Tại phiên sơ thẩm xét xử 12 bị can trong vụ án xảy ra tại dự án Ethanol Phú Thọ, bị cáo Trịnh Xuân Thanh đề nghị được cho gia đình mình tới dự tòa, bên cạnh đó, đây là phiên tòa công khai nên cần có báo chí dự, đưa tin.
Sáng 8/3, ông Đinh La Thăng – nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) và Trịnh Xuân Thanh – nguyên Chủ tịch Tổng Cty Xây lắp Dầu khí (PVC) cùng 10 người khác bị TAND TP Hà Nội đưa ra xét xử về tội “Vi phạm quy định về đầu tư công trình xây dựng gây hậu quả nghiêm trọng” hoặc “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”.
Bị cáo Trịnh Xuân Thanh đề nghị được cho gia đình mình tới dự tòa. Cũng theo ông Thanh, đây là phiên tòa công khai nên cần có báo chí dự, đưa tin.
Với yêu cầu của Trịnh Xuân Thanh, chủ tọa nói phiên tòa diễn ra trong tình hình dịch COVID – 19 nên không thể triệu tập đông người nhưng tòa đã triệu tập ông Trịnh Xuân Giới (bố đẻ bị cáo Thanh) tới tham dự. Ông Giới lại ủy quyền cho Trịnh Hùng Cường (con bị cáo Thanh).
Về công tác báo chí, tòa án cho biết đã thực hiện đúng theo quy định. Các phóng viên đưa tin được bố trí một phòng riêng để theo dõi phiên xử. Vì vậy, chủ tọa quyết định tiếp tục làm việc, mở đầu bằng viện kiểm sát viên công bố cáo trạng.
Bị cáo Trịnh Xuân Thanh đề nghị cho báo chí và gia đình dự tòa
Trước đó, phiên tòa mở vào đầu tháng 1 nhưng bị hoãn do vắng mặt bị cáo Trần Thị Bình (cựu phó tổng giám đốc PVN) và nhiều người liên quan dự án ethanol Phú Thọ.
Theo cáo trạng, ngày 17/7/2007, HQĐT PVN có nghị quyết giao tổng giám đốc PVN xây dựng đề án đầu tư nhà máy sản xuất ethanol nhiên liệu phía Bắc.
Ba tháng sau, ông Đinh La Thăng đã ký nghị quyết "chấp thuận chủ trương đầu tư nhà máy sản xuất ethanol khu vực phía Bắc" với phương thức thành lập công ty cổ phần làm chủ đầu tư dự án.
Tháng 9/2008, Công ty cổ phần Hóa dầu và nhiên liệu sinh học dầu khí (PVB) có quyết định phê duyệt hồ sơ mời sơ tuyển gói thầu TK05 xây dựng nhà máy sản xuất ethanol nhiên liệu để lựa chọn nhà thầu.
Thời điểm đó, Trịnh Xuân Thanh (cựu chủ tịch HĐQT Tổng công ty cổ phần Xây lắp dầu khí - PVC) ký văn bản gửi PVB đề nghị hạ một số tiêu chí đánh giá về năng lực kỹ thuật, năng lực tài chính, kinh nghiệm nhà thầu nhưng không được chấp thuận.
Để có thể tham gia dự tuyển gói thầu, PVC thành lập liên danh PVC/Alfa Laval/Delta-T. Tuy nhiên, thời điểm đóng hồ sơ, có 6 nhà thầu tham gia ứng tuyển, trong đó có liên danh PVC/Alfa Laval/Delta-T đều chưa đạt đủ các tiêu chí.
Mặc dù biết PVC chưa từng thực hiện dự án nào về lĩnh vực ethanol nhưng ông Thăng đã chủ trì nhiều cuộc họp để định hướng việc giao thầu cho PVC theo đề nghị của Trịnh Xuân Thanh.
Dựa trên chỉ đạo này, Trịnh Xuân Thanh quyết liệt yêu cầu thuộc cấp gửi văn bản đề nghị PVN và PVB xin chỉ định thực hiện dự án. Nhận được công văn này, ông Thăng đã có bút phê chỉ đạo cấp dưới giải quyết theo chủ trương chung của tập đoàn.
Thực hiện chỉ đạo của ông Thăng, PVB không tổ chức đấu thầu theo kế hoạch mà lập hồ sơ để chỉ định thầu cho liên danh PVC/Alfa Laval/Delta-T.
Cáo trạng xác định quá trình thực hiện, PVB đánh giá liên danh của PVC không đạt rất nhiều tiêu chí nhưng ông Thăng vẫn chỉ đạo việc đồng ý chủ trương giao cho liên danh thi công gói thầu.
Vì không đủ năng lực, dự án nhà máy ethanol Phú Thọ liên tục bị chậm tiến độ. PVC sau đó cũng có báo cáo thừa nhận liên danh của mình không đủ năng lực để thực hiện dự án.
Tháng 3/2013, PVC đơn phương dừng thi công dự án khi chưa có hạng mục nào hoàn thành, lý do bởi gặp nhiều khó khăn về tài chính, hoàn toàn chưa có kinh nghiệm…
Tính đến ngày khởi tố vụ án, chủ đầu tư đã sử dụng gần 1.500 tỉ đồng để thực hiện dự án xây dựng nhà máy sản xuất ethanol và các dự án thành phần, PVB đã vay ngân hàng 754 tỉ đồng để thực hiện.
Cáo trạng xác định dự án ethanol Phú Thọ gây ra toàn bộ số tiền lãi phát sinh mà PVB đã trả và số còn nghĩa vụ trả cho các ngân hàng từ khi dừng thi công đến ngày khởi tố là 543 tỉ đồng.
Trung Anh (t/h)