Ngân hàng Nhà nước Việt Nam vừa công bố kết luận thanh tra đối với Công ty Tài chính tổng hợp cổ phần Tín Việt (VietCredit), chỉ ra nhiều tồn tại, vi phạm trong quản trị, điều hành, quản lý rủi ro và hoạt động cấp tín dụng của doanh nghiệp này.
Nhiều vi phạm, tồn tại trong hoạt động tín dụng và quản trị
Theo kết luận thanh tra, ngoài những mặt đạt được, Thanh tra Ngân hàng Nhà nước cũng chỉ ra hoạt động kinh doanh của VietCredit còn nhiều tồn tại, vi phạm.
Cụ thể, về hoạt động quản trị, điều hành, quản lý rủi ro, báo cáo đánh giá định kỳ hàng năm (năm 2023, năm 2024) của Hội đồng quản trị chưa đánh giá độc lập hiệu quả làm việc của Tổng Giám đốc theo quy định. Báo cáo hoạt động năm 2024 không có nội dung đánh giá cụ thể hiệu quả làm việc của từng thành viên Hội đồng quản trị theo quy định.
Biên bản họp của Ủy ban Quản lý rủi ro, đặc biệt là các cuộc họp có nhiều nội dung, không có bảng tổng hợp kết quả biểu quyết thống nhất và không thống nhất của từng thành viên...
Hội đồng quản trị, Tổng giám đốc (Người điều hành) thực hiện chưa hiệu quả nhiệm vụ, quyền hạn của mình trong việc kiểm tra, giám sát, chỉ đạo, do đó còn để xày ra một số tồn tại, vi phạm trong hoạt động, như: Ban hành quy định nội bộ về phân loại tài sản có, trích lập dự phòng rủi ro và sử dụng dự phòng để xử lý rủi ro; về phân loại nợ, cam kết ngoại bảng, trích lập và sử dụng dự phòng rủi ro;
Mẫu hợp đồng tín dụng, bản điều khoản/điều kiện giao dịch chung cho vay/phát hành thẻ vay có nội dung không đúng, không đầy đủ theo quy định của pháp luật; gửi quy định nội bộ cho NHNN không đúng thời hạn; Kế hoạch kiểm toán nội bộ gửi NHNN không có các nội dung về mục tiêu kiểm toán, nguồn lực kiểm toán.
Về vông tác xử lý nợ xấu và thực hiện các giải pháp xử lý nợ xấu; việc thực hiện phương án cơ cấu lại gắn với xử lý nợ xấu đã được cấp có thầm quyền phê duyệt. Hoàn thành thu hồi nợ xấu nội bảng, ngoại bảng năm 2023 vượt kế hoạch (mục tiêu thu hồi nợ xấu nội bảng là 0,03 tỷ đồng, kết quả thu được 0,69 tỷ đồng; mục tiêu thu hồi nợ ngoại bảng 3,35 tỷ đồng, kết quả thu được 31,7 tỷ đồng). Tuy nhiên năm 2024 và trong 07 tháng đầu năm 2025 chỉ đạt 3% so với kế hoạch thu hồi nợ xấu nội bảng đặt ra.
VietCredit bị Thanh tra Ngân hàng Nhà nước xử phạt hơn 700 triệu đồng
Việc xử lý tài sản nhận gán xiết nợ đã thực hiện bán đấu giá thành công tàu CFC03, CFC04. Đối với các tàu CFC01, CFC02 chuyển sang phương án khai thác cho thuê và đã tạo ra dòng tiền; tàu CFC 05 đang hoàn thiện hồ sơ pháp lý đề bàn giao cho bên mua. Việc xử lý các khoản nợ đã bán cho VAMC, VietCredit đã tiến hành mua lại một phần khoản nợ khi trái phiếu đặc biệt đến hạn và đạng tiếp tục đôn đốc khách hàng, khởi kiện ... nhưng chưa đạt được mục tiêu như kể hoạch.
Trong hoạt động cấp tín dụng, kết quả thanh tra cho thấy hoạt động cấp tín dụng của VietCredit đối với khách hàng thông qua các nền tảng số do bên thứ ba cung ứng còn tồn tại nhiều vi phạm.
