Tháng 6/2018. Thanh tra Chính phủ đã nêu lên những vi phạm của Hải Phòng trong kết luận thanh tra số 905/KL-TTCP về việc quản lý nhà nước và thực hiện pháp luật về đầu tư xây dựng của thành phố Hải Phòng từ nguồn vốn ngân sách, nguồn vốn vay giai đoạn 2010-2017.
Kết luận thanh tra nêu rõ công tác quy hoạch và thực hiện quy hoạch của Hải Phòng còn nhiều bất cập, hạn chế, không phù hợp còn nhiều chồng chéo không kết nối được khi thực hiện. Dẫn đến hiệu quả đầu tư thấp như : Dự án Đê biển Nam Đình Vũ, Dự án trực chính Tây Nam KCN Đình Vũ…
Việc phân bổ vốn đầu tư giai đoạn 2010-2015 chưa tập trung dẫn đến một số dự án không bố trí được nguồn vốn , làm kéo dài thời gian thực hiện hiệu quả đầu tư thấp gẫy lãng phí thất thoát nguồn vốn đầu tư như : Dự án Đê biên Bạch Đằng, Dự án Đê tả Lạch Chay, Dự án cải tạo nâng cấp đường 536…
Xác định cơ cấu nguồn vốn không có cơ sở thực hiện như vốn Trung ương, vốn địa phương và các nguồn vốn khác dẫn đến thực hiện các dự án không khả thi, mất cân đối khiến dự án kéo dài như Dự án đường bao phía Đông Nam quận Hải An, phê duyệt từ năm 2009 có mức tổng đầu tư điều chỉnh năm 2012 lên 2.066 tỷ đồng. (nguồn vốn Trung ương bố trí được 360/1.300 tỷ đồng, nguồn vốn khác không được bố trí).
Dự án Đê biển Nam Đình Vũ phê duyệt năm 2010 có mưc tổng đầu tư 3.248,874 tỷ đồng đến thời điểm thanh tra mơi bố trí được 113,157 /848 tỷ từ nguồn vốn Trung ương. Vốn địa phương 2.400 tỷ không bố trí được dẫn đến dự án phải dừng thực hiện.
Các sai phạm trên đã vi phạm điều 4 Luật xây dựng năm 2005 và Nghị định 12/2009/CĐ của Chính phủ; Điều 3 Nghị định 99/2007NĐ – CP ngày 13/6/2007. Trách nhiệm thuộc UBND thành phố Hải Phòng, sở KH & ĐT, Ban quản lý khu kinh tế Hải Phòng và các chủ đầu tư.
Công tác khảo sát, lập dự án đầu tư, phê định thẩm duyệt dự án đầu tư hạn chế, nghiên cứu chưa đồng bộ thiếu chính xác dẫn đến một số dự án phải điều chỉnh nhiều lần trong quá trình thực hiện làm tăng chi phí đầu tư , tăng khối lượng giá trị, vượt mức so với giá trị được phê duyệt ban đầu từ 40% đến 100% . Có dự án tăng gấp 3 lần mức tổng đầu tư như Dự án khu neo đậu tàu cá Cát Bà. Dự án tuyến đường trục KĐT – KCN Bến Rừng phê duyệt dự án nhưng không điều chỉnh thời gian thực hiện dự án (theo phê duyệt lần đầu hoàn thành năm 2017, đến thời điểm điều chỉnh đã gần hết thời hạn thực hiện dự án là không hợp lý).
Việc chậm tiến độ kéo dài từ 3 đến 8 năm ở các dự án trên , hiệu quả đầu tư thấp, lãng phí ngân sách nhà nước - Đã vi phạm Nghị định 99/2007/NĐ-CP ngày 13/9/2007 của Chính phủ và Nghị định 16/2005/NĐ-CP của Chính phủ.
Công tác đấu thầu được duyệt chưa tổng thể và có khoa học có những dự án phải điều chỉnh đấu thầu từ 4 đến 7 lần như Dự án đê biển Nam Đình Vũ , Dự án xây dựng cầu Khuể. Việc chia nhỏ gói thầu không đúng kế hoạch được duyệt tại một số dự án như Dự án Đê tả Lạch Tray, Dự án Đê biển Bạch Đằng, Dự án Đường liên quận Hải An, Dự án Đường bao phía Đông Nam quận Hải An. Đã vi phạm luật Đấu Thầu 2005 và 2013.
Trách nhiệm thuộc UBND thành phố Hải Phòng; Sở KH&ĐT; Ban quản lý khu kinh tế Hải Phòng; Sở GTVT; Ban quản lý các công trình cầu Hải Phòng; Sở NN&PTNT Hải Phòng và UBND quận Hải An.
Hồ sơ đấu thầu không đầy đủ tiêu chí đánh giá, đánh giá nghiệp vụ, xuất xứ máy móc chứng minh năng lực nhà thầu, lựa chọn nhà thầu không đúng quy định đã vi phạm thông tư 01/2010/TT-BKH của Bộ Kế hoạch và Đầu tư. Không mời thầu và đấu thầu khối lượng phần lán trại, đường công vụ mà lại ký hợp đồng thi công sau khi có kết quả trúng thầu tại gói thầu số 3.DD2-T100.
