Ngân hàng Nhà nước chính thức nới hạn mức tín dụng thêm 1,5 - 2%, nhóm các NHTM mới thực hiện việc cắt giảm lãi suất cho vay sẽ có lợi thế hơn. Tuy nhiên, áp lực cho việc cân đối vốn từ phía các NHTM là rất lớn, trong bối cảnh thanh khoản trên hệ thống về trung hạn vẫn chưa được cải thiện nhiều do chênh lệch huy động vốn – tín dụng ở mức âm.
Mặt bằng lãi suất huy động tiếp tục xu hướng tăng
Theo Bản tin thị trường tiền tệ, trái phiếu tuần 29/11/2022 – 02/12/2022 của Công ty Chứng khoán SSI, trạng thái thanh khoản ngắn hạn của hệ thống ngân hàng tiếp tục được điều tiết linh thông qua hoạt động thị trường mở. Nghiệp vụ OMO được sử dụng xuyên suốt tuần với khối lượng trúng thầu là 45,7 nghìn tỷ đồng, trên tổng số 55 nghìn tỷ đồng gọi thầu. Kỳ hạn phát hành duy trì ở ở kỳ hạn 14 ngày và lãi suất trúng thầu là 6%. Trong khi đó, NHNN không phát hành thêm tín phiếu.
Kết tuần, NHNN bơm ròng 2,1 nghìn tỷ VND ra thị trường thông qua nghiệp vụ thị trường mở. Khối lượng lưu hành trên kênh cầm cố tăng nhẹ lên 75 nghìn tỷ VND và khối lượng tín phiếu lưu hành trên thị trường giữ nguyên ở mức 40 nghìn tỷ đồng. Lãi suất liên ngân hàng kỳ hạn qua đêm dao động quanh 5,4% trong khi đó lãi suất các kỳ hạn dài trên 2 tuần được đẩy lên trên 7%, nhằm phản ánh việc Fed sẽ chuẩn bị tăng lãi suất trong kỳ họp tháng 12 sắp tới.
Chênh lệch huy động vốn – tín dụng vẫn ở mức âm
Ngân hàng Nhà nước chính thức nới hạn mức tín dụng thêm 1,5 - 2%, tương đương với tăng trưởng tín dụng năm nay sẽ vào khoảng 15,5 – 16% so với cuối 2021, và tổng hạn mức tín dụng cho tháng 12 sẽ vào khoảng hơn 400 nghìn tỷ. Mặc dù tỷ lệ phân bổ về từng ngân hàng chưa được công bố, NHNN đã nêu nguyên tắc điều chỉnh tăng chỉ tiêu tín dụng cho các tổ chức tín dụng theo hướng các tổ chức tín dụng có thanh khoản tốt hơn, lãi suất thấp hơn sẽ được tăng trưởng tín dụng cao hơn.
Điều này đồng nghĩa với việc nhóm các NHTM mới thực hiện việc cắt giảm lãi suất cho vay sẽ có lợi thế hơn. Tuy nhiên, áp lực cho việc cân đối vốn từ phía các NHTM là rất lớn, trong bối cảnh thanh khoản trên hệ thống về trung hạn vẫn chưa được cải thiện nhiều do chênh lệch huy động vốn – tín dụng ở mức âm.
Tỷ giá bất ngờ giảm mạnh
Chủ tịch Fed trong tuần qua đã phát tín hiệu cho thấy việc Fed sẽ sớm thực hiện việc điều chỉnh tốc độ tăng lãi suất, mặc dù thời điểm khi nào Fed sẽ ngừng tăng lãi suất là chưa rõ ràng khi tỷ lệ lạm phát vẫn ở mức cao so với mục tiêu 2%. Nhờ vậy, công cụ của CME cho thấy có 75% khả năng Fed tăng 50 điểm cơ bản trong cuộc họp giữa tháng 12, và chỉ có 25% khả năng tiếp tục tăng mạnh 75 điểm cơ bản. Nhờ vậy, đồng USD tiếp tục hạ nhiệt trong tuần qua, với chỉ số DXY giảm 1,4% so với tuần trước và hiện chỉ còn tăng 9,2% so với cuối năm 2021.
