Dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa đề xuất dùng phiếu hỗ trợ để giảm một số chi phí cho doanh nghiệp. Tại phiên thảo luận ngày 28/9, đại biểu Quốc hội đề nghị làm rõ hình thức cấp và cách sử dụng loại phiếu này.
Voucher sẽ được cấp dưới hình thức nào?
Một điểm mới trong dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa là hình thức cấp phiếu hỗ trợ, thường gọi là voucher. Theo nội dung được trình bày tại Hội nghị đại biểu Quốc hội chuyên trách sáng 28/9, doanh nghiệp có thể dùng phiếu để thanh toán phần kinh phí được hỗ trợ, trong đó có khoản giảm tiền thuê đất. Đây là phương án được bổ sung bên cạnh cách Nhà nước hoàn trả kinh phí cho chủ đầu tư.
Đại biểu Quốc hội phát biểu. Ảnh: QH
Đại biểu Lê Thanh Hoàn (đoàn Thanh Hóa) đánh giá việc cấp voucher trực tiếp cho doanh nghiệp là một cách làm mới, song đề nghị giải thích cụ thể doanh nghiệp sẽ nhận phiếu dưới dạng nào. Ông đặt câu hỏi về việc phiếu được phát hành chung hay cấp riêng cho từng doanh nghiệp dưới dạng văn bản đề nghị. Theo đại biểu, nội dung này cần được làm rõ để có cơ sở triển khai.
Giải trình tại hội nghị, Bộ trưởng Bộ Tài chính Ngô Văn Tuấn cho biết voucher là chứng chỉ giúp doanh nghiệp nhỏ và vừa giảm chi phí khi sử dụng một số dịch vụ. Phiếu có thời hạn xác định và không được chuyển nhượng. Phần giải trình đã nêu tính chất của voucher, nhưng hình thức phát hành và quy trình sử dụng vẫn là những nội dung cần được quy định cụ thể hơn.
Dự thảo luật cũng điều chỉnh tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa. Theo Bộ trưởng, nhóm này được xem xét dựa trên số lao động bình quân và quy mô vốn hoặc doanh thu: không quá 300 lao động, vốn dưới 150 tỷ đồng hoặc doanh thu dưới 400 tỷ đồng. Với các tiêu chí được nêu, doanh nghiệp nhỏ và vừa chiếm khoảng 98,4% tổng số doanh nghiệp tại Việt Nam. Quy mô đối tượng thụ hưởng lớn khiến cách thiết kế và thực hiện chính sách hỗ trợ cần được tính toán chặt chẽ.
ĐBQH Nguyễn Văn Huy (Hưng Yên).
Tranh luận về thời điểm và phạm vi miễn thuế
Bên cạnh voucher, chính sách thuế dành cho doanh nghiệp mới thành lập cũng nhận được nhiều ý kiến. Dự thảo đề xuất miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong ba năm kể từ ngày doanh nghiệp được cấp giấy chứng nhận đăng ký. Đại biểu Trần Văn Lâm (Bắc Ninh) đồng tình với chủ trương hỗ trợ, nhưng đề nghị tính thời gian miễn thuế từ năm đầu tiên doanh nghiệp có thu nhập chịu thuế. Theo hướng đề xuất này, thời gian ưu đãi sẽ gắn với thời điểm doanh nghiệp bắt đầu phát sinh thu nhập để tính thuế.
Đại biểu Nguyễn Văn Huy (đoàn Hưng Yên) lưu ý việc áp dụng miễn thuế trên diện rộng cho toàn bộ doanh nghiệp nhỏ và vừa mới thành lập có thể tạo gánh nặng đáng kể cho ngân sách. Ông đề nghị cân nhắc mức hỗ trợ và điều kiện hưởng ưu đãi theo từng nhóm, trong đó có thể ưu tiên doanh nghiệp hoạt động ở lĩnh vực cần khuyến khích hoặc có đổi mới sáng tạo. Đại biểu cũng đề xuất quy định để ngăn việc chia tách, lập pháp nhân mới nhằm tiếp tục hưởng chính sách.
Bộ trưởng Tài chính Ngô Văn Tuấn tại hội nghị. (Ảnh: QH)
Giải trình về đề xuất miễn thuế, Bộ trưởng Ngô Văn Tuấn cho rằng ba năm đầu là giai đoạn doanh nghiệp khởi nghiệp phải dành vốn mua sắm thiết bị, tổ chức hoạt động và tìm thị trường. Theo tính toán ông nêu tại hội nghị, riêng chính sách miễn thuế thu nhập doanh nghiệp trong ba năm đầu có thể khiến ngân sách giảm thu khoảng 10.000 tỷ đồng mỗi năm. Vì vậy, việc hỗ trợ doanh nghiệp cần đi cùng đánh giá về nguồn lực và hiệu quả thực tế.
Dự thảo còn đề xuất nâng ngưỡng doanh thu để doanh nghiệp và cá nhân cư trú được lựa chọn phương pháp tính thuế đơn giản lên 10 tỷ đồng một năm. Cùng với ưu đãi thuế và voucher, thay đổi này hướng tới giảm chi phí tuân thủ cho khu vực kinh doanh quy mô nhỏ. Vấn đề đặt ra trong quá trình hoàn thiện luật là quy định đủ rõ để doanh nghiệp biết mình được hỗ trợ khoản nào, nhận hỗ trợ ra sao và sử dụng trong thời hạn nào.
Hải Nam