Việc Evergrande nộp đơn xin bảo hộ phá sản ở Mỹ, càng làm lung lay niềm tin của các nhà đầu tư. Trong khi đó, tai ương Country Garden cũng đang khiến các nhà phát triển bất động sản gặp khó khăn hơn trong việc huy động vốn, làm dấy lên lo ngại về sự lây lan trong lĩnh vực bất động sản ở Trung Quốc.
Rắc rối trong lĩnh vực bất động sản của Trung Quốc đang tăng tốc. Những người mua nhà tiềm năng đang hạn chế việc mua hàng, dẫn đến doanh số bán hàng suy yếu, khiến các nhà hoạch định chính sách phải tăng cường hỗ trợ cho ngành này.
Giám đốc của S&P Global Ratings, ông Edward Chan, cho biết doanh số bán nhà mới của 100 nhà phát triển hàng đầu đã giảm khoảng 1/3 trong tháng 6 và tháng 7 so với cùng kỳ năm trước, sau khi tăng trưởng hai con số vào đầu năm. Trong khi doanh số bán nhà mới suy yến có thể sẽ dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng hơn về dòng tiền cho các nhà phát triển.
Chia sẻ với CNBC hôm thứ Nam (17/08), ông Chan nghĩ rằng “tình hình có thể trở nên tồi tệ hơn một chút vì sự cố Country Garden này”, đồng thời cho biết thêm rằng chưa thấy bất kỳ sự cải thiện nào trong doanh số bán nhà mới cho đến nay.
Ở thời điểm mà hàng loạt dữ liệu của nền kinh tế thứ 2 thế giới mới công bố, cho thấy mọi thứ đang chậm lại nhanh chóng và trở nên mong manh hơn, thì sự chậm trễ trong việc cải tiện tình hình càng trở nên tồi tệ hơn bao giờ hết. Trong bối cảnh đó, gã khổng lồ Country Garden đang ở bờ vực vỡ nợ, khiến khó khăn chồng chất với các nhà phát triển bất động sản trong việc huy động vốn.
Cuối ngày thứ Năm tại Mỹ, nhà phát triển bất động sản mắc nợ nhiều nhất thế giới Evergrande đã chính thức nộp đơn xin bảo hộ phá sản, càng làm lung lay niềm tin của các nhà đầu tư.
Cuộc khủng hoảng niềm tin ngày càng sâu sắc đang gây thêm áp lực lên nền kinh tế lớn thứ hai thế giới. Lĩnh vực bất động sản của Trung Quốc ước tính trực tiếp và gián tiếp chiếm tới 1/4 hoạt động kinh tế ở đất nước 1,4 tỷ dân này.
Hôm thứ Ba, Ngân hàng đầu tư Mỹ JPMorgan đã nâng dự báo vỡ nợ cao của các công ty tại các thị trường mới nổi trên toàn cầu, với lý do lo ngại về sự lây lan gia tăng trong lĩnh vực bất động sản của Trung Quốc do hậu quả có thể xảy ra ở Country Garden.
Country Garden, nhà phát triển không thuộc sở hữu nhà nước lớn nhất Trung Quốc tính theo doanh thu, có chưa đầy 30 ngày để thực hiện các khoản thanh toán phiếu lãi mà họ đã bỏ lỡ vào ngày 7 tháng 8 đối với hai phiếu lãi trái phiếu trị giá 22,5 triệu đô la.
Tuần trước, công ty bất động sản này đã đình chỉ giao dịch 11 trái phiếu trong nước và cảnh báo rằng họ dự kiến sẽ công bố khoản lỗ hàng năm trong nửa cuối năm nay lên tới 55 tỷ nhân dân tệ (tương đương 7,5 tỷ USD).
Nhà kinh tế tại Oxford, ông Louise Loo, nhấn mạnh: “Những rắc rối về nợ tại Country Garden và sự không chắc chắn về hỗ trợ của chính phủ đang gây ra sự bất ổn rộng lớn hơn trong thị trường nhà ở Trung Quốc”.
