Chặn đứng thất thu ngân sách nhà nước

Trong bối cảnh kinh tế còn nhiều thách thức, Cục Thuế đã thực hiện nghiêm chỉ đạo của Chính phủ và Bộ Tài chính, nỗ lực thu ngân sách nhà nước. Năm 2025 được xác định là năm tăng tốc, bứt phá, quyết định thành công Kế hoạch phát triển kinh tế-xã hội 2021-2025.

Ngay từ đầu năm, Cục Thuế đã chỉ đạo toàn ngành tăng cường thanh tra, kiểm tra thuế, chống thất thu ngân sách, tập trung vào các ngành nghề, lĩnh vực có rủi ro cao, dư địa thu lớn.

Song song đó, công tác hiện đại hóa kiểm tra thuế, cải cách thủ tục hành chính, tạo điều kiện thuận lợi cho người nộp thuế và nâng cao năng lực cán bộ được triển khai quyết liệt nhằm nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác thanh tra, kiểm tra.

Về kế hoạch thanh tra, kiểm tra, Cục Thuế đã hướng dẫn các cơ quan thuế địa phương xây dựng chương trình năm 2025, tập trung vào các lĩnh vực rủi ro cao như giao dịch liên kết, thương mại điện tử, kinh doanh trên nền tảng số, đồng thời quản lý chặt chẽ hoàn thuế và hóa đơn. Việc hiện đại hóa công tác thanh tra, kiểm tra được đẩy mạnh, với mục tiêu nâng cao chất lượng, đảm bảo thu đúng, thu đủ và thu kịp thời ngân sách nhà nước.

Trong những tháng đầu năm 2025, toàn ngành đã triển khai hoàn thành các cuộc kiểm tra từ năm trước chuyển sang, đồng thời xây dựng kế hoạch kiểm tra trọng điểm đối với doanh nghiệp có rủi ro cao, dư địa thu lớn, bao gồm các lĩnh vực: giao dịch liên kết, bất động sản, chia cổ tức bằng cổ phiếu thưởng, dược phẩm, mỹ phẩm, sắt thép. Đây là những giải pháp quan trọng nhằm giám sát kê khai thuế, chống thất thu ngân sách.

Đáng chú ý, năm 2025, cơ quan thuế không còn thực hiện chức năng thanh tra chuyên ngành; trong 6 tháng đầu năm, ngành chỉ tập trung xử lý các cuộc thanh tra còn tồn đọng, đồng thời báo cáo công tác thanh tra chuyên ngành và đề xuất phương án xử lý phù hợp.

Theo số liệu thống kê, trong 7 tháng đầu năm 2025, toàn ngành Thuế đã thực hiện 27.381 cuộc thanh tra, kiểm tra, đạt 40,7% nhiệm vụ năm và bằng 97,54% so với cùng kỳ năm 2024.

Tổng số kiến nghị xử lý qua thanh tra, kiểm tra gần 30.765 tỷ đồng, bằng 117,5% cùng kỳ năm 2024, trong đó: tổng số thuế tăng thu là 9.192,3 tỷ đồng; giảm khấu trừ 1.289,1 tỷ đồng; giảm lỗ 20.283,4 tỷ đồng.

Chất lượng thanh tra, kiểm tra cũng được cải thiện rõ rệt. Số thu bình quân qua thanh tra đạt gần 4 tỷ đồng/cuộc, tăng 21,3% so với cùng kỳ; số thu bình quân qua kiểm tra là 250 triệu đồng/cuộc, tăng 13,1% so cùng kỳ.

Ngoài ra, Cục Thuế đã triển khai nhiều chuyên đề kiểm tra trọng điểm nhằm chống thất thu ngân sách đối với các doanh nghiệp có rủi ro cao: bất động sản, chia cổ tức bằng cổ phiếu thưởng, xây dựng, dược phẩm, mỹ phẩm, sắt thép, kinh doanh vàng, trang sức, phế liệu, doanh nghiệp phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động.

Đặc biệt, chuyên đề quản lý tài nguyên khoáng sản (cát, đá, sỏi) và chuyên đề hoạt động kinh doanh bảo hiểm cũng được ngành triển khai chặt chẽ, yêu cầu rà soát, lập danh sách doanh nghiệp rủi ro cao và báo cáo kết quả thực hiện.

Cục Thuế cũng yêu cầu các cơ quan thuế địa phương triển khai kế hoạch kiểm tra theo nguyên tắc trọng tâm, phòng ngừa rủi ro, chống thất thu ngân sách, đẩy lùi gian lận hoàn thuế và chiếm đoạt tiền hoàn thuế.

Nhờ đó, trong các tháng đầu năm 2025, toàn ngành đã thực hiện hàng chục nghìn cuộc thanh tra, kiểm tra, tăng 9,2% so cùng kỳ năm 2024, tập trung rà soát nguồn thu theo từng người nộp thuế, từng ngành nghề, địa bàn, nhóm đối tượng, nhằm phục vụ lập dự toán và điều hành thu hiệu quả.

Công tác chống thất thu được triển khai đồng bộ: kiểm tra, giám sát kê khai, quyết toán thuế ngay từ khâu tiếp nhận, tập trung vào các lĩnh vực tiềm ẩn rủi ro; quản lý hoàn thuế giá trị gia tăng bằng ứng dụng công nghệ thông tin và quản lý rủi ro; kiểm tra sau hoàn thuế kết hợp với kiểm tra quyết toán nhằm phát hiện và xử lý kịp thời vi phạm.

Nhờ những nỗ lực này, ngành Thuế đã góp phần bảo đảm thu đúng, thu đủ, kịp thời ngân sách nhà nước, nâng cao hiệu quả quản lý tài chính công và tạo cơ sở vững chắc cho phát triển kinh tế bền vững trong năm 2025.

Thanh Cao