CTCP Tập đoàn BGI và CTCP Tập đoàn IUC đều từng là thành viên trong hệ sinh thái Tổng công ty Vinaconex. Hậu 'chia tay' Vinaconex, hai doanh nghiệp này đang hình thành những liên kết chặt chẽ trong hoạt động kinh doanh và cả vấn đề sở hữu. Thông qua các dự án, một lượng tiền lớn mà BGI huy động từ các cổ đông đã được chuyển vào IUC Group.
Doanh nghiệp cùng 'gốc' Vinaconex
CTCP Tập đoàn BGI (BGI Group; HNX: VC7) tiền thân là Công ty Xây dựng số 7 (Vinaconex 7), trực thuộc Bộ Xây dựng. Doanh nghiệp tiến hành cổ phần hóa vào năm 2001. Năm 2017, sau khi Nhà nước thoái vốn khỏi Vinaconex, Vinaconex cũng thoái vốn hoàn toàn khỏi VC7. Đến năm 2020, Vinaconex 7 quyết định đổi tên thành BGI Group.
Từ khi niêm yết, sau 8 lần tăng vốn, hiện vốn điều lệ của BGI Group đạt mức 960 tỷ đồng. Chủ tịch HĐQT Hoàng Trọng Đức (SN 1975) đang là cổ đông lớn nhất khi nắm giữ 40,21% vốn điều lệ; vợ ông Đức là bà Nguyễn Thị Hoài Thu (SN 1981) nắm giữ 4,92%.
Hậu 'chia tay' Vinaconex, kết quả kinh doanh BGI Group cũng không để lại nhiều dấu ấn, doanh thu đi ngang ở mức khoảng hơn 100 tỷ đồng/năm, lợi nhuận sau thuế trên dưới 10 tỷ đồng/năm.
Đáng chú ý, giai đoạn 2022 - 2023 là giai đoạn thị trường bất động sản chìm sâu trong khó khăn, trầm lắng nhưng tình hình kinh doanh của BGI Group có bước nhảy vọt. Cụ thể, doanh thu thuần năm 2022 tăng 161% so với năm trước, lên mức 325,13 tỷ đồng. Sang năm 2023, doanh thu thuần đạt 373,42 tỷ đồng, tiếp tục tăng thêm 48,28 tỷ đồng. Cùng với đó, lãi ròng ghi nhận mức tăng kỷ lục 223%, cao nhất từ trước đến nay, đạt 40,8 tỷ đồng.
Được biết, khoản lãi này phần lớn đến từ Dự án BGI Topaz Downtown (15,69 tỷ đồng), lãi từ Công ty liên kết CTCP Tập đoàn IUC (10,69 tỷ đồng) và phần lãi tăng thêm (hơn 3 tỷ đồng).
Về Tập đoàn IUC, trên website https://bgi.vn giới thiệu, IUC là thành viên của Công ty cổ phần Tập đoàn BGI. Hiện IUC là chủ đầu tư của một loạt dự án, trong đó có Khu A và Khu E Khu đô thị mới An Vân Dương (Huế), nhưng tất cả các tên thương mại đều lấy BGI.
Được thành lập từ tháng 10/2009, doanh nghiệp này hoạt động chính trong lĩnh vực Kinh doanh bất động sản, quyền sử dụng đất thuộc chủ sở hữu, chủ sử dụng hoặc đi thuê, do bà Nguyễn Thị Hoài Thu làm người đại diệp pháp luật kiêm giữ vai trò Chủ tịch HĐQT. Công ty đặt địa chỉ trụ sở kinh doanh đóng tại tầng 3, Tòa nhà Vinaconex7, số 61 đường Nguyễn Văn Giáp, phường Cầu Diễn, quận Nam Từ Liêm, TP Hà Nội. Vốn điều lệ của IUC là 750 tỷ đồng.
Tập đoàn IUC cũng từng là thành viên trong hệ sinh thái Tổng công ty Vinaconex. Thời điểm Vinaconex thoái vốn tại IUC (năm 2014), ông Hoàng Trọng Đức mua lại và sở hữu 99,55%, nhưng từ năm 2020 đến 2022 đã nhượng lại 39,47% cổ phần cho BGI. Ngoài ra, tại IUC, ông Đức sở hữu 6,39% còn bà Thu sở hữu tới 53,69% vốn điều lệ.
Tham vọng hợp nhất kết quả kinh doanh với công ty liên kết IUC
BGI Group định hướng kế hoạch giai đoạn 2021-2026 với mục tiêu chung là ổn định sản xuất, tăng trưởng hoạt động, đảm bảo phát triển doanh nghiệp bền vững.
