trước.
Trong 2 tháng đầu năm 2024, có 4 mặt hàng có kim ngạch xuất khẩu 5 tỷ USD bao gồm: Điện thoại và linh kiện đạt 9,58 tỷ USD; máy vi tính, điện tử và linh kiện đạt 9,55 tỷ USD; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng khác cũng mang về 6,82 tỷ USD. Tiếp đến là dệt may đạt 5,23 tỷ USD.
Trong nhóm kim ngạch tỷ USD, máy vi tính, điện tử và linh kiện có mức tăng trưởng cao nhất với 6,3%. Ngược lại, máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng giảm 17,5%; điện thoại và linh kiện giảm 4,6%; dệt may giảm 8,4% và giày dép giảm 6,8%.
Hàng loạt nông sản Việt Nam đón tin vui đầu năm
Thông tin từ Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn cho biết kim ngạch xuất khẩu các mặt hàng nông sản đạt 5,18 tỉ USD, tăng 55,7%; xuất khẩu thủy sản đạt 1,37 tỉ USD, tăng 28,9%; xuất khẩu lâm sản đạt 2,9 tỉ USD, tăng 59,7%.
Cà phê là mặt hàng có mức giá xuất khẩu tăng cao nhất, lên tới 44,7% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 3.153 USD/tấn; giá gạo xuất khẩu cũng tăng tới 32,2%, đạt 699 USD/tấn; giá hồ tiêu tăng 28,7%, ở mức bình quân 4.041 USD/tấn; và sắn tăng 16,6% với mức giá 444 USD/tấn.
Cà phê cũng là mặt hàng có giá trị xuất khẩu tăng mạnh và đạt mức cao nhất trong 2 tháng đầu năm, với 1,38 tỉ USD, tăng 85% so với cùng kỳ năm 2023.
Trong thời gian này, hạt tiêu xuất khẩu được 143 triệu USD, tăng 12,9% về giá trị; sắn xuất khẩu được 330 triệu USD, tăng 23,2% về giá trị so với cùng kỳ năm 2023.
Với mặt hàng gạo đã xuất khẩu được 1,01 triệu tấn, trị giá 708 triệu USD, tăng 13,3% về khối lượng và tăng 49,8% về giá trị so với cùng kỳ năm 2023.
Giá xuất khẩu bình quân một số nông sản tăng so với cùng kỳ. Cụ thể, giá gạo đạt 699 USD/tấn, tăng 32,2%; cà phê 3.153 USD/tấn, tăng 44,7%; cao su 1.429 USD/tấn, tăng 3,4%; hạt tiêu 4.041 USD/tấn, tăng 28,7%; chè 1.699 USD/tấn, tăng 1,7%.
Riêng giá hạt điều 5.405 USD/tấn, giảm 6%; sắn và sản phẩm sắn giá xuất khẩu đạt 259 USD/tấn, giảm 2,8%…
Bộ NN-PTNT cũng cho biết, Mỹ, Trung Quốc và Nhật Bản tiếp tục là 3 thị trường xuất khẩu lớn nhất. Theo đó, giá trị xuất khẩu sang Mỹ tăng 77,3% so với cùng kỳ năm ngoái và chiếm 21,5% tổng kim ngạch xuất khẩu toàn ngành nông nghiệp; xuất khẩu sang Trung Quốc tăng 47,9%, chiếm 21%; sang Nhật Bản tăng 29,2%, chiếm 7,2%.
Xuất khẩu thủy sản bứt phá từ đầu năm
Lĩnh vực thủy sản sau giai đoạn xuất khẩu trồi sụt đã bắt đầu có nhiều khởi sắc. Qua 2 tháng đầu năm, kim ngạch xuất khẩu thủy sản đạt 1,37 triệu USD, tăng 28,9% so với cùng kỳ năm ngoái. Nhiều doanh nghiệp thủy sản lạc quan về kết quả kinh doanh cả năm 2024 khi đơn hàng gần đây tăng mạnh.
