Nguồn cung dư thừa trong khi sức tiêu thụ chậm khiến cho giá thịt lợn giảm liên tục trong thời gian gần đây. Đây cũng là nguyên nhân khiến cho xuất khẩu thịt lợn chính ngạch gặp khó.
Theo ghi nhận, giá heo hơi tại 3 khu vực trong cả nước đang giao dịch từ mức 50.000 - 55.000 đồng/kg, giảm 1.000 đồng so với phiên giao dịch trước (lúc đầu sáng 4/12).
Đáng chú ý, giá heo hơi liên tiếp giảm trong những ngày qua khiến cho giá thịt lợn cũng giảm theo. Điều này khiến cho người nông dân vô cùng lo lắng, nhất là khi dịp Tết Nguyên đán 2023 đang cận kề.
Theo ông Nguyễn Kim Đoán, Phó Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi Đồng Nai, cho hay giá heo hơi đang xuống dưới mốc 60.000 đồng/kg. Với mốc này, người chăn nuôi không có lãi, vì giờ giá thành chăn nuôi ở mức từ 60.000 – 65.000 đồng/kg do giá thức ăn chăn nuôi thời gian qua tăng mạnh.
Theo nguồn tin từ VTV, trang trại của Hợp tác xã chăn nuôi Hoàng Long xã Hoàng Long, huyện Thanh Oai, Hà Nội luôn duy trì khoảng 5.000 con lợn thịt. Trung bình mỗi ngày hợp tác xã cung cấp ra thị trường hơn 8 tấn thịt lợn và sản phẩm chế biến từ thịt. Hiện giá lợn hơi đang ở mức 50.000 - 55.000 đồng/kg. Đại diện hợp tác xã cho biết, với mức giá này, nếu chủ động được nguồn thức ăn chăn nuôi thì sẽ hoà vốn, còn các trang trại sẽ bị lỗ.
Chăn nuôi quy mô hộ gia đình nhưng nhà ông Chung ở Sóc Sơn cũng luôn duy trì tổng đàn khoảng 1.000 con lợn thịt. Ông cho biết, để nuôi được con lợn 100 kg chi phí giống và thức ăn sẽ khoảng 5,3 triệu đồng. Trong khi đó, với giá bán hiện nay thì người chăn nuôi như ông không có lãi, thậm chí lỗ. Tuy giá giảm thấp như vậy nhưng việc xuất bán cũng khó.
Giá thịt lợn liên tục giảm khiến cho người nuôi đang phải chịu lỗ.
Đáng chú ý, giá nguyên liệu sản xuất thức ăn chăn nuôi trên thị trường thế giới cũng như trong nước đã hạ nhiệt từ hơn 1 tháng qua nhưng giá thức ăn chăn nuôi thì lại chưa giảm. Cụ thể, giá một số nguyên liệu như cám gạo, bã đậu nành đã giảm vài ngàn đồng/kg nhưng chưa thể giúp nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi giảm giá sản phẩm. Bởi trước đó, giá nguyên liệu đồng loạt tăng cao trong khi nhà máy sản xuất thức ăn chăn nuôi chỉ tăng giá sản phẩm ở mức thấp hơn đà tăng giá của đầu vào nên bị lỗ.
Theo tìm hiểu, giá thịt lợn giảm liên tục có nguyên nhân chính là do nhu cầu tiêu dùng giảm mạnh. Kể từ sau COVID-19, giá cả nhiều loại hàng hóa, dịch vụ tăng cao trong khi thu nhập của người dân không tăng, thậm chí giảm trong bối cảnh nhiều công ty, xí nghiệp bị thu hẹp thị trường và giảm đơn hàng đã phải cắt giảm giờ làm việc, cho công nhân nghỉ việc. Người tiêu dùng cũng có xu hướng chuyển sang sử dụng thịt gia cầm và các loại thực phẩm khác và giảm ăn thịt lợn.
Nguồn thịt lợn trong nước dồi dào, trong khi theo đúng chu kỳ mọi năm thì tháng 11 sẽ là tháng tiêu thụ thịt lợn tăng mạnh, giá sẽ tăng lên nhưng năm nay, giá thịt lợn đã giảm hơn cùng kỳ năm trước.
Trao đổi với PV Tiền Phong, ông Nguyễn Văn Trọng, nguyên Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) cho rằng, giá thịt lợn liên tục giảm trong thời gian gần đây do nguồn tiêu thụ giảm trên cả nước. Ngoài ra, do ảnh hưởng của lạm phát, hoạt động sản xuất gặp khó khăn, nhiều doanh nghiệp giảm giờ làm, thậm chí phải cắt giảm số lượng lớn công nhân. Chi tiêu của người dân thắt chặt hơn cũng khiến nhu cầu tiêu thụ thịt giảm.
“Cơ quan nhà nước hoàn toàn cải thiện và thống kê được, nhưng chúng ta phải cập nhật thường xuyên, kịp thời và chính xác. Đặc biệt, số liệu này phải công khai minh bạch để người dân, doanh nghiệp nắm bắt được, từ đó lên kế hoạch sản xuất. Còn nếu số liệu trên trời, chúng ta điều hành không được và giá lợn còn bất ổn”.
