18:00 05/04/2022

TP.HCM truy trách nhiệm chủ đầu tư không giải quyết dứt điểm sự cố metro 1

Sở GTVT TP.HCM đề nghị Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM (chủ đầu tư) đẩy nhanh tiến độ giải quyết sự cố gối cầu cao su của cầu cạn thuộc gói thầu CP2 tuyến metro 1 (Bến Thành - Suối Tiên).

2,5 năm chưa giải quyết dứt điểm sự cố metro 1

Sở GTVT TP.HCM vừa có văn bản gửi Ban Quản lý Đường sắt đô thị TP.HCM (MAUR) về sự việc gối cầu cao su của cầu cạn thuộc gói thầu số 2 - dự án metro số 1 (tuyến Bến Thành - Suối Tiên).

Theo đó, văn bản nêu rõ: "Khi được phát hiện từ tháng 10-2020 đến nay, sự việc gối cầu cao su của cầu cạn thuộc gói thầu CP2 vẫn chưa được giải quyết dứt điểm mặc dù Hội đồng kiểm tra Nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng và UBND TP đã có nhiều văn bản ý kiến, chỉ đạo".

Theo Sở GTVT TP.HCM, MAUR và các đơn vị liên quan vẫn chưa có kết luận cuối cùng và có sự chưa thống nhất giữa các đơn vị liên quan về nguyên nhân sự việc. MAUR đang phụ thuộc vào công tác xác định và các số liệu quan trắc, thí nghiệm của Liên danh SCC cùng các báo cáo đánh giá của Liên danh WSP Finland và TRANSICO (Tư vấn độc lập bên thứ ba của Liên danh SCC). Việc này gây tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến tiến độ thi công, chất lượng công trình và phát sinh khiếu kiện, khiếu nại của các nhà thầu liên quan.

TPHCM truy trách nhiệm của chủ đầu tư khi 25 năm chưa được giải quyết dứt điểm sự cố metro 1
Tuyến metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) gặp sự cố lệch dầm cầu cạn, đường ray bị hư hỏng

Theo dự kiến của MAUR, tư vấn độc lập bên thứ ba (của Liên danh SCC) sẽ có các đánh giá về các nguyên nhân của sự việc rơi, chuyển vị gối cầu cao su chậm nhất vào 15.12.2021. Trên cơ sở đó, Ban cùng Đại diện của Chủ đầu tư – Tư vấn NJPT sẽ đưa ra đánh giá và kết luận cuối cùng. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện nay, các đơn vị này vẫn chưa có kết luận và giải quyết sự việc.

Do đó, Sở đề nghị phía MAUR khẩn trương chủ trì, phối hợp các Tư vấn và Nhà thầu lập kế hoạch chi tiết giải quyết sự việc đảm bảo phù hợp thực tế và quy định pháp luật. Điều này là sơ sở để cơ quan quản lý theo dõi, đôn đốc và có biện pháp xử lý nếu tiếp tục xảy ra việc chậm trễ.

Đồng thời, bổ sung gói thầu Tư vấn kiểm định xây dựng đã được Hội đồng kiểm tra nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng thống nhất nhưng Ban Quản lý Đường sắt đô thị chưa có báo cáo việc triển khai các bước tiếp theo.

Ngoài ra, tại công văn ngày 21/3, Hội đồng kiểm tra Nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng cũng đã có ý kiến: “Hiện nay, chủ đầu tư chậm trễ trong việc kết luận về xác định nguyên nhân sự cố và giải pháp khắc phục sửa chữa”.

Đồng thời Hội đồng yêu cầu: “Khẩn trương tổ chức xác định nguyên nhân sự cố rơi gối cầu, phê duyệt biện pháp khắc phục sửa chữa làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo”.

Trước tình hình hiện nay, Sở GTVT TP.HCM kiến nghị MAUR thực hiện đầy đủ các ý kiến, chỉ đạo của UBND TP.HCM, Hội đồng kiểm tra Nhà nước về công tác nghiệm thu công trình xây dựng. Đồng thời, thường xuyên báo cáo và phối hợp chặt chẽ với Hội đồng Nghiệm thu Nhà nước các công trình xây dựng trong quá trình giải quyết sự việc.

Sở GTVT TP.HCM cũng kiến nghị MAUR thực hiện trách nhiệm của chủ đầu tư, chỉ đạo các tư vấn và nhà thầu khẩn trương giải quyết dứt điếm sự việc theo đúng quy định, đảm bảo chất lượng và tiến độ của công trình.

Sở kiến nghị MAUR lập kế hoạch giải quyết sự việc đảm bảo phù hợp quy định; có biện pháp xử lý nghiêm các cá nhân, đơn vị có hành vi làm ảnh hưởng đến quá trình giải quyết sự việc.