Lĩnh vực bất động sản Trung Quốc đã lao đao kể từ năm 2020, khi chính quyền Bắc Kinh siết chặt mức nợ của các nhà phát triển bất động sản đại lục. Các biện pháp này được gọi là chính sách “ba lằn ranh đỏ”, chỉ ra ba điều kiện cụ thể về bảng cân đối kế toán mà các nhà phát triển phải đáp ứng nếu họ muốn nhận thêm nợ. Đồng thời, yêu cầu các nhà phát triển hạn chế nợ liên quan đến dòng tiền, tài sản và mức vốn của doanh nghiệp.
Chính sách đó đã đưa Evergrande trở thành nhà phát triển bất động sản mắc nợ cao nhất và dẫn đến vụ vỡ nợ đáng chú ý nhất vào cuối năm 2021. Sau nhiều năm tăng trưởng vượt bậc, từ đây trên nhiều vùng của Trung Quốc đang mọc lên những thị trấn ma, nơi cung vượt xa cầu.
Thông tin từ AFP hồi đầu tháng 8, cho thấy những thị trấn ma không phải là hiếm ở Trung Quốc, nơi ước tính có khoảng 65 triệu ngôi nhà bị bỏ trống.
Khu biệt thự này nằm quanh ngọn đồi ở thành phố Thẩm Dương là những ngôi nhà nguy nga dành cho tầng lớp thượng lưu của xã hội được hoàn thành cách nay hơn 10 năm. Nhưng đến nay, nó vẫn là khu biệt thự hoang vắng, được người dân sử dụng để nuôi nhốt gia súc... Ảnh: Getty Images/AFP
Tai ương mang tên Country Garden
Theo ngân hàng JPMorgan, một vụ vỡ nợ của Country Garden có thể làm tăng thêm 9,9 tỷ USD vào tổng số vụ vỡ nợ của các công ty có năng suất cao trên toàn cầu từ đầu năm đến nay, nâng tổng khối lượng vỡ nợ của lĩnh vực bất động sản Trung Quốc lên 17 tỷ USD cho đến nay.
Ngân hàng đầu tư Mỹ dự đoán bất động sản Trung Quốc sẽ chiếm gần 40% tổng khối lượng vỡ nợ của các thị trường mới nổi trong năm 2023. Và phần lớn các vấn đề của Country Garden liên quan đến việc tiếp xúc quá mức với các khu vực kém phát triển hơn của Trung Quốc được gọi là các thành phố cấp thấp hơn. Theo báo cáo thường niên năm 2022 của Country Garden, khoảng 61% dự án phát triển là ở những thành phố cấp thấp này, nơi nguồn cung nhà ở vượt xa nhu cầu thực tế.
Trong khi đó, theo ông Chan “hiệu suất bán hàng của Country Garden là một thảm họa”, đồng thời lưu ý rằng doanh số bán hàng trong tháng 6 và tháng 7 đã giảm khoảng 50% so với cùng kỳ năm ngoái.
Trước những rắc rối từ Country Garden, ông Chan cho nhận định “ngày càng trở nên khó khăn hơn” đối với doanh số bán bất động sản nói chung của Trung Quốc. Ông nói: “Thay vì hình chữ L, nó có thể là một cầu thang đi xuống”.
Tại cuộc họp đánh giá kinh tế giữa năm vào tháng 7, các nhà lãnh đạo hàng đầu của Trung Quốc đã tuyên bố sẽ “điều chỉnh và tối ưu hóa các chính sách một cách kịp thời” cho lĩnh vực bất động sản đang bị bao vây.
Thế nhưng, cho đến nay, chính quyền Bắc Kinh vẫn chưa thể hiện rõ ràng kế hoạch của mình để thích ứng với “những thay đổi lớn” trong động lực cung-cầu trên thị trường bất động sản.
Trước những rắc rối về nợ tại Country Garden và sự không chắc chắn về hỗ trợ của chính phủ đang gây ra sự bất ổn rộng lớn hơn trên thị trường nhà đất Trung Quốc.
Thái Đạt