Trung Quốc, Hoa Kỳ, Nhật bản và Liên minh châu Âu tiếp tục là những thị trường nhập khẩu lớn thủy sản của Việt Nam. Các mặt hàng chủ lực như: tôm, cá tra, cá ngừ đều có sự bứt phá đáng kể so với cùng kỳ năm ngoái, đây là động lực quan trọng cho sự phục hồi của ngành thủy sản trong năm nay.
Theo dự báo của Hiệp hội chế biến và xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP), năm 2024, xuất khẩu tôm của Việt Nam sẽ tăng 10 – 15% so với năm 2023, đặc biệt là trong 6 tháng cuối năm, khi áp lực lạm phát hạ nhiệt, lượng hàng tồn kho tại các nhà nhập khẩu giảm, giá tôm tăng trở lại. Trong khi ngành cá tra đặt mục tiêu phấn đấu có diện tích thả nuôi đạt 5.700ha, sản lượng cá tra thương phẩm đạt khoảng 1,7 triệu tấn, trị giá xuất khẩu cá tra dự kiến đạt 2 tỷ USD. Tuy nhiên, những căng thẳng trên Biển Đỏ đang gây ra không ít khó khăn trong quá trình vận tải hàng hóa xuất khẩu nói chung và hàng thủy sản nói riêng khi cước vận chuyển tăng cao. Giá bán đến tay người tiêu dùng tăng cao sẽ ảnh hưởng rất lớn đến quyết định mua hàng.
Theo các chuyên gia, để đạt mục tiêu xuất khẩu thủy sản trong năm 2024 cần tiếp tục tăng thị phần bằng cách tăng cường các hoạt động về quảng bá cũng như các vấn đề về chất lượng an toàn thực phẩm. Các DN trong ngành cũng cho rằng, những động thái tích cực hỗ trợ DN của Chính phủ Việt Nam như chính sách giảm thuế giá trị gia tăng 2%; sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị và các địa phương… để gỡ “thẻ vàng” IUU... sẽ tạo đà cho sự phục hồi của ngành thủy sản trong quý II, quý III/2024.
Ngoài tìm kiếm mở rộng thị trường, việc cung cấp thêm nguồn vốn tiếp sức cho ngành là yêu cầu cần thiết hiện nay để ngành sớm phục hồi và tăng trưởng. Các doanh nghiệp đã và đang áp dụng nhiều giải pháp để duy trì hoạt động như: tiết giảm chi phí; tìm kiếm thêm đối tác, mở rộng thị trường đầu ra; củng cố khối liên kết từ khâu nuôi, chế biến đến xuất khẩu.
Xuất khẩu sắt thép sang Mỹ tăng 'khủng'
Theo thống kê sơ bộ của Tổng cục Hải quan, nửa đầu tháng 2 (từ ngày 1 - 15/2), cả nước xuất khẩu 377.858 tấn sắt thép các loại, kim ngạch đạt 269,5 triệu USD.
Kết quả đạt được nêu trên đã đưa tổng lượng sắt thép xuất khẩu từ đầu năm 2024 đến ngày 15/2 lên con số gần 1,54 triệu tấn, kim ngạch đạt gần 1,1 tỷ USD. So với cùng kỳ năm 2023, lượng sắt thép xuất khẩu tăng 65%, trong khi kim ngạch tăng 66,2%.
Về thị trường xuất khẩu, 3 cái tên dẫn đầu là Italy, Hoa Kỳ và Malaysia. Đáng chú ý, lượng xuất khẩu sang 3 thị trường này đều tăng trưởng cao 3 con số. Cụ thể, xuất khẩu sang Italy (cập nhật theo thị trường của Tổng cục Hải quan hết tháng 1/2024) đạt 203 nghìn tấn, tăng 114% so với cùng kỳ năm trước; Hoa Kỳ đạt 139 nghìn tấn, tăng 419%; Malaysia đạt 120 nghìn tấn, tăng 625%.