Theo đó, VietCredit vi phạm về thẩm định và quyết định cho vay; vi phạm về lập hợp đồng và thỏa thuận cấp tín dụng khi nội dung chưa đầy đủ về biện pháp đôn đốc, thu hồi nợ và thời hạn xử lý đề nghị tra soát, khiếu nại.
Cùng với đó, vi phạm về kiểm tra và giám sát sau cho vay; vi phạm về thời điểm trích lập dự phòng rủi ro; vi phạm về thông báo chuyển nợ quá hạn khi không thông báo đầy đủ lãi suất áp dụng đối với dư nợ gốc bị quá hạn.
Các biện pháp kiểm tra, giám sát sau cho vay (qua cuộc gọi tự động, thư điện tử, cuộc gọi thoại) không đủ hiệu quả khi không xác định được mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng. Ngoài ra, việc tham chiếu Thông tin tín dụng quốc gia (CIC) trên các kênh sản phẩm S37 (sản phẩm cảnh báo khách hàng vay tức thời) và R21 (sản phẩm thông tin bảo đảm tiền vay), nhưng chưa tham chiếu CIC trên kênh B11T (sản phẩm thông tin quan hệ tín dụng cá nhân cơ bản tức thời) đối với nghĩa vụ nợ của khách hàng tại các tổ chức tín dụng khác.
Từ đó, VietCredit không có đủ cơ sở đánh giá năng lực tài chính và khả năng trả nợ, làm phát sinh rủi ro tiềm ẩn về khả năng trả nợ trong tương lai.
Về hoạt động cấp tín dụng qua thẻ vay, VietCredit chưa có biện pháp tích cực phối hợp bên thứ ba (trung gian thanh toán hoặc ngân hàng đại lý) để kiểm soát chặt chẽ hoặc hạn chế giao dịch rút tiền qua máy rút tiền tự động ngay sau khi khoản vay được kích hoạt, cũng như xác định mục đích sử dụng vốn vay của khách hàng.
Bị phạt hơn 700 triệu đồng
Theo kết luận thanh tra, nguyên nhân dẫn đến các tồn tại vi phạm trên là do Hội đồng quản trị, Ban Kiểm soát và Người điều hành chưa thực hiện đầy đủ và hiệu quả nhiệm vụ, quyền hạn theo quy định pháp luật và Điều lệ VietCredit trong hoạt động quản trị, điều hành, kiểm tra, giám sát và đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ về tổ chức, điều hành và triển khai hoạt động kinh doanh.
HĐQT, Ban Kiểm soát, Tổng giám đốc, Hội đồng tín dụng, Hội đồng Xử lý rủi ro và các đơn vị có liên quan đến những tồn tại, vi phạm đã nêu trong kết luận, chịu trách nhiệm trong việc quản trị, điều hành, kiểm soát và/hoặc tham mưu chỉ đạo, phê duyệt, kiểm tra, giám sát.
Với những tồn tại trên, Trưởng đoàn thanh tra đã ban hành Quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với 8 hành vi vi phạm hành chính của VietCredit, với tổng số tiền phạt vi phạm hành chính là 702 triệu đồng. Ngày 14/10/2025, VietCredit đã nộp số tiền phạt trên.
Kết luận thanh tra cũng yêu cầu VietCredit thực hiện 3 kiến nghị chung và 13 kiến nghị cụ thể, trong đó có yêu cầu: HĐQT, Ban Kiểm soát, người điều hành của VietCredit chỉ đạo xây dựng kế hoạch khắc phục, chỉnh sửa các vi phạm, tồn tại theo kiến nghị qua thanh tra.
VietCredit được thành lập từ năm 2008 và hoạt động theo giấy phép do Ngân hàng Nhà nước cấp. Sau quá trình chuyển đổi mô hình hoạt động, doanh nghiệp đã đẩy mạnh kinh doanh tài chính tiêu dùng trên nền tảng số, thu hẹp mạng lưới điểm giới thiệu dịch vụ và cắt giảm mạnh nhân sự nhằm tối ưu chi phí. Đến cuối tháng 7/2025, VietCredit có 355 nhân viên, một trụ sở chính tại Hà Nội và một chi nhánh tại TP. Hồ Chí Minh.
Anh Đào