Dòng vốn ngoại đang chảy mạnh vào Việt Nam tạo ra cơ hội lớn để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển hạ tầng. Tuy nhiên, đi cùng với đó là những thách thức không nhỏ cho doanh nghiệp nội trong việc giữ vững thị phần và khẳng định vị thế.
Làn sóng vốn ngoại đổ mạnh vào bất động sản
Theo số liệu từ Cục Thống kê thuộc Bộ Tài chính, trong tám tháng đầu năm 2025, Việt Nam tiếp tục củng cố vị thế điểm đến hấp dẫn trên bản đồ đầu tư quốc tế khi thu hút tới 26,14 tỷ USD vốn FDI đăng ký, tăng 27,3 phần trăm so với cùng kỳ năm trước.
Trong cơ cấu dòng vốn, công nghiệp chế biến chế tạo giữ vai trò đầu tàu với 6,53 tỷ USD, chiếm gần 60 phần trăm tổng vốn đăng ký mới. Ngay sau đó là bất động sản, lĩnh vực tiếp tục xếp thứ hai trong nhóm ngành thu hút vốn ngoại mạnh nhất với 2,37 tỷ USD, tương ứng 21,5 phần trăm.
Diễn biến này cho thấy bất động sản vẫn là mảnh đất màu mỡ trong mắt nhà đầu tư nước ngoài. Bối cảnh đô thị hóa nhanh cùng nhu cầu về nhà ở, nghỉ dưỡng và thương mại dịch vụ ngày càng gia tăng khiến thị trường trở thành điểm hẹn chiến lược. Thực tế cho thấy sự hiện diện của các tập đoàn quốc tế ngày càng đậm nét, từ những cái tên quen thuộc như CapitaLand, Keppel Land, Gamuda Land, Mitsubishi, Ciputra cho tới nhiều gương mặt mới, tất cả đều thể hiện quyết tâm mở rộng hiện diện tại Việt Nam.
Một minh chứng rõ ràng là kế hoạch của Tổng công ty Nhà đất Hàn Quốc triển khai Khu đô thị Đông Nam thành phố Bắc Ninh trên diện tích 1.520 ha, dự kiến đáp ứng nhu cầu sinh sống của khoảng 65.000 người. Đây không chỉ là dự án đô thị hiện đại mang định hướng sinh thái và thông minh, mà còn khẳng định tầm nhìn gắn bó lâu dài của nhà đầu tư Hàn Quốc.
Cùng thời điểm, đơn vị này đã ký thỏa thuận với Ủy ban Nhân dân tỉnh Hưng Yên để phát triển một thành phố thông minh, đồng thời hợp tác với doanh nghiệp trong nước xây dựng khu công nghiệp 140 ha. Tại Gia Lai, một nhà đầu tư khác đến từ Hàn Quốc cũng đề xuất hai dự án nghỉ dưỡng và sân golf quốc tế với tổng diện tích 550 ha.
Không chỉ dừng ở phân khúc đô thị, dòng vốn ngoại còn hướng đến những dự án nghỉ dưỡng, tài chính và du thuyền cao cấp. Tập đoàn Palmer Johnson cùng Quỹ Finance Suisse đang xúc tiến siêu dự án 4,6 tỷ USD tại Bình Định với quy mô 5.200 ha, bao gồm khu nghỉ dưỡng, trung tâm thương mại dịch vụ, bến du thuyền và trung tâm tài chính toàn cầu.
Theo cùng xu hướng, Tập đoàn Kajima của Nhật Bản đã khởi động dự án Mandarin Oriental Bãi Nồm tại Đắk Lắk, được xem là bất động sản hàng hiệu đầu tiên của khu vực. Dự án rộng 57 ha với 72 biệt thự và khu dân cư mang thương hiệu Residences, kỳ vọng đặt ra tiêu chuẩn mới cho phân khúc nghỉ dưỡng cao cấp cả về chất lượng lẫn tính bền vững.
Song hành với những dự án nghìn tỷ, thị trường còn chứng kiến nhiều thương vụ hợp tác quy mô trung bình. Một ví dụ là Bcons, doanh nghiệp trong nước đã bắt tay cùng Mercuria SPV của Nhật Bản để triển khai dự án Bcons Asahi với 490 căn hộ tại Bình Dương. Dù chỉ là dự án nhà ở thương mại, thương vụ này vẫn đánh dấu bước chuyển quan trọng, khi doanh nghiệp Việt Nam chủ động tìm đến đối tác ngoại nhằm đa dạng hóa dòng vốn và nâng tầm dự án.
