Lập nhiều doanh nghiệp làm vỏ bọc, nhập khẩu phân bón từ nước ngoài rồi thay bao bì, giả mạo xuất xứ Ấn Độ, Bỉ…, đường dây do Nguyễn Hồng Lam cầm đầu bị Công an TP Hồ Chí Minh triệt phá. Cơ quan chức năng đã thu giữ 98.609 bao phân bón với tổng khối lượng 2.157 tấn, hơn 124.000 vỏ bao bì giả và khởi tố, bắt tạm giam 11 bị can.
Lập hệ sinh thái doanh nghiệp, biến phân bón nhập khẩu thành hàng ngoại giả mạo
Công an TP Hồ Chí Minh vừa triệt phá chuyên án sản xuất, buôn bán hàng giả là phân bón có tổ chức, hoạt động liên tỉnh với quy mô đặc biệt lớn. Theo kết quả điều tra ban đầu, đường dây do Nguyễn Hồng Lam cầm đầu, lợi dụng hoạt động của nhiều doanh nghiệp để tổ chức nhập khẩu, tập kết, sang chiết và đóng gói phân bón giả mạo xuất xứ nước ngoài, sau đó đưa ra thị trường tiêu thụ.
Theo thông tin từ Công an TP Hồ Chí Minh, từ năm 2025 đến nay, nhóm đối tượng đã thành lập và sử dụng một hệ sinh thái gồm Công ty Cổ phần Thương mại Nông nghiệp Vàng, Công ty Cổ phần Công nghệ Nông nghiệp Polaris và Công ty TNHH MTV Anfer Việt Nam. Thông qua các pháp nhân này, các đối tượng tổ chức nhập khẩu phân bón có xuất xứ từ Trung Quốc, Hàn Quốc, Đài Loan, Lào… rồi đưa về tập kết tại kho hàng thuộc Lô O2, đường số 9, Khu công nghiệp Sóng Thần 1, phường Dĩ An, TP Hồ Chí Minh.
Khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam 11 đối tượng để điều tra theo quy định của pháp luật. Ảnh: Công an TP HCM cung cấp
Tuy nhiên, thay vì giữ nguyên thông tin xuất xứ và bao bì của hàng hóa nhập khẩu, nhóm đối tượng bị cáo buộc đã móc nối với Giám đốc và Trưởng phòng kinh doanh Công ty Cổ phần Vina Tân Á để đặt in các loại bao bì mang nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý của nước ngoài không đúng với thực tế hàng hóa.
Từ đó, phân bón nhập khẩu được sang chiết, đóng gói lại thành hơn 20 chủng loại, gắn mác xuất xứ từ những quốc gia có giá trị thương phẩm cao. Trong số các sản phẩm được cơ quan điều tra nêu có Magnesium Sulphate mang xuất xứ Ấn Độ, Kali Sulphate và phân bón hữu cơ Organic mang xuất xứ Bỉ.
Thủ đoạn này không chỉ làm sai lệch thông tin về nguồn gốc hàng hóa mà còn có thể khiến người mua nhầm lẫn về chất lượng, giá trị và đặc tính của sản phẩm. Đáng chú ý, các đối tượng tổ chức hoạt động theo quy trình khép kín tại nhiều kho hàng thuê trong khu công nghiệp. Các địa điểm thường xuyên đóng kín cửa, nhân sự tham gia chủ yếu là người thân trong gia đình hoặc những người có quan hệ thân thiết nhằm hạn chế nguy cơ bị phát hiện.
Sau khi hoàn thiện, phân bón được rao bán thông qua các hội nhóm trên Facebook, Telegram, Zalo, TikTok… rồi phân phối đến nhiều tỉnh, thành khu vực phía Nam và Tây Nguyên. Theo cơ quan công an, hoạt động này đã giúp đường dây thu lợi bất chính hàng chục tỷ đồng.
Việc sử dụng nhiều pháp nhân để tổ chức nhập khẩu, tập kết và tiêu thụ, kết hợp với khâu in ấn bao bì riêng, cho thấy đường dây không hoạt động theo kiểu kinh doanh nhỏ lẻ mà có sự phân công ở nhiều công đoạn. Trong đó, việc làm giả thông tin xuất xứ trên bao bì là mắt xích quan trọng để đưa hàng hóa ra thị trường dưới hình thức sản phẩm ngoại nhập.
Thu giữ hơn 2.157 tấn hàng hóa, 11 bị can bị bắt tạm giam
Sau quá trình thu thập tài liệu, chứng cứ, ngày 29/9/2026, Phòng Cảnh sát kinh tế Công an TP Hồ Chí Minh tổ chức phá án, bắt quả tang các đối tượng khi đang thực hiện hành vi sản xuất phân bón giả.
