Trung Quốc vừa chính thức phê duyệt thêm gần 1.000 mã số vùng trồng và cơ sở đóng gói sầu riêng của Việt Nam, mở rộng cánh cửa cho loại nông sản xuất khẩu chủ lực này tiếp tục khẳng định vị thế tại thị trường tỷ dân.
Cục Bảo vệ Thực vật (Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn) cho biết, trong đợt phê duyệt ngày 21/5/2025, Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) đã chấp thuận thêm 829 vùng trồng (từ hồ sơ 1.604 vùng) và 131 cơ sở đóng gói (từ 314 cơ sở) ,nâng tổng số cấp phép lên hơn 1.800 mã.
Việc Trung Quốc liên tục mở rộng danh sách mã số cho thấy sự ghi nhận đối với nỗ lực của Việt Nam trong việc đảm bảo quy trình sản xuất, truy xuất nguồn gốc và kiểm soát chất lượng theo đúng yêu cầu nghiêm ngặt từ thị trường này. Đây cũng là yếu tố giúp sầu riêng Việt Nam tăng tốc xuất khẩu, đặc biệt khi nhu cầu tiêu thụ tại Trung Quốc đang tăng mạnh.
Ông Nguyễn Quang Hiếu, Trưởng phòng Hợp tác quốc tế (Cục Bảo vệ Thực vật), nhận định: “Đây là cơ hội lớn nhưng cũng đặt ra yêu cầu cao về tuân thủ kỹ thuật và chất lượng. Việc được cấp mã không đồng nghĩa với quyền xuất khẩu vĩnh viễn. Nếu vi phạm, mã có thể bị thu hồi bất cứ lúc nào.”
Hiện Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn đang phối hợp chặt chẽ với các địa phương, doanh nghiệp và hợp tác xã để tiếp tục nâng cao chất lượng vùng trồng, tăng cường kiểm soát dịch hại, và chuẩn hóa quy trình đóng gói theo đúng yêu cầu của thị trường Trung Quốc.
Việc được cấp mã số là điều kiện bắt buộc để sầu riêng Việt Nam được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc, khác với con đường tiểu ngạch nhiều rủi ro như trước đây. Đây cũng là kết quả của quá trình đàm phán kéo dài nhiều năm giữa hai nước và nỗ lực của doanh nghiệp trong việc chuyển đổi sản xuất theo hướng bài bản, chuyên nghiệp.
Theo số liệu từ Tổng cục Hải quan, trong 4 tháng đầu năm 2025, kim ngạch xuất khẩu sầu riêng của Việt Nam sang Trung Quốc chỉ đạt khoảng 130 triệu USD, tương đương 35.000 tấn, giảm mạnh so với hơn 500 triệu USD cùng kỳ năm 2024.
Nguyên nhân chính là do Trung Quốc siết chặt kiểm tra dư lượng cadimi và chất vàng O, yêu cầu 100% lô hàng phải có giấy kiểm định từ các trung tâm được công nhận. Điều này khiến nhiều doanh nghiệp xuất khẩu phải tạm dừng giao dịch, bổ sung hồ sơ, làm gián đoạn chuỗi cung ứng.
Thị trường xuất khẩu sụt giảm khiến giá sầu riêng trong nước giảm mạnh, xuống chỉ còn 35.000-120.000 đồng/kg tại vườn, trong khi cùng kỳ năm trước, giá cao nhất lên tới gần 200.000 đồng/kg.
Tại cuộc họp ngày 8/5 về tháo gỡ khó khăn cho sầu riêng xuất khẩu, Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Đỗ Đức Duy đã chỉ đạo các giải pháp cấp bách để khôi phục xuất khẩu sầu riêng.
Theo đó, Bộ Nông nghiệp và Môi trường sẽ phối hợp với Hải quan Trung Quốc để xử lý các vướng mắc kỹ thuật, đẩy nhanh tiến độ cấp mã số vùng trồng và phê duyệt cơ sở đóng gói. Đồng thời, bộ cũng khẩn trương xây dựng quy trình kiểm dịch thực vật cho sầu riêng để phục vụ xuất khẩu trong năm 2025.
Trung Anh