Hệ thống quản lý chất lượng chưa đầy đủ, hồ sơ chất lượng còn thiếu sót, không thực hiện đầy đủ việc kiểm tra chất lượng nguyên vật liệu đưa vào thi công, không kiểm tra để chấp thuận phòng thí nghiệm hợp chuẩn . không tổ chức lấy mẫu theo quy định, thiếu kiểm định không có biên bản lấy mẫu tại một số gói thầu. bản vẽ hoàn công chưa thực hiện cho cả gói thầu; chưa cập nhật tài liệu đầy đủ tài liệu thay đổi ở các gói thầu tại dự án Kiến cố hóa và điều chỉnh cục bộ hướng tuyến đê tả Lạch Tray, từ An Đồng đến Cầu Rào.
Chủ đầu tư không thực hiện ký phụ lục hợp đồng gia hạn tiến độ khi đã hết thời hạn thực hiện hợp đồng. Phụ lục hợp đồng chỉ bổ sung giá trị mà không nêu rõ phạm vi công việc bổ sung là không chặt chẽ không có tính pháp lý ràng buộc như thực hiện ở các gói thầu xây lắp số 2 sô 3 và số 4 thuộc Dự án đầu tư xây dựng đường bao phía Đông Nam quận Hải An.
Hình thức hợp đồng trọn gói là không phù hợp với tính chất công việc, do không xác định được chính xác khối lượng phải thực hiện. Không thực hiện đầy đủ phụ lục hợp đồng khi có thay đổi khối lượng phải thự c hiện tại gói thầu số 4 thuộc Dự án đầu tư XD hạ tầng khu đô thị mới Bắc sông Cấm; Gói thầu thi công xây dựng công trình đường Dự án Tây Nam KCN Đình Vũ. Trách nhiệm thuộc về Chủ đầu tư Ban quản lý công trình xây dựng phát triển đô thị Hải Phòng; Ban quản lý khu kinh tế Hải Phòng
Công tác thanh toán chưa thực hiện đúng quy định trong hợp đồng xây dựng. Hồ sơ thanh toán chưa có bảng tính khối lượng chi tiết, thanh toán trước khi có phương án kiến trúc được chọn, chưa có đánh giá tác động môi trường và trước khi có nghiệm thu công tác tư vấn là vi phạm hợp đồng được xây dựng được ký kết. Việc thanh toán bù giá vào các ký thnah toán khi dự toán bù giá chưa được người có thẩm quyền phê duyệt đã vi phạm thông tư 08/2010/TT-BXD và văn bản số 1551/BXD-KTXD của Bộ Xây dựng.
Công tác GPMB chậm, kéo dài thời gian ở hầu hết các dự án, việc triển khai dự án khi chưa đủ điều kiện mặt bằng thi công, triển khai dự án chưa thu hồi đất, chưa có phương án bồi thường GPMB, dẫn đến thực hiện vướng mắc không đảm bảo tiến độ dự án. Trách nhiệm này thuộc vệ UBND thành phố Hải Phòng, UBND quận,huyện và Chủ đầu tư được giao trách nhiệm GPMB.
Quá trình thanh tra TTCP đã vạch ra tổng sai phạm về tài chính một số dự án là 59.171,768 triệu đồng. Trong đó Dự án trục chính Tây Nam KCN ĐÌnh Vũ, đề nghị giảm trừ với giá trị 12.251,266 triệu đồng. Dự án cầu Hàn đề nghị phê duyệt giảm trừ 7.603,497 triệu đồng. Dự án đầu tư xây dựng đường bao phía Đông Nam quận Hải An đề nghị phê duyệt giảm trừ 7.036,793 triệu đồng.Các dự án thanh tra còn lại TTCP đề nghị phê duyệt giảm trừ từ khoảng hơn 800 triệu đến khoảng 2,5 tỷ đồng.
 |
| Cầu Hàn nối Vĩnh Bảo - Tiên Lãng - Một trong những dự án đội vốn thi công tại TP Hải Phòng |
TTCP kiến nghị kiểm điểm làm rõ trách nhiệm trong việc đề xuất, chủ trương đầu tư các dự án liên quan đến những bất cập, tồn tại trong thực hiện quy hoạch, công tác bố trí vốn đầu tư và GPMB như dự án Đê biển Nam Đình Vũ và một số dự án chậm tiến độ khác trên địa bàn đã nêu ở kết luận thanh tra.
Kiểm điểm trách nhiệm đối với lãnh đạo UBND thành phố Hải Phòng phụ trách đầu tư xây dựng qua các thời kỳ để xảy ra sai phạm, khuyết điểm đã nêu trong kết luận thanh tra giai đoạn 2010 -2017.
Qua kết luận thanh tra Thủ tướng Chính phủ đã có chỉ đạo Văn phòng Chính phủ có văn bản 9473/VPCP –V.I thông báo ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Trương Hòa Bình về kết luận thanh tra. Đồng ý với kết luận thanh tra số 905/KT – TTCP ngày 11/0/2018 về thanh tra việc quản lý nhà nước và thực hiện pháp luật về đầu tư xây dựng của thành phố Hải Phòng từ nguồn ngân sách, nguồn vốn vay giai đoạn 2010 -2017.
Bộ xây dựng và Chủ tịch UBND thành phố Hải Phòng tổ chức thực hiện các kiến nghị của TTCP tại kết luận thanh tra. Báo cáo kết quả thực hiện lên Thủ tướng Chính Phủ.
Ngọc Ninh