Bức tranh bán lẻ thời trang nửa đầu năm có phần ảm đạm

Trong giai đoạn suy thoái kinh tế, nhu cầu mua sắm thời trang giảm sút ảnh hưởng lên nhiều thương hiệu nội địa kinh doanh ngành hàng này. Ngay cả việc mở rộng thị trường ra nước ngoài trên nền tảng đa kênh cũng gặp nhiều khó khăn.

Đại diện các cửa hàng cho rằng cuộc chơi của thị trường đã thay đổi sau dịch và còn nhiều biến chuyển trước làn sóng ngày càng thu hẹp chi tiêu tiêu dùng của khách hàng, với những mặt hàng không thiết yếu.

Bán lẻ trực tiếp: Bức tranh có phần ảm đảm

Có thể thấy, sau 3 năm trải qua đại dịch Covid-19, nền kinh tế Việt Nam tuy có tăng trưởng nhưng với tốc độ khá chậm. Trong khi thế giới đối mặt với hàng loạt “cơn sóng dữ” như chiến sự Nga – Ukraine, lạm phát kéo dài ở các nước Mỹ và EU… đã làm chao đảo thị trường trong nước.

Các doanh nghiệp, đặc biệt là các thương hiệu thời trang nội địa, đang đối mặt với nhiều thách thức. Nhu cầu tiêu dùng giảm mạnh, chi phí sản xuất và vận hành tăng cao đã khiến nhiều thương hiệu phải cắt giảm nhân sự và thu hẹp quy mô hoạt động. Hơn nữa, sự cạnh tranh khốc liệt từ các thương hiệu quốc tế và các sản phẩm giá rẻ từ Trung Quốc càng làm tình hình trở nên khó khăn hơn.

Đáng chú ý, theo báo cáo từ cơ quan quản lý đăng ký kinh doanh, phần lớn các doanh nghiệp đang có quy mô nhỏ với nguồn vốn dưới 10 tỷ đồng, chiếm tỷ lệ từ 85-90% đang có dấu hiệu “quá sức”.

Số liệu báo cáo khảo sát quý II của Hiệp hội Doanh nghiệp TP. HCM (HUBA) công bố đầu tháng 7, cho thấy số công ty giảm doanh thu đã tăng vọt lên mức 30,4%. Lượng hàng tồn kho tăng lên 34% và số dư nợ tăng lên 42%.

Các khó khăn nổi bật được chỉ ra là “thiếu đơn hàng mới” và “nhu cầu tiêu dùng giảm”, với lần lượt 50% và 64% thương hiệu đồng tình. Điều này phản ánh thị trường tiêu dùng không mấy khả quan.

Báo cáo của công ty nghiên cứu thị trường NielsenIQ Việt Nam, cho biết 50% người tiêu dùng tham gia khảo sát đã dừng mua hàng xa xỉ, tăng 8% so với quý 3 năm ngoái. Kết quả khảo sát của Nielsen, cho thấy có 41% người tiêu dùng cho biết sẽ tiết kiệm bằng cách giảm chi tiêu cho việc mua quần áo.

Các doanh nghiệp trong lĩnh vực bán lẻ và dịch vụ đã nhận thấy rõ hiện trạng này ràng sự thắt chặt chi tiêu của người tiêu dùng Việt Nam trong 6 tháng qua. Các cửa hàng bán lẻ thời trang cũng thừa nhận rằng sức mua giảm sút kể từ giữa năm ngoái.

Khảo sát của PV Thương Trường tại khu vực Hà Nội mới đây, cho thấy tình trạng hết sức ảm đảm khi nhiều cửa hàng thời trang hoạt động cầm chừng, thậm chí một số cửa hàng phải đóng cửa do chi phí mặt bằng cao, trong khi doanh thu không đảm bảo. Tại các khu phố như Kim Mã, Phạm Ngọc Thạch, nhiều cửa hàng kinh doanh thời trang trước đây, nay đang đóng cửa và treo biển quảng cáo “cho thuê cửa hàng”.

Mới đây, người tiêu dùng ngỡ ngàng khi thương hiệu thời trang thiết kế nội địa ELPIS thông báo tạm dừng kinh doanh trong vòng 2 năm tới. Chương trình Mega Clear Stock sale tới 90%, cùng với việc đóng cửa cửa hàng khép lại hành trình 10 năm hoạt động.

Chị Nguyễn Thị Thanh Tâm, chủ cửa hàng thời trang trên phố Đội Cấn, cho biết: “Cho đến thời điểm này, duy trì cửa hàng chủ yếu phục vụ cho việc trưng bày sản phẩm. Đây là cách thức để có thể thu hút thêm những người thích có trải nghiệm thực tế sản phẩm”.

Trong khi đó, tại một số cửa hàng bán lẻ thời trang ở Trần Duy Hưng, nhiều nhân viên cho rằng “Rất ít khách ghé cửa hàng xem và mua. Có hôm ngồi cả ngày không có nổi một đơn hàng”.