Cuối năm 2020, đoàn kiểm tra đã phát hiện hai gối cao su tuyến metro số 1 bị xê dịch. Sau đó, đầu năm 2021, MAUR cùng nhà thầu phối hợp kiểm tra đã phát hiện thêm bốn gối cao su trên gói thầu CP2 của metro 1 xê dịch khỏi vị trí. Tính đến nay, toàn tuyến metro số 1 đã có sáu gối cao su bị xê dịch. 

MAUR báo cáo 4 vướng mắc

Theo nguồn tin báo chí, MAUR cũng vừa có báo cáo gửi UBND TP.HCM về các vướng mắc liên quan đến dự án này. Theo MAUR, vướng mắc thứ nhất là vấn đề điều chỉnh thời gian thực hiện dự án. Hồi tháng 2, UBND TP.HCM đã chấp thuận cho MAUR tiếp tục triển khai các công việc của dự án metro số 1 song song với quá trình thực hiện thủ tục điều chỉnh thời gian hoàn thành.

Dự án cần điều chỉnh thời gian là do chậm tiến độ, ảnh hưởng của dịch bệnh, thủ tục ký kết phụ lục hợp đồng số 19 của hợp đồng tư vấn chung với tư vấn chung kéo dài… Trước tình hình trên, MAUR kiến nghị Sở Kế hoạch và Đầu tư sớm xem xét, tổng hợp báo cáo thành phố thông qua nội dung công văn gửi Bộ Kế hoạch và Đầu tư để trình Thủ tướng xem xét.

TPHCM truy trách nhiệm của chủ đầu tư khi 25 năm chưa được giải quyết dứt điểm sự cố metro 1
Tuyến metro số 1 dự kiến sẽ vận hành vào năm 2023. (Ảnh minh họa)

Vướng mắc thứ 2 được MAUR đề cập là gỡ nút thắt thỏa thuận vay lần 4. Hoàn thành giải ngân khoản vay này cũng nhiệm vụ chủ đầu tư đặt ra trong năm 2022. Bên cạnh đó, MAUR kỳ vọng sớm hoàn thành xác định vốn ODA cấp phát còn lại của dự án bổ sung vốn cấp phát từ ngân sách Trung ương cho kế hoạch vốn đầu tư công giai đoạn 2021-2025 của dự án.

Năm 2020, phân bổ nguồn vốn ODA cấp phát từ ngân sách Trung ương cho tuyến metro số 1 hơn 2.000 tỷ đồng nhưng chưa giải ngân vốn này do các Bộ ngành Trung ương chưa có ý kiến thống nhất về giá trị vốn ODA cấp phát từ ngân sách Trung ương còn lại cho dự án.

Hiện, vướng mắc liên quan đến việc xác định giá trị ODA cấp phát còn lại vẫn chưa được giải quyết dứt điểm mặc dù UBND TP.HCM đã nhiều lần làm việc với Bộ Tài chính và Bộ Kế hoạch và Đầu tư.

Vướng mắc thứ 3 là vấn đề chậm ký kết phụ lục hợp đồng số 19 (hợp đồng Tư vấn chung). Việc trì hoãn ký kết phụ lục này đã ảnh hưởng đến nhiều đầu việc quan trọng như: Tư vấn; đào tạo lái tàu, nhân viên điều độ, trưởng ga; lắp đặt hệ thống công nghệ thông tin...

Gói thầu tư vấn dự án metro số 1 được MAUR và NJPT (liên danh tư vấn chung) ký kết năm 2007, trị giá gần 1.300 tỷ đồng. Trong quá trình thực hiện, hợp đồng này phát sinh chi phí nên giai đoạn 2009-2017, MAUR đã thực hiện thủ tục ký kết 18 phụ lục hợp đồng, đến cuối năm 2021 nên phát sinh phụ lục hợp đồng số 19 với tổng giá trị hơn 1.700 tỷ đồng.

MAUR cho biết trong kế hoạch năm 2022, ngoài việc đẩy nhanh tiến độ ký kết phụ lục 19, đơn vị tiếp tục thương thảo, đàm phán ký phụ lục 20 (cùng là hợp đồng tư vấn chung) để giải quyết dứt điểm vướng mắc phát sinh; giải quyết các khiếu nại hợp đồng của nhà thầu.

Vướng mắc thứ 4 liên quan sự cố làm rơi và dịch chuyển gối cầu tại 6 vị trí trên toàn tuyến metro. Các gối cầu đã được khắc phục ngay sau đó, tuy nhiên đã hơn một năm điều tra và đánh giá, kết luận cuối cùng về nguyên nhân sự cố vẫn chưa được chủ đầu tư và nhà thầu đưa ra.

Hồng Quang (t/h)