Riêng trong tháng đầu năm, Mỹ tiếp tục là thị trường xuất khẩu hàng hóa lớn nhất của Việt Nam nói chung với tổng trị giá đạt 10,05 tỉ USD, tăng 64% (tương ứng tăng 3,91 tỉ USD) so với cùng kỳ năm trước. Tháng 1, có 4 nhóm hàng xuất khẩu sang Mỹ đạt kim ngạch 1 tỷ USD trở lên, gồm: điện thoại và linh kiện; máy vi tính, sản phẩm điện tử và linh kiện; máy móc, thiết bị, dụng cụ, phụ tùng; dệt may.
Còn theo số liệu từ Tổng cục Thống kê, 2 tháng đầu năm 2024 xuất khẩu sắt thép đạt 1,5 tỷ USD. Kết quả này được đánh giá là khả quan bởi xuất khẩu sắt thép các loại trong tháng 2/2024 giảm mạnh, thậm chí ở mức thấp nhất trong 3 tháng qua, ước đạt 950 nghìn tấn, với trị giá 678 triệu USD, giảm 18,1% về lượng và 17,6% về trị giá so với tháng trước nhưng tăng 19,3% về lượng và 12,6% về trị giá so với cùng kỳ năm 2023.
Giá thép xuất khẩu trung bình trong tháng 2/2024 đạt 713 USD/tấn, tăng 0,6% so với tháng trước, nhưng giảm 5,6% so với cùng kỳ năm 2023. Lũy kế 2 tháng đầu năm 2024, giá xuất khẩu bình quân đạt 711 USD/tấn, giảm 1,7% so với cùng kỳ năm 2023.
Ngành gỗ tấp nập đón đơn hàng xuất khẩu
Gỗ và sản phẩm gỗ là mặt hàng duy nhất trong nhóm ngành nông, lâm, thủy sản mang về hơn tỷ USD chỉ trong tháng đầu 2024, đạt 1,5 tỷ USD. Tính chung cả 2 tháng vừa qua, kim ngạch xuất khẩu ngành này đạt 2,4 tỷ USD, tăng gần 44%.
Chuyển biến tích cực sau khi ngành này xuất khẩu 14,3 tỷ USD năm ngoái, giảm 15,8% so với 2022 và không đạt mục tiêu 17,5 tỷ USD. Năm nay, ngành gỗ đặt lại mục tiêu đem về 16 tỷ USD (tăng 20% so với năm 2023) trong bối cảnh các doanh nghiệp, chuyên gia lạc quan hơn, nhất là thị trường Mỹ, nơi chiếm hơn một nửa kim ngạch.
Con số này đang được kỳ vọng đạt được khi đến nay đã có những doanh nghiệp có đơn hàng xuất khẩu phục hồi 90%. Có doanh nghiệp đã có đơn hàng đến tháng 5/2024.
Việc tăng cường xuất khẩu gỗ trong năm 2024 đang được ngành gỗ tìm nhiều giải pháp, trong đó có việc tổ chức hội chợ sản phẩm gỗ Việt để giới thiệu nhiều hơn nữa sản phẩm gỗ Việt tới các bạn hàng quốc tế.
Hội Mỹ Nghệ và Chế biến gỗ TP.HCM (Hawa) cho biết sẽ tổ chức hội chợ quốc tế cho đồ gỗ và nội thất - HawaExpo 2024. Sự kiện này diễn ra từ ngày 06 – 09/3/2024, quy tụ hơn 500 đơn vị triển lãm, trong đó hơn 80% là các doanh nghiệp sản xuất của Việt Nam, dự kiến 25.000 lượt khách tham.
Năm 2024, ban tổ chức đã mở rộng quy mô gấp 3 lần so với 2023, quy tụ hơn 500 doanh nghiệp triển lãm trong đó hơn 80% là các doanh nghiệp sản xuất trong nước, 20% còn lại bao gồm các doanh nghiệp sản xuất đồ gỗ & thủ công mỹ nghệ nổi bật ở khu vực Asean, đơn vị thiết kế, cung ứng nguyên vật liệu, phụ kiện, dịch vụ phụ trợ trong và ngoài nước.
Trung Anh