Ngành thép giai đoạn nửa cuối năm 2024 đang ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, đặc biệt với những nỗ lực tháo gỡ khó khăn trong lĩnh vực bất động sản, sự thúc đẩy đầu tư công.
Động lực tăng trưởng ngành thép từ đâu?
Theo ông Nguyễn Ngọc Quỳnh - Phó Tổng giám đốc Sở Giao dịch hàng hóa Việt Nam (MXV), trong giai đoạn từ đầu năm tới nay, thị trường sắt thép thế giới biến động khá mạnh, chia ra làm hai giai đoạn giá giảm - tăng khá rõ ràng. Kể từ đầu năm tới cuối tháng 3, giá ghi nhận đà lao dốc mạnh, trong đó, giá thép cuộn cán nóng (HRC) tại Trung Quốc đã giảm khoảng 13% về 3.662 nhân dân tệ/tấn; trong khi giá quặng sắt niêm yết trên Sở Giao dịch Singapore có thời điểm rơi khỏi mốc 100 USD/tấn, giảm về mức đáy 7 tháng.
Đối với thị trường trong nước, sự khởi sắc từ cuối năm ngoái đã tạo bước chạy đà cho ngành thép duy trì ổn định trong giai đoạn đầu năm nay. Chỉ tính trong quý I năm nay, sản xuất thép thô đạt tổng cộng 5,32 triệu tấn, tăng 21% so với cùng kỳ năm ngoái, trong khi đó, tiêu thụ đạt 5,38 triệu tấn, tăng 14% so với cùng kỳ năm 2023. Theo đó, giá thép nước ta vẫn đang tiếp nối đà tăng từ cuối năm ngoái và duy trì ổn định. Tuy nhiên, triển vọng tiêu thụ vẫn còn gặp nhiều thách thức đã khiến giá chưa thể bứt phá.
Ngành thép có cơ hội phục hồi cuối năm khi thị trường bất động sản ấm dần lên. Ảnh minh hoạ/TL.
Thực tế, Hòa Phát ghi nhận doanh thu tăng trưởng 16% lên 30.852 tỷ trong quý đầu năm và lãi ròng gấp hơn 7 lần cùng kỳ đạt 2.871 tỷ đồng. Tương tự, doanh thu Hoa Sen và Nam Kim cũng tăng trưởng lần lượt 32% và 21% so với cùng kỳ.
Các chỉ số biên lợi nhuận của hầu hết doanh nghiệp thép đã tạo đáy từ năm 2022 và đang trên đà hồi phục. Lợi nhuận trước thuế của đa số doanh nghiệp nhìn chung đã thoát khỏi ngưỡng âm.
Các chuyên gia ngành thép nhìn nhận, thị trường vẫn còn nhiều biến số về giá thép, than cốc, quặng sắt ... nên những doanh nghiệp nào có khả năng chủ động và quản lý hàng tồn kho tốt sẽ ghi nhận sự cải thiện biên lợi nhuận rõ rệt hơn nữa trong năm 2024.
Nhìn chung, những kỳ vọng vào sự phục hồi cả về giá và nhu cầu của thị trường thép xây dựng nội địa đang ngày càng tăng cao. Một số nhà kinh doanh vật liệu xây dựng phía Bắc cho biết, tốc độ bán hàng bình quân cho nhóm khách hàng dân dụng trong quý II đã có sự cải thiện hơn.
Dự báo ngành thép có nhiều "điểm sáng" nửa cuối năm 2024
Theo báo cáo của Chứng khoán KB Việt Nam (KBSV), nhu cầu tiêu thụ nội địa đang có dấu hiệu hồi phục tốt khi tiêu thụ thép xây dựng, thép ống tăng lần lượt tăng. Nhu cầu nội địa dần gia tăng sẽ là động lực tăng trưởng lợi nhuận chính của Tập đoàn Hòa Phát, khi lĩnh vực bất động sản dân cư dần hồi phục. KBSV kỳ vọng tiêu thụ thép của HPG tăng 18% và 12% trong năm 2024 và 2025.