Các đồng tiền chủ chốt khác đều tăng giá mạnh so với USD như JPY +3,8%, GBP +1,4%, EUR 1,4%. Xu hướng tương tự cũng được ghi nhận ở đồng tiền các quốc gia Châu Á như THB +2,7%, SGD +1,9%, KRW +1,8%, TWD +1,0%,…
Trên thị trường trong nước, tương đồng với diễn biến trên thế giới, cũng như tình trạng thanh khoản hệ thống cải thiện, tỷ giá niêm yết tại các NHTM, tỷ giá chợ đen và tỷ giá liên ngân hàng đều đã được điều chỉnh giảm mạnh trong tuần qua. Trong đó, tính đến ngày 2/12, tỷ giá niêm yết đã giảm tới 2,4% trong vòng 1 tuần, hiện chỉ còn tăng 6,5% so với cuối năm 2021.
Trước đó, NHNN đã điều chỉnh hạ tỷ giá bán tại Sở GDNHNN 3 lần trong tháng 11, về VND 24,840/USD, và nhiều khả năng NHNN sẽ tiếp tục hạ trong thời gian tới với bước giá cao hơn. Nhìn chung, tâm lý găm giữ USD có thể đã được giải tỏa nhờ chênh lệch tăng cao giữa lãi suất huy động VND và USD. Bên cạnh đó, các yếu tố cơ bản liên quan đến nguồn cung ngoại tệ cũng có nhiều điểm tích cực, như dòng vốn FDI giải ngân, FII, cán cân thương mại thăng dư hay dòng tiền từ các khoản vay ngoại tệ mới được giải ngân từ MSN, VPB, VCI, LTG,…
Khối ngoại đảo chiều mua ròng mạnh
Trên thị trường trái phiếu chính phủ, KBNN phát hành thành công 6,15 nghìn tỷ đồng TPCP ở kỳ hạn 10 và 15 năm, trên tổng số 11 nghìn tỷ đồng gọi thầu. Trong đó, kỳ hạn 10 năm huy động được 6.100/9.000 tỷ đồng, kỳ hạn 15 năm huy động được 50/2.000 tỷ đồng. Lợi suất trúng thầu không có sự thay đổi so với tuần trước, ở mức 4,8% cho kỳ hạn 10 năm và 4.9% cho kỳ hạn 15 năm. Như vậy, chênh lệch lợi suất trên thị trường sơ cấp và thứ cấp đã thu hẹp chỉ còn khoảng 15 điểm cơ bản và sẽ kích hoạt nhu cầu tham gia thị trường sơ cấp từ các NHTM.
Tính đến hiện tại, KBNN phát hành thành công 182 nghìn tỷ đồng, hoàn thành 85% kế hoạch phát hành năm mới và 67% kế hoạch phát hành Quý 4. Giải ngân đầu tư công tương đối thấp (chỉ đạt 58% kế hoạch Chính phủ đưa ra) là một trong những nguyên nhân khiến khối lượng phát hành từ KBNN giảm mạnh.
Trên thị trường thứ cấp, lợi suất trái phiếu đi ngang ở các kỳ hạn. Kết tuần đóng cửa như sau: 1 năm (4,73%, 0 bps), 3 năm (4,76%; 0 bps); 5 năm (4,81%, +1 bps); 10 năm (4,92%, +1 bps); 15Y (5,06%, +3 bps); 20Y (5,24%, +2 bps) và 30Y (5,34%, +1 bps). Giá trị giao dịch trung bình hàng ngày tiếp tục cải thiện, tăng lên 4,7 nghìn tỷ đồng (+69%), trong khi đó khối ngoại đảo chiều mua ròng hơn 1 nghìn tỷ đồng ở kỳ hạn 10 năm.
Trung Anh