Trước sự lây lan nhanh chóng của biến thể phụ của Omicron mới nhất tại Mỹ, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) kêu gọi các quốc gia nên xem xét khuyến nghị hành khách đeo khẩu trang trên các chuyến bay đường dài.
Ngày 10/1, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đưa ra khuyến cáo kêu gọi các quốc gia nên xem xét khuyến nghị hành khách đeo khẩu trang trên các chuyến bay đường dài, do sự lây lan nhanh chóng của biến thể phụ Omicron - XBB.1.5 tại Mỹ.
Catherine Smallwood, quan chức y tế khẩn cấp của WHO tại châu Âu, cho biết hành khách nên đeo khẩu trang ở những nơi có rủi ro cao như các chuyến bay đường dài: "Đây là khuyến nghị cần được đưa ra cho hành khách đến từ nhiều nơi, khi ca nhiễm COVID-19 gia tăng".
Bà Smallwood nói: "Các quốc gia cần xem xét cơ sở bằng chứng để xét nghiệm trước khi khởi hành" và nếu hành động được cân nhắc, "các biện pháp kiểm soát đi lại nên được thực hiện theo cách không phân biệt đối xử".
Điều đó không có nghĩa là WHO khuyến nghị triển khai xét nghiệm cho hành khách từ Mỹ vào giai đoạn này, bà Smallwood nói thêm.
WHO khuyến nghị hành khách đeo khẩu trang khi biến thể COVID-19 mới lây lan. (Ảnh: Reuters)
Dòng phụ XBB.1.5 mới của biến thể Omicron, còn được gọi là Kraken, hiện đang là dòng biến thể gây bệnh COVID-19 chủ đạo tại Mỹ và có thể sẽ sớm lây lan rộng ra những khu vực khác trên thế giới.
Theo chuyên gia Stuart Ray, Đại học Johns Hopkins ở bang Maryland (Mỹ), tỷ lệ các ca mắc bệnh COVID-19 do nhiễm XBB.1.5 đã tăng gấp đôi sau mỗi một tuần, nhanh chóng đưa dòng phụ này trở thành dòng lây lan nhanh nhất tại Mỹ. Đến nay, XBB.1.5 đã gây ra gần 28% các ca mắc mới được giải mã gene tại Mỹ, dù chỉ mới đầu tháng 12-2022 tỷ lệ này là khoảng 1%. Ở vùng Đông Bắc nước Mỹ, dòng phụ này gây ra khoảng 75% số ca mắc mới.
Trong cuộc họp báo mới nhất về tình hình dịch COVID-19 của Tổ chức Y tế thế giới (WHO) diễn ra trong tuần này, trưởng nhóm kỹ thuật phụ trách đại dịch COVID-19, bà Maria Van Kerkhove, khẳng định đây là dòng phụ lây lan nhanh nhất từng được phát hiện. Đến nay, đã có 28 quốc gia trên thế giới phát hiện các ca mắc do nhiễm XBB.1.5.
Theo chuyên gia Ray, XBB.1.5 ra đời sau khi 2 biến thể từng được biết của virus SARS-CoV-2 trao đổi các vật chất di truyền khi cùng nhiễm vào cơ thể của một người bệnh. Do đó, XBB.1.5 có những đặc điểm di truyền học giống với các dòng phụ khác của biến thể Omicron, nhưng có một số điểm vượt trội hơn, trong đó có khả năng bám dính và xâm nhập tế bào cơ thể người tốt hơn.
XBB.1.5 cũng được tin là có khả năng lẩn tránh hệ miễn dịch tốt hơn những biến thể trước do dòng phụ này có những thay đổi về gai protein vốn là mục tiêu của các vaccine phòng bệnh. Một nghiên cứu sơ bộ do nhóm chuyên gia từ Học viện Khoa học Trung Quốc ở Bắc Kinh thực hiện chỉ ra dòng phụ XBB.1.5 có khả năng "thoát" kháng thể tốt hơn. Kháng thể được các nhà khoa học lấy từ những mẫu máu của 116 người từng tiêm 3 mũi vaccine CoronoVac hoặc 2 mũi vaccine mRNA và mới phục hồi sau khi mắc COVID-19.
WHO hiện chưa có dữ liệu về mức độ nghiêm trọng hoặc về tác động của biến thể phụ XBB.1.5. Theo WHO, chưa có dấu hiệu nào cho thấy biến thể phụ XBB.1.5 gây ra mức độ bệnh nghiêm trọng hơn.
Các chuyên gia y tế cho biết các loại vaccine COVID-19 hiện tại tiếp tục bảo vệ, giúp hạn chế ca nhiễm bệnh nghiêm trọng, nhập viện và tử vong.
Nhiều quốc gia đang theo dõi và chuẩn bị cho kịch bản xấu nhất là biến thể phụ XBB.1.5 có thể gây nên một làn sóng dịch nguy hiểm mới. Trước mắt, nhiều nước hối thúc người dân quay trở lại biện pháp phòng dịch như đeo khẩu trang và khử khuẩn thường xuyên, cũng như tiêm liều vaccine COVID-19 tăng cường cho nhóm người cao tuổi và người có hệ miễn dịch suy giảm.
Những lo ngại về ca nhiễm biến thể phụ XBB.1.5 gia tăng tại Mỹ và nhiều nơi trên thế giới diễn ra trong bối cảnh các trường hợp mắc COVID ở Trung Quốc tiếp tục tăng, khi quốc gia chính thức bỏ chính sách "Zero COVID-19".
Theo Bộ Y tế, thời gian qua các đơn vị và địa phương đã rất nỗ lực trong công tác tiêm vaccine COVID-19, nhưng hiện vẫn còn một số địa phương tiêm thấp hơn mức bình quân chung của cả nước.
Tình hình dịch bệnh COVID-19 trên thế giới đang diễn biến phức tạp, nhất là sự xuất hiện và lây lan nhanh chóng của XBB.1.5, một dòng phụ của biến thể Omicron. Tại Việt Nam, dịch bệnh cơ bản vẫn đang được kiểm soát.
Tuy nhiên, biến thể phụ XBB đã xuất hiện tại TP HCM và Tây Ninh. Bộ Y tế nhận định, trong thời gian tới, tình hình dịch COVID-19 sẽ diễn biến phức tạp; các biến chủng, biến thể phụ của virus SARS-CoV-2 liên tục biến đổi; miễn dịch do tiêm vaccine giảm dần theo thời gian; cùng với việc mở cửa, nới lỏng các chính sách phòng, chống dịch của một số nước trong khu vực sẽ dẫn đến nguy cơ số trường hợp mắc COVID-19 gia tăng.
Trung Anh