TS. Nguyễn Xuân Thủy cho rằng việc đặt trạm thu phí trên đường quốc lộ 5 (QL5) như hiện tại là chưa đúng với quy định. Trong khi đó, đại diện của đơn vị CĐT lại quả quyết điều ngược lại..
Liên quan đến tình hình nóng bỏng đang diễn ra tại các trạm thu phí trên QL5, TS. Nguyễn Xuân Thủy (Nguyên Giám đốc Nhà Xuất bản Giao thông Vận tải) cũng nêu quan điểm của mình, ông nói “Thứ nhất, các Quốc lộ phải để người dân đi, không được thu tiền. Không thể láng qua một chút là thu tiền như QL5; QL1 được. Điều đó mới đúng theo tiêu chí của một nước XHCN. Còn nếu người dân đi đâu cũng phải trả tiền thì sao được”.
Về dự án Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng, TS. Nguyễn Xuân Thủy cho rằng một đường cao tốc song song với QL5 sẽ gặp nhiều bất lợi, bởi QL5 vốn quen thuộc, thuận lợi và giá rẻ hơn. Trong khi đó, Cao tốc Hà Nội –Hải Phòng dù là con đường mới hiện đại và tốc độ cao hơn, nhưng vì chi phí đắt đỏ, nhiều xe sẽ tránh.
TS. Nguyễn Xuân Thủy tiếp tục nêu quan điểm, “QL5 được làm từ thời Pháp, nền đường đã có. Sau này những năm 80 thì bộ trưởng Đồng Sỹ Nguyên đã cho mở rộng, xung quanh là ruộng đồng nên không mất một đồng giải phóng mặt bằng. Rồi nâng cấp lên, có đầu tư một chút nhưng không đủ tiêu chuẩn thu BOT nhưng vẫn thu phí. Đó là điều không đúng theo quy định. Đáng lẽ đường 5 phải để cho người dân đi miễn phí chứ không phải có trạm thu phí”.
Đề cập đến việc hiện hoạt động thu phí đường QL5 thực chất là để bù lỗ cho Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng, TS. Thủy quả quyết “Không thể chấp nhận được. Phải thu công bằng để cho người dân đi”.
Nhiều tài xế sử dụng tiền lẻ trả phí nhằm phản đối trạm thu phí. (Ảnh chụp ngày 4/9)
Cũng trong cuộc trao đổi với PV, TS. Thủy cho rằng giải pháp cấp bách nhất để xử lý tình hình là giảm giá BOT, không thu tiền nơi đặt trạm. QL5 và đường cao tốc phải được cân bằng trong vấn đề thu phí. Tiêu chí mà TS. Thủy nêu ra là “năng nhặt chặt bị”, mỗi lần xe qua thì thu số tiền vừa phải, không thể vì vội vàng thu hồi vốn mà để ảnh hưởng tới kinh tế, trật tự của xã hội.

Nhiều tài xế sử dụng tiền lẻ trả phí nhằm phản đối trạm thu phí. (Ảnh chụp ngày 4/9)
Trái ngược với quan điểm nêu trên của TS. Nguyễn Xuân Thủy, ông Đặng Văn Tâm (Phó tổng giám đốc Tổng công ty phát triển hạ tầng và đầu tư tài chính Việt Nam - Vidifi) lại cho rằng khi chính phủ có quyết định giao cho Vidifi làm đường Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng thì trong quyết định đó đã giao quyền thu phí QL5 cho Vidifi để thực hiện dự án Hà Nội – Hải Phòng từ năm 2007 theo Quyết định 1621/QĐ-TTg và phải cho đến năm 2009 thì Vidifi mới nhận bàn giao.
Vị Phó TGĐ của Vidifi cho rằng, năm 2011 nhà nước chuyển việc không thu phí đường Quốc lộ mà chuyển sang thu phí Quỹ bảo trì đường bộ, và do đã nhận được quyết định từ trước khi chuyển cơ chế, do đó việc các trạm thu phí vẫn tiếp tục được sử dụng để phục vụ cho các dự án BOT là đúng hoàn toàn đúng quy định.
Được biết, doanh thu bình quân đạt khoảng 4,5 tỉ đến 5,5 tỉ đồng mỗi ngày tuy nhiên rất ít người được biết một cách cụ thể các khoản thu tại QL5 và Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng, điều này dẫn đến tâm lý bức xúc của người dân vì rất có thể họ đang phải trả tiền cho một con đường không hề sử dụng chỉ bởi vì CĐT muốn như vậy.
Nhiều ý kiến cũng cho rằng lượng xe lưu thông qua Cao tốc Hà Nội – Hải Phòng là khó có thể so sánh với QL5, do đó dù phí sử dụng tại đường cao tốc cao hơn rất nhiều nhưng chưa chắc đã đạt được doanh thu như các trạm thu phí đặt trên QL5.
Liên quan đến vấn đề này, mặc dù từ chối cung cấp các báo cáo tài chính cụ thể nhưng ông Tâm vẫn khẳng định việc phân định doanh thu của mỗi con đường là rất minh bạch, “Vidifi vẫn có báo cáo đến tổng cục đường bộ theo quy định một cách cụ thể và chi tiết hàng tháng, hàng quý từng trạm thu được bao nhiêu, có bao nhiêu xe qua.. Còn về báo cáo tài chính hiện đang lưu trữ tại Tổng cục đường bộ”, vị Phó TGĐ của Vidifi quả quyết.