Nguồn cung trong nước đang dư thừa và có nhiều ý kiến đề xuất Chính phủ nên nới lỏng các rào cản để được bán heo qua biên giới.
Phó thủ tướng yêu cầu Bộ NN&PTNT chủ động triển khai các giải pháp phù hợp nhằm phát triển chăn nuôi bền vững, đáp ứng nhu cầu thực phẩm, nhất là trong dịp Tết dương lịch và Tết Nguyên đán, đảm bảo quyền lợi cho người chăn nuôi.
Về cơ hội khi được xuất khẩu heo hơi trở lại, Trung Quốc vẫn là thị trường khả quan nhất khi giá heo hơi bình quân của nước hiện 90.000 đồng/kg, cao hơn Việt Nam 30.000 đồng/kg; giá heo hơi Thái Lan là 80.000 đồng/kg. Xuất khẩu heo sang Thái Lan hơi khó vì nước này siết chặt nhập khẩu, nhưng với thị trường Trung Quốc, nhu cầu là rất lớn.
Do đó, đang có rất nhiều ý kiến kiến nghị nên xem xét cho xuất heo qua thị trường Trung Quốc để cải thiện giá trong nước để tránh cho người nuôi chịu nhiều áp lực mà bỏ chuồng.
Về vấn đề này, Quyền Cục trưởng Cục Thú y (Bộ NN&PTNT) Nguyễn Văn Long khẳng định, Việt Nam không giới hạn định mức xuất khẩu lợn và sản phẩm thịt lợn. Tuy nhiên, để xuất khẩu sản phẩm thịt lợn sang thị trường các nước thì doanh nghiệp phải đáp ứng được yêu cầu của thị trường nhập khẩu. Đây là trở ngại lớn với nhiều doanh nghiệp muốn xuất khẩu thịt lợn.
Còn theo Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT) Tống Xuân Chinh, vấn đề về giá bán và xây dựng vùng chăn nuôi an toàn vẫn đang là “rào cản” lớn cho thịt lợn xuất khẩu chính ngạch của Việt Nam. Hiện Việt Nam chưa có cơ sở, vùng chăn nuôi lợn an toàn dịch bệnh theo tiêu chuẩn của Tổ chức Thú y thế giới. Việc này khiến cho xuất khẩu thịt lợn gặp không ít khó khăn. Hơn nữa, thịt lợn xuất khẩu Việt Nam đang khó cạnh tranh với các nước khác vì giá thành cao (tương đương 3 USD/kg, trong khi giá thịt lợn ở Mỹ là 1,1 USD/kg).
Mặt khác, giá thành chăn nuôi lợn ở Việt Nam cũng cao do nước ta phụ thuộc tới 70% nguồn nguyên liệu thức ăn chăn nuôi nhập khẩu, trong khi đó, chi phí này chiếm tới 65-70% cơ cấu giá thành chăn nuôi lợn.
Bên cạnh đó, xuất khẩu thịt lợn cũng gặp khó khăn khi các nước nhập khẩu chỉ chấp nhận sản phẩm thịt lợn có nguồn gốc từ quốc gia, vùng an toàn dịch bệnh theo quy định của Tổ chức Thú y thế giới. Trong khi việc chứng minh vùng nuôi lợn an toàn dịch bệnh theo quy định của Tổ chức Thú y thế giới là rất khó, cần nhiều nguồn lực, đặc biệt là cần vùng đất rộng lớn (từ 500ha trở lên), tách biệt về mặt địa lý và có khoảng cách xa (tối thiểu 10km) với các vùng chăn nuôi lợn mật độ cao.
Theo Phó Giám đốc CTCP Phát triển chăn nuôi Hòa Phát (tỉnh Hưng Yên) Nguyễn Văn Khánh, cơ quan quản lý nhà nước đã xây dựng bộ tiêu chuẩn về chăn nuôi nhưng cần xem những điều kiện này đã bám sát thực tế hay chưa, đặc biệt là khoảng cách giữa các trang trại chăn nuôi. Hơn nữa, xây dựng vùng an toàn dịch bệnh không chỉ cần tiêu chuẩn, mà còn phải có sự kiểm tra, giám sát chặt chẽ của các ngành chức năng.
Nhận định xây dựng chuỗi, vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng trong thúc đẩy xuất khẩu sản phẩm ngành chăn nuôi, Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Phùng Đức Tiến thông tin, thời gian tới, Bộ NN&PTNT sẽ xây dựng các chuỗi, vùng chăn nuôi an toàn dịch bệnh theo quy định của Việt Nam và tiêu chuẩn của Tổ chức Thú y thế giới tại vùng Đông Nam Bộ. Bước tiếp theo là nhân rộng mô hình, xây dựng vùng an toàn dịch bệnh tại các địa phương khác trên phạm vi cả nước; qua đó, nâng cao năng suất, chất lượng, cung cấp sản phẩm chăn nuôi an toàn phục vụ tiêu dùng trong nước; đồng thời, thúc đẩy tăng trưởng giá trị xuất khẩu mặt hàng thịt lợn chính ngạch sang các nước.
Khánh Huyền (t/h)