Công ty chứng khoán này duy trì quan điểm ngành thép đang ở giai đoạn đầu của chu kỳ mới và kỳ vọng giá thép sẽ quay trở lại tăng. Hiện tiến độ xây dựng của Dung Quất 2 hiện tại vẫn đang theo kế hoạch và dự kiến sẽ bắt đầu cho ra sản phẩm, lò cao đầu tiên đi vào hoạt động với công suất thiết kế 2,3 triệu tấn/năm.
Tuy nhiên, tại thị trường trong nước, KBSV dự đoán giá thép sẽ được hỗ trợ nhờ nhu cầu nội địa gia tăng, làm giảm áp lực điều chỉnh và cạnh tranh với giá thép Trung Quốc. Thêm vào đó, giá nguyên vật liệu đầu vào có xu hướng giảm từ đầu năm, điều này sẽ giúp biên lãi gộp của các DN sản xuất thép được cải thiện trong các quý tới.
Nhìn chung, triển vọng tăng trưởng của ngành thép từ năm 2025 đến năm 2027 được đánh giá tích cực nhờ nhu cầu nội địa hồi phục từ nửa cuối năm 2024, sản lượng tiêu thụ gia tăng khi các nhà máy mới đi vào hoạt động và thị trường bất động sản Trung Quốc bắt đầu hồi phục.
Triển vọng phục hồi ngành thép nửa cuối năm 2024 đang có những diễn biến tích cực. Ảnh minh hoạ/TL.
Còn theo báo cáo Trong báo cáo triển vọng ngành thép của Công ty Chứng khoán Rồng Việt (VDSC), doanh nghiệp này kỳ vọng các doanh nghiệp thép Việt Nam sẽ tiếp tục ghi nhận tăng trưởng tích cực về sản lượng bán hàng nội địa trong năm 2024, đặc biệt trong giai đoạn nửa cuối năm. Trong đó, nhu cầu từ hoạt động xây dựng hạ tầng sau giai đoạn thu hồi đất và giải phóng mặt bằng, các dự án hạ tầng trọng điểm như: cao tốc Bắc - Nam, đường vành đai… sẽ cần tiêu thụ thép xây dựng, qua đó là yếu tố hỗ trợ cho thị trường nội địa trong 2024. Tuy nhiên, thị trường bất động sản vẫn sẽ đóng góp tỷ trọng cao nhất trong sản lượng bán hàng nội địa của các công ty sản xuất thép.
Các chuyên gia cho biết, những nỗ lực tiếp theo của ngành thép dự kiến sẽ tích cực nâng cấp công nghệ luyện thép, tối ưu hóa quy trình sản xuất và thúc đẩy tái chế để chuyển đổi ngành công nghiệp thép sử dụng nhiều năng lượng sang carbon thấp nhằm thúc đẩy phát triển chất lượng cao.
Các động thái như vậy sẽ giải quyết những thách thức do Cơ chế điều chỉnh biên giới carbon (CBAM) của Liên minh châu Âu đặt ra và áp lực từ các ngành công nghiệp hạ nguồn như ô tô đang rất cần vật liệu thép thân thiện với môi trường.
Chuyên gia vật liệu xây dựng, thạc sĩ Phạm Ngọc Trung nhìn nhận: "CBAM định giá carbon phát thải trong quá trình sản xuất hàng hóa sử dụng nhiều carbon nhập khẩu vào EU. Cơ chế này đã bắt đầu hoạt động thử nghiệm vào tháng 10 năm ngoái và sẽ được triển khai từ năm 2026 trở đi. Điều này sẽ làm tăng chi phí xuất khẩu các sản phẩm thép thêm 4 - 6% (bao gồm cả phí cấp chứng chỉ), điều này sẽ dẫn đến khoản chi bổ sung lên đến hàng triệu USD cho các DN thép hàng năm".
Hiệp hội Thép Việt Nam (VSA) dự báo, hoạt động sản xuất thép của Việt Nam năm 2024 có thể tăng 10% và năm 2025 tăng 8%, khi nhu cầu sử dụng thép của các ngành kinh tế trong nước phục hồi. Điều này một phần là nhờ hoạt động giải ngân vốn đầu tư công được đẩy mạnh trong lĩnh vực kết cấu hạ tầng giao thông.
Thanh Phong