Khám xét khẩn cấp các địa điểm liên quan, lực lượng chức năng tạm giữ 98.609 bao phân bón các loại, với tổng khối lượng 2.157 tấn. Trong số này có 4.469 bao phân bón giả đã hoàn thiện, theo lời khai ban đầu của các đối tượng là sản phẩm vừa được làm giả.
Khám xét khẩn cấp các địa điểm liên quan, lực lượng chức năng tạm giữ 98.609 bao phân bón các loại, với tổng khối lượng 2.157 tấn.
Ngoài số phân bón trên, cơ quan chức năng còn thu giữ 124.100 vỏ bao bì phân bón giả, 2.500 vỏ bao nhập khẩu đã cắt, 21 trục in bao bì cùng nhiều máy móc, thiết bị phục vụ hoạt động sản xuất, đóng gói. Tang vật gồm 5 máy ép nhiệt, 3 cân điện tử, 1 máy may bàn, 2 máy may cầm tay, 1 máy chặt bao, 1 máy in hạn sử dụng, 10 CPU, 3 máy tính xách tay và 25 thùng tài liệu liên quan.
Đáng chú ý, cần phân biệt tổng khối lượng 2.157 tấn phân bón bị tạm giữ với số lượng hàng giả đã được xác định ban đầu. Theo thông tin công bố, trong tổng số 98.609 bao phân bón có 4.469 bao được các đối tượng khai nhận đã làm giả; cơ quan điều tra vẫn đang tiếp tục phân tích chất lượng, làm rõ nguồn gốc và tính chất của các lô hàng còn lại.
Mở rộng xác minh, lực lượng chức năng kiểm tra các doanh nghiệp, đại lý, hộ kinh doanh và cá nhân có liên quan đến hoạt động tiêu thụ tại TP Hồ Chí Minh cùng các tỉnh Đắk Lắk, Gia Lai, Lâm Đồng, Đồng Tháp và Vĩnh Long. Qua đó, cơ quan điều tra đã thu hồi thêm số lượng lớn phân bón giả được đường dây này xuất bán ra thị trường.
Căn cứ tài liệu, chứng cứ thu thập được, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hồ Chí Minh đã khởi tố vụ án hình sự, khởi tố bị can và thi hành lệnh bắt bị can để tạm giam đối với 11 người, gồm Nguyễn Hồng Lam, Đoàn Trung Kiên, Nguyễn Thị Liệu, Nguyễn Thị Thùy Dung, Nguyễn Thị Minh Duyên, Đỗ Thành Nam, Lý Lâm Cường, Mai Văn Bình, Nguyễn Thanh Hùng, Hoàng Văn Kiên và Mai Thị Thanh Hương. Các bị can bị điều tra về tội “Sản xuất, buôn bán hàng giả là phân bón” theo Điều 195 Bộ luật Hình sự.
Vụ việc đặt ra vấn đề đáng chú ý đối với công tác quản lý thị trường vật tư nông nghiệp, nhất là khi phân bón giả được đưa vào lưu thông thông qua mạng lưới đại lý và các kênh bán hàng trực tuyến. Với người sản xuất, việc mua phải sản phẩm không đúng chủng loại, chất lượng hoặc thông tin công bố có thể làm tăng chi phí đầu vào, ảnh hưởng đến hiệu quả sử dụng vật tư và kế hoạch canh tác.
Trong đó, việc hàng hóa được đóng gói dưới nhãn mác nước ngoài cũng khiến người mua khó nhận diện nếu chỉ dựa vào hình thức bao bì hoặc lời quảng cáo của người bán. Do đó, việc kiểm tra hóa đơn, chứng từ, nguồn cung và thông tin sản phẩm tại các đại lý phân phối là yếu tố cần thiết để hạn chế rủi ro.
Hiện Công an TP Hồ Chí Minh đang tiếp tục mở rộng điều tra, làm rõ quy trình nhập khẩu, kết quả phân tích chất lượng hàng hóa cũng như vai trò của các tổ chức, cá nhân tham gia giúp sức, in ấn bao bì và tiêu thụ sản phẩm để xử lý theo quy định pháp luật.
Cơ quan công an đồng thời kêu gọi các đại lý, tổ chức, cá nhân đã mua bán phân bón từ đường dây này chủ động liên hệ trình báo, giao nộp tang vật để được xem xét chính sách khoan hồng. Người dân và các hộ sản xuất nông nghiệp được khuyến cáo lựa chọn phân bón tại các đại lý, nhà phân phối chính hãng, có đầy đủ hóa đơn, chứng từ hợp pháp; thận trọng với sản phẩm được rao bán trên mạng xã hội nhưng không rõ nguồn gốc và kịp thời thông báo cơ quan chức năng khi phát hiện dấu hiệu nghi vấn.
Thiên An