Dòng vốn ngoại đang chảy mạnh vào Việt Nam tạo ra cơ hội lớn để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, phát triển hạ tầng (Ảnh minh hoạ).
Doanh nghiệp trong nước cần phải làm gì?
Chủ tịch Sohovietnam, ông Phan Xuân Cần, cho rằng ngày càng có nhiều tập đoàn quốc tế tìm đến Việt Nam để mua lại hoặc hợp tác đầu tư các dự án bất động sản quy mô lớn, từ khu đô thị, văn phòng cho thuê đến khách sạn và khu công nghiệp, với giá trị mỗi thương vụ lên tới hàng trăm triệu USD. Họ đặc biệt quan tâm đến phân khúc nhà ở tại các đô thị lớn và bất động sản nghỉ dưỡng ở những địa phương sở hữu tiềm năng du lịch nổi bật.
Sức hút này không phải ngẫu nhiên. Việt Nam có nền kinh tế vĩ mô ổn định, tốc độ tăng trưởng GDP liên tục ở mức cao trong nhiều năm, cơ cấu dân số trẻ, tầng lớp trung lưu đang mở rộng nhanh chóng, cùng với đó là chính sách hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng. Thêm vào đó, tỷ lệ đô thị hóa hiện mới chỉ đạt hơn 40%, thấp hơn đáng kể so với nhiều quốc gia trong khu vực, cho thấy dư địa phát triển của thị trường địa ốc vẫn còn rất lớn.
Tuy nhiên, dòng vốn ngoại đổ vào ồ ạt cũng mang đến những sức ép không nhỏ. Trước hết là áp lực cạnh tranh. Các tập đoàn quốc tế có ưu thế vượt trội về vốn, kinh nghiệm quản lý, công nghệ hiện đại và thương hiệu toàn cầu. Khi bước vào các dự án bất động sản hoặc công nghiệp quy mô lớn, họ thường dễ dàng nắm thế thượng phong, trong khi doanh nghiệp Việt còn hạn chế về năng lực tài chính và quản trị.
Một thách thức khác là nguy cơ bị thâu tóm hoặc phụ thuộc. Không ít doanh nghiệp trong nước vì thiếu vốn buộc phải bán cổ phần hoặc chuyển nhượng dự án cho đối tác ngoại. Giải pháp này có thể giúp giải quyết khó khăn trước mắt về dòng tiền nhưng về lâu dài lại tiềm ẩn nguy cơ mất quyền kiểm soát và đánh mất thương hiệu. Đồng thời, nếu vốn ngoại chiếm ưu thế tuyệt đối, thị trường bất động sản có thể rơi vào tình trạng phụ thuộc. Chỉ cần nhà đầu tư nước ngoài rút vốn hoặc thay đổi chiến lược, toàn thị trường có thể đối diện biến động mạnh.
Trong bối cảnh đó, để tránh bị lép vế ngay trên chính sân nhà, các chuyên gia cho rằng doanh nghiệp Việt phải chủ động hơn trong chiến lược phát triển. Giải pháp được nhấn mạnh là tăng cường liên kết, hợp tác thay vì đi một mình. Khi kết hợp với nhau, doanh nghiệp nội có thể mở rộng quy mô vốn, chia sẻ kinh nghiệm và cùng phát triển dự án. Song song, việc nâng cao năng lực quản trị, minh bạch tài chính và áp dụng các chuẩn mực quốc tế trong quản lý cũng là yếu tố then chốt giúp nâng tầm cạnh tranh.
Bên cạnh nỗ lực từ phía doanh nghiệp, vai trò hỗ trợ của Nhà nước là không thể thiếu. Các chính sách bảo vệ doanh nghiệp nội, khuyến khích đổi mới sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao và ưu tiên những dự án có giá trị bền vững sẽ tạo bệ đỡ quan trọng cho doanh nghiệp trong nước.
Có thể thấy, dòng vốn ngoại đang mang lại cơ hội to lớn để thúc đẩy tăng trưởng, cải thiện hạ tầng và nâng tầm đô thị Việt Nam. Nhưng cùng lúc, đây cũng là phép thử khắc nghiệt cho bản lĩnh và năng lực của doanh nghiệp nội.
Nếu biết tận dụng lợi thế, tăng cường hợp tác và củng cố năng lực cạnh tranh, doanh nghiệp Việt hoàn toàn có thể biến làn sóng FDI thành động lực phát triển. Ngược lại, sự chậm chân và thụ động sẽ khiến họ trở thành khán giả ngay trên chính thị trường của mình.
Quang Anh