Sự hồi phục của thị trường Mỹ được cho là đòn bẩy cho sự tăng trưởng xuất khẩu cá tra, nhất là trong bối cảnh nhập khẩu từ Trung Quốc không mấy lạc quan.
Theo số liệu của Hải quan Việt Nam, tháng 8/2024, xuất khẩu cá tra Việt Nam sang các thị trường đạt 191 triệu USD, tăng 12% so với tháng 8/2023. Lũy kế XK cá tra 8 tháng đầu năm nay đạt gần 1,3 tỷ USD, tăng 9% so với cùng kỳ năm ngoái.
Về thị trường tiêu thụ, xuất khẩu cá tra sang một số thị trường tiếp tục ghi nhận tăng trưởng dương 2 con số như Mỹ, CPTPP, Brazil, Thái Lan, Colombia,...Trung Quốc & HK vẫn ghi nhận là thị trường tiêu thụ nhiều nhất cá tra Việt Nam trong tháng 8/2024 đạt hơn 57 triệu USD, tăng 9% so với cùng kỳ năm 2023. Tính đến hết tháng 8/2024, tổng giá trị xuất khẩu cá tra sang thị trường này đạt 370 triệu USD, giảm nhẹ 2% so với cùng kỳ năm ngoái.
Xuất khẩu cá tra sang Mỹ trong tháng 8/2024 đạt hơn 35 triệu USD, tăng 40% so với tháng 8/2023. Tháng 8/2024 cũng ghi nhận giá trị XK sang thị trường này cao thứ 2 trong năm (sau tháng 4/2024 với hơn 37 triệu USD). Giá trị xuất khẩu cá tra sang Mỹ trong 8 tháng đầu năm nay đạt 226 triệu USD, tăng 23% so với cùng kỳ năm ngoái
Sự hồi phục của thị trường Mỹ được cho là đòn bẩy cho sự tăng trưởng xuất khẩu cá tra, nhất là trong bối cảnh nhập khẩu từ Trung Quốc không mấy lạc quan. Thông qua các chương trình mời thầu của Bộ Nông nghiệp nước Mỹ, dự kiến quốc gia này vẫn tiếp tục có nhu cầu mua các loài cá thịt trắng. Cụ thể, ngày 29/8/2024, Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ (USDA) đã công bố sẽ mua thêm cá tuyết Thái Bình Dương, còn gọi là cá tuyết, phi lê cá mú và các sản phẩm từ cá da trơn. USDA cho biết đã trả 6,5 triệu USD cho 1,5 triệu pound cá da trơn.
Brazil là thị trường đơn lẻ lớn thứ 3 về tiêu thụ cá tra Việt Nam, với gần 12 triệu USD trong tháng 8/2024, giảm 10% so với cùng kỳ. Tính đến hết tháng 8/2024, XK cá tra sang quốc gia lớn nhất Nam Mỹ này đạt 77 triệu USD, tăng 28% so với cùng kỳ.
Xuất khẩu cá tra tháng 8/2024 tại các thị trường ghi nhận nhiều tín hiệu lạc quan hơn nhờ sự phục hồi về nhu cầu và giá xuất khẩu. Với đà tăng trưởng xuất khẩu trong 8 tháng đầu năm nay, và dự đoán lạc quan sẽ tiếp tục tăng trưởng trong 4 tháng cuối năm, mục tiêu 2 tỷ USD của ngành xuất khẩu cá tra có thể về đích, hoặc vượt mục tiêu kỳ vọng.
Tin vui đối với cá tra của Việt Nam
Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) vừa cho biết, Bộ Thương mại Mỹ (DOC) đã công bố kết quả sơ bộ cuộc điều tra hành chính xem xét lại lệnh áp thuế chống bán phá giá đối với cá tra phi-lê đông lạnh của Việt Nam cho giai đoạn từ ngày 1/8/2022 - 31/7/2023 (POR20).
Như vậy, 8 công ty xuất khẩu cá tra Việt Nam không phải chịu bất kỳ khoản thuế chống bán phá giá nào do không có hành vi bán phá giá sản phẩm vào thị trường Mỹ.
Do Mỹ chưa công nhận Việt Nam có nền kinh tế thị trường nên DOC sử dụng các giá trị thay thế của quốc gia thứ ba để tính toán biên độ phá giá cho Việt Nam. Trong đợt rà soát này, DOC lựa chọn Indonesia là quốc gia thay thế để tính biên độ phá giá cá tra.
Theo quy định, sau 120 ngày công bố kết quả sơ bộ, DOC sẽ thông báo kết quả cuối cùng thuế POR20. Tuy vậy, trong nhiều trường hợp, kết quả cuối cùng có sự thay đổi so với đánh giá sơ bộ.
Dù vây, kết quả sơ bộ POR20 có thể được xem là tin vui nhất của ngành cá tra Việt Nam sau 20 năm bị vướng vào vụ kiện bán phá giá tại Mỹ.
Theo cẩm nang kháng kiện chống bán phá giá và chống trợ cấp tại Hoa Kỳ do Phòng thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cung cấp, tính từ vụ điều tra chống bán phá giá đầu tiên của Hoa Kỳ đối với hàng hóa Việt Nam năm 2001, đến nay Việt Nam đã vướng phải nhiều vụ điều tra chống bán phá giá ở Hoa Kỳ.
Trong những vụ điều tra đó có những vụ rất lớn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến các doanh nghiệp xuất khẩu, nhà cung cấp và người lao động như vụ điều tra chống bán phá giá cá tra-basa filet đông lạnh năm 2001 và vụ tôm nước ấm đông lạnh năm 2003. Năm 2009, lần đầu tiên hàng hóa Việt Nam bị kiện chống trợ cấp và cũng là do Hoa Kỳ khởi xướng (vụ kiện chống trợ cấp đối với túi nhựa PE năm 2009).
Trung Anh