10:16 18/11/2026

Vĩnh Long rót 1.200 tỷ đầu tư hạ tầng, hướng tới xuất khẩu dừa 1 tỷ USD

Với vùng trồng dừa khoảng 121.000 ha, chiếm gần 60% diện tích cả nước, Vĩnh Long đang đặt mục tiêu nâng kim ngạch xuất khẩu ngành hàng này lên 1 tỷ USD vào năm 2030. Để hiện thực hóa kế hoạch, tỉnh định hướng cơ cấu lại vùng nguyên liệu, đẩy mạnh liên kết sản xuất và thu hút đầu tư vào công nghiệp chế biến sâu, trong đó dành khoảng 1.200 tỷ đồng phát triển hạ tầng phục vụ ngành dừa.

Tổ chức lại vùng nguyên liệu, nâng chất lượng chuỗi sản xuất

Tại họp báo công bố Hội thảo Quốc tế ngành Dừa CocoNext 2026, diễn ra sáng 17/11 tại Vĩnh Long, ông Trần Trí Quang, Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, cho biết kim ngạch xuất khẩu ngành dừa hiện đạt khoảng 600 triệu USD. Địa phương đặt mục tiêu nâng giá trị xuất khẩu lên 1 tỷ USD vào năm 2030, dựa trên lợi thế vùng nguyên liệu và định hướng phát triển chuỗi sản xuất, chế biến, tiêu thụ theo hướng bền vững.

Sau sáp nhập địa giới hành chính, Vĩnh Long có khoảng 121.000 ha dừa, tương đương gần 60% diện tích dừa cả nước. Quy mô vùng trồng lớn tạo lợi thế đáng kể về nguồn cung nguyên liệu, song để chuyển hóa lợi thế này thành giá trị xuất khẩu cao hơn, địa phương cần giải quyết bài toán tổ chức sản xuất, kiểm soát chất lượng và nâng khả năng đáp ứng yêu cầu của các thị trường.

Theo ông Châu Văn Hòa, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Vĩnh Long, một trong những định hướng trọng tâm là cơ cấu lại vùng trồng theo mục đích khai thác và nhu cầu chế biến. Những khu vực có điều kiện phù hợp sẽ được định hướng phát triển thành vùng chuyên canh dừa uống nước, trong khi các vùng trồng dừa lấy trái phục vụ chế biến sâu được khuyến khích phát triển theo hướng hữu cơ, đáp ứng yêu cầu truy xuất nguồn gốc và tiêu chuẩn của các thị trường xuất khẩu có yêu cầu cao.

Vĩnh Long rót 1200 tỷ đồng đầu tư hạ tầng hướng tới xuất khẩu dừa 1 tỷ USD
Vĩnh Long sở hữu vùng trồng dừa khoảng 121.000 ha, tạo lợi thế về nguồn nguyên liệu để phát triển công nghiệp chế biến và xuất khẩu.

Cùng với việc phân vùng nguyên liệu, tỉnh tính đến khả năng mở rộng diện tích dừa tại những khu vực có tiềm năng, nhất là nơi đang canh tác các loại cây có giá trị kinh tế thấp hơn. Việc cải tạo, thay thế những vườn dừa già cỗi, giống có chất lượng thấp cũng được đặt ra nhằm nâng năng suất và cải thiện chất lượng nguyên liệu đầu vào.

Định hướng này cho thấy chiến lược phát triển ngành dừa không đơn thuần tập trung vào mở rộng diện tích hay gia tăng sản lượng. Khi thị trường xuất khẩu ngày càng chú trọng tiêu chuẩn chất lượng, an toàn và khả năng truy xuất nguồn gốc, việc hình thành các vùng nguyên liệu có quy trình sản xuất đồng bộ sẽ quyết định khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng.

Một yêu cầu khác là củng cố mối liên kết giữa doanh nghiệp và người trồng dừa. Thông qua hợp tác xã, hợp đồng bao tiêu và hợp tác trực tiếp với nhà vườn, doanh nghiệp có thể chủ động hơn về nguồn cung, chất lượng nguyên liệu và kế hoạch sản xuất. Ngược lại, người trồng dừa có thêm điều kiện tiếp cận cây giống, kỹ thuật canh tác và quy trình thu hoạch phù hợp với yêu cầu chế biến.

Về phía chính quyền, tỉnh cho biết sẽ tiếp tục hỗ trợ phát triển vùng trồng, đồng thời đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất và lưu thông hàng hóa. Theo ông Trần Trí Quang, địa phương đã dành khoảng 1.200 tỷ đồng đầu tư một số hạng mục hạ tầng liên quan đến vùng dừa.

Khoản đầu tư này được kỳ vọng góp phần cải thiện điều kiện sản xuất, kết nối vùng nguyên liệu với cơ sở thu mua và chế biến. Tuy nhiên, hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào tiến độ triển khai, khả năng kết nối đồng bộ giữa các hạng mục và mức độ tham gia của doanh nghiệp trong chuỗi giá trị.