Chiến lược phát triển trung và dài hạn, với mô hình hoạt động công ty mẹ - công ty con, BGI dự tính hình thành các công ty con, công ty liên kết phát triển theo 3 trụ cột chính: Bất động sản; Xây lắp và Sản xuất vật liệu xây dựng. Trong đó bất động sản chiếm tỷ trọng trên 70%, còn lại là lĩnh vực xây lắp và sản xuất vật liệu xây dựng
Định hướng đầu tư, liên doanh liên kết của BGI đối với Tập đoàn IUC đã được BGI Group công bố tại Đại hội đồng cổ đông bất thường tháng 6/2021. Tại cuộc họp Đại hội đồng cổ đông thường niên 2023, cùng thời điểm với kế hoạch bán cổ phần Công ty cho cổ đông hiện hữu nhằm nâng vốn điều lệ, BGI đã thông qua kế hoạch tiếp tục mua cổ phần IUC để nâng tỷ lệ sở hữu lên trên 51%. Sau khi hoàn tất, IUC sẽ trở thành công ty con và hợp nhất kết quả kinh doanh vào các báo cáo tài chính của BGI Group.
Hiện bà Thu, vợ ông Đức đang nắm giữ tới 53,69% vốn điều lệ của IUC, do đó để tăng sở hữu của BGI tại IUC lên trên 51%, BGI phải được nhận chuyển nhượng cổ phần từ bà Thu.
Ngày 12/10/2023, BGI group đã có văn bản gửi Uỷ ban Chứng khoán Nhà nước và HNX công bố về việc đã thông qua thực hiện cam kết tuân thủ đầy đủ quy định về phòng ngừa xung đột lợi ích trong các giao dịch giữa BGI và công ty liên kết là IUC.
Sự liên hệ chặt chẽ trong hoạt động kinh doanh và cả vấn đề sở hữu giữa BGI và IUC không hiếm gặp trên thị trường chứng khoán, với việc ban lãnh đạo của các công ty đang niêm yết muốn nhận sáp nhập một công ty chưa niêm yết nào đó, thường là công ty thành viên, công ty liên kết mà cổ đông sở hữu là ban lãnh đạo, cổ đông lớn của công ty đang niêm yết.
Dòng tiền đầu tư đổ về IUC Group đi đâu?
Tại Thừa Thiên - Huế, Công ty Cổ phần Tập đoàn IUC và Tập đoàn Nam Mê Kông (từng là thành viên của Tổng công ty Vinaconex) là liên danh nhà đầu tư thực hiện dự án BGI Topaz Downtown thuộc khu A, Khu đô thị mới An Vân Dương với tổng mức đầu tư hơn 630 tỷ đồng.
Dự án BGI Topaz Downtown có tổng diện tích 13,4 ha với 18 ô quy hoạch khu nhà ở liền kề có diện tích khoảng 2,9 ha đầu tư đồng bộ hệ thống hạ tầng kỹ thuật, cây xanh cảnh quan. Toàn bộ dự án có 220 căn nhà shophouse, nhà liền kề, vườn hoa, cây xanh.
Vào tháng 6/2022, HĐQT BIG Group quyết định sử dụng vốn huy động từ đợt phát hành cổ phiếu cho cổ đông hiện hữu để đầu tư xây dựng dự án BGI Topaz Downtown – Zone A Huế. Tổng số tiền đầu tư là 90,05 tỷ đồng.
Cũng để thực hiện dự án này, tháng 9/2022, BGI Group đã uỷ quyền cho IUC thay mặt liên danh hai công ty đứng ra thực hiện mọi thủ tục vay vốn cho dự án BGI Topaz Downtown Huế tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và phát triển Việt Nam (BIDV) – Chi nhánh Hà Nội. Số tiền vay là 200 tỷ đồng dùng cho việc thanh toán các chi phí thực hiện dự án BGI Topaz Downtown – Zone A Huế.
Tài sản đảm bảo là các tài sản hình thành từ dự án hoặc toàn bộ quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất sau khi hoàn thiện xây dựng nhà ở, các công trình xây dựng và được cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất. Thời hạn vay là 30 tháng kể từ ngày giải ngân lần đầu. Trong trường hợp IUC không trả nợ hoặc trả không đầy đủ số tiền mà BIDV Hà Nội đã cho vay thì BGI Group cam kết sẽ trả nợ thay trong vòng 10 ngày.
