Sau hơn bảy năm chờ đợi, thị trường chứng khoán Việt Nam chính thức được FTSE Russell nâng hạng lên nhóm thị trường mới nổi – một bước ngoặt mang tính lịch sử. Sự kiện này không chỉ giúp VN-Index bứt phá vượt 1.700 điểm mà còn mở ra chu kỳ tăng trưởng mới, trong đó nhóm cổ phiếu Bluechips được dự báo sẽ trở thành “toa đầu” dẫn dắt con tàu thị trường tiến về những cột mốc cao hơn.
Sóng AI tiếp diễn, Emerging Markets trở lại mạnh mẽ
Tuần qua, thị trường chứng khoán thế giới tiếp tục ghi nhận những diễn biến trái chiều. Tại Mỹ, dù các chỉ số lớn như S&P 500, Nasdaq và Dow Jones điều chỉnh nhẹ sau chuỗi kỷ lục, nhưng tâm lý nhà đầu tư vẫn tích cực. “Cơn sốt” cổ phiếu trí tuệ nhân tạo (AI) tiếp tục là động lực chính của đà tăng khi nhóm công nghệ lớn như Nvidia, Microsoft hay Alphabet duy trì mức vốn hóa kỷ lục.
Biên bản cuộc họp tháng 9 của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) cho thấy giới chức vẫn lo ngại về lạm phát dù đã bắt đầu chu kỳ hạ lãi suất. Fed dự kiến sẽ còn giảm lãi suất thêm hai lần trước khi kết thúc năm 2025, củng cố kỳ vọng duy trì chính sách tiền tệ nới lỏng trong trung hạn. Tỷ lệ P/E của chỉ số S&P 500 hiện ở mức 25 lần, cao hơn trung bình lịch sử nhưng vẫn thấp hơn thời kỳ bong bóng dotcom năm 2000 – cho thấy dư địa tăng giá vẫn còn nếu lợi nhuận doanh nghiệp tiếp tục cải thiện.
Dù vậy, những cảnh báo từ IMF và Ngân hàng Trung ương Anh (BOE) về khả năng điều chỉnh mạnh trên thị trường chứng khoán toàn cầu đang khiến giới đầu tư bắt đầu cân nhắc chiến lược “cân bằng danh mục”. Nhiều chuyên gia cho rằng, sau chuỗi tăng mạnh của cổ phiếu công nghệ, dòng vốn toàn cầu sẽ có xu hướng dịch chuyển sang các thị trường mới nổi (Emerging Markets) – nơi định giá vẫn còn hấp dẫn.
Thực tế, chỉ số MSCI Emerging Markets đã tăng 28% từ đầu năm, mức cao nhất kể từ năm 2009, vượt xa đà tăng 17% của chỉ số MSCI các thị trường phát triển. Đồng USD suy yếu và động thái cắt giảm lãi suất của Fed đã thúc đẩy dòng vốn chảy mạnh về các quốc gia có lợi suất cao, giúp các thị trường như Ấn Độ, Thái Lan và Việt Nam hưởng lợi rõ rệt. Nhiều nhà đầu tư tổ chức quốc tế nhận định: “Nếu 2023 là năm của Mỹ, thì 2025 có thể là năm của các thị trường mới nổi.”
VN-Index vượt 1.700 điểm, thanh khoản bùng nổ trở lại
Sau hơn 6 tuần đi ngang trong biên độ 1.600–1.700 điểm, thị trường chứng khoán Việt Nam đã có cú bứt phá mạnh mẽ trong tuần qua. VN-Index tăng hơn 100 điểm (+6,18%) và đóng cửa ở mức 1.747,55 điểm – mức tăng mạnh nhất kể từ tháng 12/2022. Nhóm VN30 tăng 6,51%, nhóm Midcap tăng 4,95% trong khi Smallcap tăng nhẹ 1,89%. Thanh khoản toàn thị trường đạt 34.849 tỷ đồng, tăng 24% so với tuần trước; riêng giao dịch khớp lệnh đạt 32.065 tỷ đồng (+26%), cho thấy dòng tiền lớn đang quay lại.
Độ rộng thị trường mở rộng đáng kể, trong đó các nhóm ngành dẫn dắt gồm Vingroup (+14,7%), Bán lẻ (+6,9%), Chứng khoán (+6,8%), Bất động sản (+6,4%) và Xây dựng – Vật liệu xây dựng (+6,4%). Đây cũng là các nhóm hưởng lợi trực tiếp từ triển vọng nâng hạng, thu hút sự chú ý của khối tự doanh và nhà đầu tư cá nhân trong nước. Tuy nhiên, dòng tiền vẫn tập trung chủ yếu vào nhóm Bluechips và Midcap – một đặc điểm thường thấy ở các thị trường bước vào giai đoạn mới nổi, khi dòng vốn quốc tế ưu tiên cổ phiếu có thanh khoản và quy mô vốn hóa lớn.
