Với sự bùng nổ của công nghệ thông tin, công nghệ số, ngành logistics đang có rất nhiều cơ hội bứt phá để đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế nếu sớm đẩy nhanh chuyển đổi số.
Số liệu công bố tại hội thảo chuyển đổi số trong logistics vừa diễn ra cho thấy, hiện Việt Nam có khoảng 4.000 doanh nghiệp logistics, 30.000 doanh nghiệp có liên quan; trong đó có 95% là doanh nghiệp nội địa, 97% doanh nghiệp nhỏ và vừa và 90% doanh nghiệp có vốn dưới 10 tỉ đồng. Trên thực tế, việc ứng dụng công nghệ thông tin trong ngành dịch vụ logistics nước ta đã được quan tâm; quá trình chuyển đối số cũng bắt đầu diễn ra khá mạnh do yêu cầu công việc liên quan nhiều đến yếu tố quốc tế. Trong đó, các ứng dụng số đang được sử dụng như xe không người lái (drone, droid), robot kho hàng, thực tế ảo (augmented reality), giao hàng theo yêu cầu (demand on delivery), giao hàng chặng cuối (uber, drone). Tuy nhiên, nhiều doanh nghiệp dịch vụ logistics Việt Nam nói chung, nhất là doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn chưa nhận thức đúng vai trò chuyển đổi số và đang đối mặt với những rào cản trong quá trình chuyển đổi số.
Dù chuyển đổi số trong ngành logistics đang gặp khó, song đây là xu thế tất yếu. (Ảnh minh họa)
PGS.TS Trịnh Thị Thu Hương, Phó Viện trưởng Viện Kinh tế và Kinh doanh quốc tế, Trường Ðại học Ngoại thương, cho biết: Một khảo sát của Viện Nghiên cứu và Phát triển logistics Việt Nam chỉ ra rằng, việc ứng dụng IT trong doanh nghiệp logistics gặp nhiều khó khăn do kinh phí hạn hẹp; nhân lực hạn chế; sự tương thích giữa doanh nghiệp mình và các đối tác trong chuỗi; chưa tìm được công nghệ chuyển đổi phù hợp; không biết đầu tư bao nhiêu và bắt đầu từ đâu. Mặt khác, doanh nghiệp cũng gặp nhiều cản ngại trong việc đưa lượng thông tin khổng lồ lên nền tảng số; e ngại về tính an toàn, khả năng bảo mật thông tin của các nền tảng trực tuyến.
Dù chuyển đổi số trong ngành logistics đang gặp khó, song đây là xu thế tất yếu. Theo các chuyên gia, để chuyển đổi số thành công doanh nghiệp cần thay đổi tư duy, trong đó bắt đầu từ cấp lãnh đạo. Ông Nguyễn Thế Hưng, khẳng định: “Chiến lược chuyển đối số không chỉ nằm ở công nghệ, mà còn là con người, tư duy, phương pháp, quy trình thực hiện và văn hóa của một doanh nghiệp, tổ chức. Sau khi thay đổi tư duy, doanh nghiệp cần chuẩn bị về phương pháp, con người và quy trình thực hiện. Nếu không có phương pháp, quy trình phù hợp hoặc chọn không đúng phương pháp quá trình triển khai số hóa rất dễ mắc sai lầm, dẫn đến thất bại và gây tốn kém cho doanh nghiệp”.
Theo nhận định từ các chuyên gia các công nghệ AI (trí tuệ nhân tạo), IoT (Internet vạn vật), Big data (dữ liệu lớn) sẽ là xu hướng ứng dụng cho ngành logistics trong tương lai. Do đó, các DN phải nhanh chóng nắm bắt xu thế này.
Bên cạnh đó, nhiều ý kiến cho rằng, khi thực hiện CÐS, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ logistics cần có sự chuyển đổi đồng bộ. Một trong số đó là xây dựng nền tảng số cho chuỗi dịch vụ logistics, giúp kết nối các các bên liên quan trong chuỗi (cảng, hãng vận tải, đại lý, công ty giao nhận, kho...) để chia sẻ dữ liệu, tăng tính hiện hữu cho chuỗi, nâng cao hiệu suất sử dụng. Về lâu dài, cần xây dựng hệ sinh thái, khai thác dữ liệu hiện có của DN thành lợi thế cạnh tranh để lưu chuyển hàng hóa hiệu quả; xây dựng dữ liệu chung lưu trữ và quản lý tập trung dữ liệu hành trình của các phương tiện giao thông, vận tải nhằm số hóa hoạt động.
Nhật Phương