Vào đầu tháng 12/2022, Công ty Cổ phần Tập đoàn IUC giao Hợp đồng thi công xây dựng công trình, gói thầu thi công kết cấu, xây thô, hoàn thiện mặt ngoài 104 căn nhà ở liền kề dự án này cho BGI Group thực hiện. Giá trị hợp đồng, giao dịch này là 160,74 tỷ đồng (chưa bao gồm thuế GTGT).
Cũng tại Huế, IUC và BGI Group còn là nhà đầu tư dự án BGI Topaz Garden – Zone E thuộc Khu đô thị mới An Vân Dương, TP Huế. Dự án có quy mô 24,47 ha với tổng mức đầu tư khoảng 1.800 tỷ đồng.
Trong khi đó, dự án BGI Diamond Bay có tổng mức đầu tư hơn 2.000 tỷ đồng được xây dựng trên diện tích gần 25 ha tại đường Tố Hữu với quy mô dân số khoảng 3.400 người, được đầu tư bởi IUC Group, Tập đoàn Nam Mê Kông và được phát triển bởi BGI Group.
Theo Báo cáo tài chính quý 3/2024, BGI có tổng tài sản 1.492 tỷ đồng. Trong đó, riêng khoản phải thu với IUC lên đến hơn 725 tỷ đồng, chiếm gần 50% tổng tài sản.
Trong đó, báo cáo ghi nhận khoản phải thu dài hạn 680,2 tỷ đồng theo Hợp đồng hợp tác ngày 12/7/2023 giữa BGI và IUC thực hiện Dự án Khu đô thị phía Đông đường Thủy Dương - Thuận An, thuộc khu E - Đô thị mới An Dương Vương tại Thừa Thiên Huế (BGI Diamond Bay). Đến thời điểm 30/9/2024, BGI đã góp hơn 480 tỷ đồng thực hiện dự án. Số tiền này được BGI huy động từ đợt chào bán hơn 48 triệu cổ phiếu mới cho cổ đông hiện hữu vào tháng 12/2023.
BGI cũng ghi nhận khoản phải thu ngắn hạn 44,8 tỷ đồng. Đây là khoản phải thu liên quan thỏa thuận liên danh dự thầu ngày 20/5/2020 và Hợp đồng hợp tác đầu tư ngày 26/10/2020 giữa BGI với IUC, phân công IUC đại diện cho Liên danh, nhân danh và thay mặt cho Liên danh quyết định và thực hiện Dự án Chỉnh trang Khu dân cư tại lô CTR11, CTR12 và khai thác quỹ đất xen ghép thuộc khu A - Đô thị mới An Dương Vương tại Thừa Thiên Huế, có tổng mức đầu tư 630,4 tỷ đồng. Đến thời điểm 30/9/2024, BGI đã góp hơn 240 tỷ đồng thực hiện dự án này theo Thỏa thuận liên danh dự thầu trên từ nguồn vốn điều lệ tăng thêm trong năm 2021. Trước đó, vào tháng 11/2021, BGI đã chào bán hơn 24 triệu cổ phiếu cho cổ đông để có nguồn tiền cho dự án này.
Về phía IUC, theo báo cáo tài chính năm 2023, doanh nghiệp này đã cho bà Thu vay theo Hợp đồng cho vay tiền số 01/2023/HĐV ký ngày 1/11/2023, số tiền cho vay 650 tỷ đồng với lãi suất 2,8%/năm; cho ông Đức vay theo Hợp đồng cho vay tiền số 02/2023/HĐV ký ngày 15/12/2023, số tiền 105 tỷ đồng với lãi suất 2,8%/năm. Cả 2 khoản cho vay này đều có mục đích để các cá nhân phục vụ kinh doanh.
Như vậy, lượng tiền lớn mà BGI huy động từ các cổ đông đã được chuyển vào IUC để thực hiện các dự án bất động sản ở Huế và sau đó được IUC cho vợ chồng Chủ tịch BGI vay với mục đích kinh doanh.
Triển khai 2 dự án lớn tại Huế, nhưng Công ty cổ phần Tập đoàn IUC đang bị 'bêu' tên là doanh nghiệp có số tiền nợ thuế 'đứng đầu' danh sách người nộp thuế nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước tại Thừa Thiên - Huế đến thời điểm ngày 31/8/2024 với số tiền nợ thuế hơn 176,5 tỷ đồng.
 |
Cục thuế tỉnh Thừa Thiên Huế vừa công khai danh sách người nộp thuế nợ tiền thuế và các khoản thu khác thuộc ngân sách nhà nước tại Thừa Thiên Huế đến thời điểm ngày 31/8/2024.
|
Trung Anh