Trước tình trạng ngập úng nghiêm trọng sau trận mưa lịch sử ngày 30/9, đại diện Sở Xây dựng Hà Nội đã chính thức gửi lời xin lỗi người dân Thủ đô, đồng thời mong nhận được sự thông cảm và chia sẻ. Lãnh đạo Sở nhấn mạnh, đây là một “thiên tai ngoài mong muốn”, khi lượng mưa vượt xa khả năng thiết kế của hệ thống thoát nước thành phố
Trao đổi với báo chí, ông Lê Văn Du, Trưởng phòng Quản lý Hạ tầng cấp, thoát nước thuộc Sở Xây dựng Hà Nội, thay mặt đơn vị nhận trách nhiệm và bày tỏ sự đồng cảm với những bất tiện mà người dân phải đối mặt.
"Sở Xây dựng xin lỗi người dân và rất mong nhận được sự thông cảm, chia sẻ", ông nói, đồng thời nhấn mạnh trận mưa lớn, kéo dài và liên tục đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến đời sống và sinh hoạt của người dân, là một sự kiện bất khả kháng.
Về nguyên nhân khiến hàng loạt tuyến phố chìm trong biển nước, đại diện Sở Xây dựng cho biết lượng mưa cực lớn là yếu tố chính, vượt xa khả năng chịu tải của hệ thống thoát nước đô thị, vốn được thiết kế cho trận mưa cường độ 310mm/2 ngày.
Tuy nhiên, trong ngày 30/9, nhiều khu vực ghi nhận lượng mưa cao đột biến, như Ô Chợ Dừa với 527,2mm (vượt 170% công suất thiết kế) và Hai Bà Trưng 407,7mm (vượt 131,5%). Khi hệ thống thoát nước quá tải, nước mưa không kịp tiêu thoát, chảy tràn mặt đường và dồn về các vùng trũng, dẫn đến ngập sâu.
Bên cạnh yếu tố thời tiết cực đoan, Sở Xây dựng cũng thẳng thắn nhìn nhận hạn chế từ hạ tầng. Hệ thống thoát nước thành phố vẫn đang trong quá trình đầu tư, chưa hoàn thiện và thiếu đồng bộ; nhiều công trình đầu mối thoát nước và hồ điều hòa theo quy hoạch vẫn chậm tiến độ.
Lãnh đạo Sở nhấn mạnh, đây là một “thiên tai ngoài mong muốn”, khi lượng mưa vượt xa khả năng thiết kế của hệ thống thoát nước thành phố.
Tại các khu đô thị mới, hạ tầng thoát nước chưa được khớp nối đồng bộ với hệ thống chung, một số khu vực có cốt nền thấp hơn xung quanh, khiến nước từ nơi khác dồn về nhanh khi mưa lớn, tạo điểm ngập cục bộ nghiêm trọng. Tình hình còn phức tạp bởi các nguồn xả và trạm bơm đầu mối theo quy hoạch chưa được xây dựng hoàn chỉnh.
Đối mặt với trận mưa lịch sử, Sở Xây dựng cho biết đã triển khai các phương án ứng phó từ trước. Từ ngày 27/9, Sở đã chỉ đạo các đơn vị thoát nước hạ mực nước trên hệ thống và các hồ nội thành nhằm tăng khả năng trữ nước.
Toàn bộ 100% nhân lực, hơn 2.479 người cùng hơn 500 máy móc, thiết bị, đã được huy động ứng trực. Sở cũng phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường hạ mực nước trên các sông, mương, hồ thủy lợi để hỗ trợ tiêu thoát.
Để khắc phục hậu quả nhanh nhất, ông Du cho biết các đơn vị đang ứng trực 24/24h, tập kết nhân lực và thiết bị tại các vị trí ngập úng. Các công trình đầu mối thoát nước vận hành tối đa công suất, ưu tiên thoát nước cho lưu vực sông Tô Lịch về trạm bơm Yên Sở thông qua các cửa điều tiết hồ điều hòa Yên Sở.
Về giải pháp lâu dài, Sở Xây dựng đã kiến nghị UBND TP Hà Nội triển khai các công trình xử lý úng ngập cục bộ, như bể chứa nước ngầm tại các khu đất công, công viên, vườn hoa, kết hợp trạm bơm chuyển bậc để tăng cường khả năng tiêu thoát.
Trong quá trình lập Quy hoạch cao độ nền và thoát nước Thủ đô đến năm 2045, tầm nhìn 2065, Sở sẽ tính toán lại các kịch bản ứng phó với biến đổi khí hậu, đặc biệt là những trận mưa vượt mức thiết kế 310mm/2 ngày, nhằm nâng cao năng lực chống chịu của thành phố trong tương lai.
Bình Minh