Theo chị Thanh Tâm, “thời điểm này nếu chỉ trông chờ vào bán hàng trực tiếp từ cửa hàng là rất khó khăn, bởi chi phí hoạt động của cửa hàng cho mỗi một tháng là không hề nhỏ, từ tiền thuê mặt bằng, tiền điện nước và tiền thuê nhân viên… là rất lớn”.

Linh hoạt thích ứng trực tiếp và trực tuyến

Nhìn chung, hiện trạng thị trường bán lẻ thời trang đang chịu nhiều áp lực, không chỉ từ các “ông lớn” trong nước mà còn cạnh tranh với hàng Trung Quốc giao nhận quốc tế nhanh chóng, giá rẻ, mẫu mã phong phú trên các sàn thương mại điện tử.

Bối cảnh mua sắm online lên ngôi, thương mại điện tử phát triển như “vũ bão” chứng kiến loạt doanh nghiệp mới nhảy vào. Hành vi mua sắm của khách hàng thay đổi buộc doanh nghiệp, cơ sở kinh doanh ngành hàng không thể đứng ngoài xu hướng.

Chia sẻ với báo chí gần đây, đại diện Gumac cho rằng công ty phải thay đổi thích ứng, chú trọng nghiên cứu sản phẩm, dành nguồn lực lớn phân tích thị hiếu khách hàng, mở rộng kênh bán, thêm mô hình siêu thị thời trang linh động, phân chia lại mức đầu tư kênh bán online, offline phù hợp.

Theo Gumac, sự hấp dẫn từ các kênh bán hàng online đã chiếm khoảng 50% doanh thu so với toàn bộ các kênh còn lại. Do đó, doanh nghiệp sẽ linh hoạt vận dụng tối đa các hình thức bán hàng.

Trong khi đó, với nhãn hiệu IVY moda, đơn vị này cũng đang nỗ lực để tối ưu hoá hoạt động kinh doanh. Đại diện cơ sở này cho rằng, với những mặt bằng kinh doanh không hiệu quả, IVY moda sẽ dừng hoạt động, tối ưu chi phí cố định, tìm vị trí trọng điểm, song song đẩy mạnh chuyển đổi số bán hàng đa kênh.

“Tiềm năng từ các kênh online không nhỏ, tuy nhiên với những mặt hàng có giá trị cao thì trải nghiệm tại các cửa hàng cũng quan trọng. Chúng tôi có chiến lược đẩy mạnh song song hai kênh bán, tăng sự trải nghiệm tốt hơn cho khách hàng cả hai phương thức, không ngừng tìm kiếm mở rộng khách hàng mới”, đại diện IVY moda chia sẻ.

Cũng như các thương hiệu lớn, nhiều cửa hàng bán lẻ thời trang đang chủ động thích ứng bằng cách tìm kiếm động lực tăng trưởng từ các kênh bán hàng trực tuyến. Thực tế với cửa hàng của chị Nguyễn Thị Thanh Tâm, ngoài việc duy trì cửa hàng thực tế để làm nơi trưng bày và giới thiệu các mẫu sản phẩm. Mô hình của chị từ nhiều năm nay vẫn duy trì kênh bán online thông qua các nền tảng như website, sàn thương mại điện tử, và nay là TikTok.

“Bên cạnh các hoạt động livestream giới thiệu sản phẩm mới hoặc nhiều mẫu mã sản phẩm theo xu hướng. Thông qua các nền tảng trực tuyến, chúng tôi tổ chức các hoạt động giảm giá nhân các sự kiện, hoặc tổ chức chương trình giảm giá tri ân khách hàng… Nhờ đó, doanh thu từ bán hàng trực tuyến luôn duy trì ổn định, và hiện đang chiếm trên 80% doanh thu của cửa hàng mỗi tháng”, chị Thanh Tâm thông tin.

Theo NielsenIQ, người tiêu dùng Việt Nam đã quen với sự có mặt của các thương hiệu và sản phẩm mới, nhưng không mấy háo hức trải nghiệm như trước. Ngược lại, họ quan tâm hơn đến giá cả và sự thay đổi giá của các sản phẩm chọn mua, đi kèm với đó là sự tiện lợi, nhất là với các kênh bán online.

Nắm bắt được tâm lý này, Nielsen IQ cho rằng các thương hiệu nên đẩy mạnh các chương trình khuyến mãi nhưng vẫn phải giữ được chất lượng sản phẩm. Bên cạnh đó, tập trung vào dịch vụ chăm sóc khách hàng và chương trình khách hàng thân thiết sẽ giúp duy trì sự tin tưởng và ủng hộ của người tiêu dùng trong bối cảnh “thắt lưng buộc bụng” như hiện tại.

Minh Đức