Thu hút đầu tư chế biến sâu, mở rộng giá trị xuất khẩu

Bên cạnh việc củng cố vùng nguyên liệu, phát triển công nghiệp chế biến được xác định là hướng đi quan trọng để Vĩnh Long nâng giá trị ngành dừa. Nếu chỉ dựa vào xuất khẩu dừa tươi và nguyên liệu sơ chế, dư địa gia tăng giá trị có thể bị hạn chế, trong khi việc phát triển các sản phẩm chế biến sẽ mở rộng thị trường tiêu thụ và khai thác hiệu quả hơn nguồn nguyên liệu tại địa phương.

Theo ông Châu Văn Hòa, tỉnh đang kêu gọi các doanh nghiệp lớn đầu tư vào lĩnh vực chế biến dừa, trong đó có kế hoạch cấp chủ trương đầu tư cho một dự án nhà máy chế biến sâu.

Thực tế, sản phẩm từ dừa hiện không chỉ giới hạn ở nhóm hàng dừa tươi mà còn có thể phát triển thành nhiều dòng sản phẩm phục vụ ngành thực phẩm, đồ uống và các lĩnh vực công nghiệp khác. Việc nâng năng lực chế biến vì vậy không chỉ giúp đa dạng hóa sản phẩm xuất khẩu mà còn tạo thêm cơ hội nâng giá trị nguyên liệu, giảm phụ thuộc vào các khâu sơ chế và xuất khẩu sản phẩm có hàm lượng chế biến thấp.

Dù vậy, thu hút dự án chế biến mới chỉ là một phần của bài toán. Để nhà máy hoạt động ổn định, địa phương cần bảo đảm nguồn nguyên liệu đạt tiêu chuẩn, có sản lượng đủ lớn và được cung ứng liên tục. Điều này đòi hỏi sự phối hợp giữa quy hoạch vùng trồng, tổ chức sản xuất, hệ thống thu mua và năng lực bảo quản, vận chuyển.

Vĩnh Long rót 1200 tỷ đồng đầu tư hạ tầng hướng tới xuất khẩu dừa 1 tỷ USD
Đầu tư công nghiệp chế biến sâu được xác định là một trong những hướng đi quan trọng nhằm gia tăng giá trị sản phẩm dừa và mở rộng thị trường xuất khẩu.

Đặc biệt, liên kết giữa doanh nghiệp với người trồng dừa cần được củng cố để hạn chế tình trạng thiếu ổn định về nguồn cung và giá nguyên liệu. Theo ông Châu Văn Hòa, cần tăng cường kết nối trực tiếp giữa người sản xuất với doanh nghiệp thu mua, chế biến, hạn chế các khâu trung gian và xây dựng phương thức thu mua phù hợp. Doanh nghiệp cũng cần tham gia sâu hơn vào vùng nguyên liệu, hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật từ khâu trồng, chăm sóc đến thu hoạch, sơ chế và vận chuyển.

Đây là vấn đề có ý nghĩa đối với cả doanh nghiệp và người sản xuất. Khi có cơ chế liên kết rõ ràng, doanh nghiệp chủ động hơn trong kế hoạch nguyên liệu, còn nông dân có cơ sở tổ chức sản xuất theo nhu cầu thị trường. Về lâu dài, việc nâng chất lượng và tính ổn định của nguồn cung cũng là điều kiện để ngành dừa đáp ứng tốt hơn các tiêu chuẩn xuất khẩu.

Trong định hướng kết nối các chủ thể của chuỗi giá trị, Hội thảo Quốc tế ngành Dừa CocoNext 2026 dự kiến diễn ra trong hai ngày 12 - 13/12/2026 tại Vĩnh Long, với sự tham gia của đại diện cơ quan quản lý, doanh nghiệp, chuyên gia và các tổ chức liên quan.

Các nội dung dự kiến thảo luận gồm thương mại toàn cầu, chuyển đổi số vùng nguyên liệu, công nghiệp chế biến sâu, tài chính chuỗi cung ứng và kinh tế tuần hoàn. Đây đều là những vấn đề gắn với yêu cầu nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển bền vững của ngành dừa.

Mục tiêu xuất khẩu 1 tỷ USD vào năm 2030 vì vậy không chỉ là bài toán tăng trưởng kim ngạch, mà còn là yêu cầu chuyển đổi phương thức phát triển toàn ngành. Trong đó, hiệu quả đầu tư hạ tầng, khả năng thu hút các dự án chế biến, chất lượng liên kết sản xuất và mức độ tham gia của người trồng dừa vào chuỗi giá trị sẽ là những yếu tố quan trọng quyết định khả năng hiện thực hóa mục tiêu này.

Nhật Hạ