Nửa đầu năm 2026, Hóa chất Lâm Thao ghi nhận lợi nhuận sau thuế gần 50,5 tỷ đồng, giảm 59% so với cùng kỳ khi lợi nhuận gộp bị thu hẹp mạnh. Trong lúc hiệu quả kinh doanh đi xuống, doanh nghiệp chuẩn bị chi gần 113 tỷ đồng trả cổ tức năm 2025 bằng tiền mặt.
Công ty Cổ phần Supe Phốt phát và Hóa chất Lâm Thao, mã chứng khoán LAS, hiện niêm yết trên HNX với vốn điều lệ hơn 1.128 tỷ đồng và gần 112,9 triệu cổ phiếu đang lưu hành. Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem) là cổ đông chi phối khi nắm 69,82% vốn tại doanh nghiệp.
Chi gần 113 tỷ đồng trả cổ tức tiền mặt
LAS vừa thông báo ngày 2/10/2026 là ngày đăng ký cuối cùng để thực hiện quyền nhận cổ tức năm 2025 bằng tiền. Ngày giao dịch không hưởng quyền là 1/10, thời gian thanh toán dự kiến vào ngày 21/10/2026.
Lãi sau thuế của Hoá chất Lâm Thao giảm 59%.
Tỷ lệ cổ tức được chốt ở mức 10%, tương ứng cổ đông sở hữu một cổ phiếu nhận 1.000 đồng. Với gần 112,9 triệu cổ phiếu đang lưu hành, Hóa chất Lâm Thao dự kiến phải dành khoảng 112,9 tỷ đồng cho đợt chi trả này. Nguồn tiền được lấy từ lợi nhuận sau thuế chưa phân phối tại thời điểm cuối năm 2025 theo báo cáo tài chính kiểm toán.
Riêng Vinachem, với tỷ lệ sở hữu 69,82%, dự kiến nhận về gần 79 tỷ đồng. Quy mô tiền mặt LAS chuẩn bị chi trả cao hơn hơn 2 lần lợi nhuận sau thuế doanh nghiệp tạo ra trong 6 tháng đầu năm 2026, dù đây là khoản phân phối lợi nhuận của năm 2025 chứ không lấy trực tiếp từ kết quả kinh doanh năm nay.
Thời điểm trả cổ tức vì vậy khá đáng chú ý khi lợi nhuận của LAS đang suy giảm mạnh. Áp lực không chỉ đến từ sản lượng tiêu thụ đi xuống mà còn nằm ở chi phí nguyên liệu, khiến biên lợi nhuận bị thu hẹp dù giá bán đã được điều chỉnh tăng.
Giá nguyên liệu tăng, lợi nhuận 6 tháng giảm 59%
Lũy kế nửa đầu năm 2026, doanh thu thuần của Hóa chất Lâm Thao đạt khoảng 2.235,5 tỷ đồng, giảm hơn 432 tỷ đồng, tương ứng khoảng 16% so với cùng kỳ. Lợi nhuận sau thuế còn gần 50,5 tỷ đồng, giảm 59%.
Nguyên nhân chính nằm ở hiệu quả bán hàng suy giảm. Lợi nhuận gộp trong 6 tháng chỉ còn gần 257 tỷ đồng, thấp hơn khoảng 36% so với cùng kỳ. Theo giải trình của doanh nghiệp được dẫn lại, giá nguyên liệu đầu vào tăng, nguồn quặng Apatit thiếu hụt và LAS phải bổ sung các loại nguyên liệu giàu P2O5 với chi phí cao hơn.
Trong khi chi phí đầu vào tăng, sức tiêu thụ lại đi theo chiều ngược lại. Giá bán bình quân được điều chỉnh tăng khoảng 19%, song sản lượng tiêu thụ giảm 121.264 tấn do các nhà phân phối thận trọng hơn trong việc dự trữ hàng. Việc sản lượng giảm mạnh khiến phần tăng của giá bán không đủ bù lại lượng hàng tiêu thụ bị mất, kéo doanh thu xuống hơn 400 tỷ đồng.
Hoạt động tài chính cũng làm lợi nhuận chịu thêm sức ép. Chi phí tài chính tăng khoảng 9,6 tỷ đồng trong khi doanh thu tài chính giảm 11 tỷ đồng, khiến phần đóng góp từ hoạt động này thấp hơn khoảng 20,6 tỷ đồng so với cùng kỳ. LAS đã giảm chi phí bán hàng hơn 30 tỷ đồng và đưa chi phí quản lý doanh nghiệp xuống 43,8 tỷ đồng, song mức tiết giảm này chưa đủ bù phần lợi nhuận bị mất ở hoạt động kinh doanh chính.
Tính theo doanh thu, biên lợi nhuận sau thuế của LAS trong nửa đầu năm chỉ còn khoảng 2,3%, thấp hơn đáng kể so với cùng kỳ. Điều này cho thấy vấn đề lớn của doanh nghiệp hiện không chỉ là lượng hàng bán ra, mà còn là khả năng duy trì lợi nhuận khi giá nguyên liệu tăng nhanh hơn mức doanh nghiệp có thể chuyển vào giá bán.
Hoàn thành hơn nửa kế hoạch doanh thu, áp lực vẫn nằm ở biên lợi nhuận
Theo kế hoạch sản xuất kinh doanh năm 2026 được công bố, Hóa chất Lâm Thao đặt mục tiêu doanh thu 4.260 tỷ đồng và lợi nhuận trước thuế 125 tỷ đồng. Sản lượng phân bón sản xuất dự kiến đạt 859.000 tấn.
Với doanh thu khoảng 2.235,5 tỷ đồng sau 6 tháng, LAS đã thực hiện khoảng 52,5% kế hoạch năm. Lợi nhuận trước thuế hai quý đầu năm vào khoảng 63 tỷ đồng, tương ứng hơn 50% mục tiêu. Xét riêng tiến độ kế hoạch, doanh nghiệp vẫn đi được khoảng một nửa chặng đường sau nửa năm.
Vấn đề nằm ở tốc độ suy giảm lợi nhuận nhanh hơn doanh thu. Doanh thu giảm khoảng 16% nhưng lợi nhuận sau thuế giảm tới 59%, phản ánh mức sinh lời trên mỗi đồng doanh thu đã thấp hơn đáng kể. Nếu sản lượng không phục hồi, việc tiếp tục tăng giá bán cũng khó bù hoàn toàn tác động từ chi phí nguyên liệu và chi phí tài chính.
Trong ngắn hạn, LAS vẫn có khả năng cải thiện kết quả nếu sức tiêu thụ phân bón phục hồi và áp lực nguyên liệu đầu vào giảm. Khi đó, biên lợi nhuận có thể được cải thiện ngay cả khi doanh thu không tăng quá mạnh. Ngược lại, nếu sản lượng tiếp tục thấp trong khi chi phí đầu vào duy trì ở mức cao, lợi nhuận nửa cuối năm sẽ còn chịu sức ép, đặc biệt khi doanh nghiệp đồng thời phải bố trí gần 113 tỷ đồng tiền mặt cho đợt trả cổ tức vào tháng 10.
Thế Anh