Khối ngoại vẫn duy trì đà bán ròng (-5.543 tỷ đồng), ghi nhận tuần thứ 12 liên tiếp rút vốn, song mức bán đã giảm đáng kể so với các tuần trước. Lũy kế từ đầu năm, khối ngoại bán ròng 115.697 tỷ đồng – vượt kỷ lục năm 2024. Dù vậy, sau khi Việt Nam được FTSE Russell nâng hạng, giới phân tích kỳ vọng xu hướng này sẽ đảo chiều trong quý IV khi các quỹ ETF và quỹ chủ động bắt đầu cơ cấu danh mục để đón đầu dòng vốn mới.
Ở chiều ngược lại, tự doanh các công ty chứng khoán đã mua ròng trở lại, tập trung vào các cổ phiếu FPT (+247 tỷ đồng), HDB (+118 tỷ đồng), VPB (+87 tỷ đồng), cho thấy tâm lý tích cực trong nước đang dần thay thế nỗi lo thận trọng của giai đoạn sideway trước đó.
Chu kỳ mới khởi động, Bluechips dẫn sóng
Tuần qua đánh dấu bước ngoặt quan trọng khi FTSE Russell chính thức công bố nâng hạng thị trường chứng khoán Việt Nam. Dù quyết định này chưa có hiệu lực ngay, nhưng về mặt tâm lý, đây là tín hiệu khẳng định Việt Nam đã vượt qua ngưỡng “thử thách” kéo dài 7 năm kể từ 2018. Trong quá trình tiếp theo, Việt Nam cần duy trì các tiêu chuẩn về minh bạch, thanh khoản và khả năng tiếp cận của nhà đầu tư nước ngoài để đảm bảo được giữ trong nhóm mới nổi khi kỳ đánh giá giữa kỳ diễn ra vào tháng 3/2026.
So với các trường hợp trước như Kuwait hay Pakistan, việc nâng hạng thường giúp thị trường tăng trung bình 20–25% trong 6 tháng đầu tiên sau công bố. Dòng vốn thụ động từ các quỹ chỉ số (ETF) theo dõi FTSE Emerging Markets có thể mang lại 1,5–2 tỷ USD trong giai đoạn đầu, bên cạnh dòng vốn chủ động đến từ các quỹ đầu tư toàn cầu tìm kiếm cơ hội tại Đông Nam Á.
Trong kịch bản thận trọng, sau khi vượt vùng tái tích lũy hơn 1 tháng qua, thị trường có nhịp điều chỉnh để kiểm tra lại ngưỡng hỗ trợ 1.700 điểm
Từ góc nhìn kỹ thuật, VN-Index đã chính thức thoát khỏi vùng tích lũy kéo dài hơn 1 tháng, với đà tăng mạnh đi kèm thanh khoản bứt phá. Mốc kháng cự 1.700 điểm giờ trở thành vùng hỗ trợ mới, và chỉ số được dự báo sẽ hướng tới vùng 1.780 điểm trong ngắn hạn. Mức tăng 38% kể từ đầu năm và sự lan tỏa dòng tiền sang nhóm vốn hóa lớn cho thấy thị trường đã bước vào chu kỳ tăng trung hạn. Tuy nhiên, quán tính tăng có thể chậm lại khi thị trường tiến gần vùng đỉnh mới, đặc biệt khi mùa báo cáo kết quả kinh doanh quý III bắt đầu hé lộ bức tranh phân hóa giữa các nhóm ngành.
Về rủi ro, lãi suất liên ngân hàng qua đêm đã vượt mốc 5% – cao nhất trong hai tháng, phản ánh áp lực thanh khoản hệ thống do tín dụng tăng tốc và gần 180.000 tỷ đồng giao dịch repo dự kiến đáo hạn trong tháng 10. Dù vậy, mặt bằng lãi suất cho vay doanh nghiệp và cá nhân vẫn được giữ ổn định, giúp dòng tiền đầu tư chưa bị ảnh hưởng đáng kể.
Về chiến lược giao dịch, chuyên gia tại MBS cho rằng trong ngắn hạn, nhà đầu tư có thể tận dụng các nhịp điều chỉnh nhẹ để gia tăng tỷ trọng cổ phiếu trong danh mục, ưu tiên nhóm Bluechips và Midcap hưởng lợi từ nâng hạng và mùa báo cáo kết quả kinh doanh. Các nhóm đáng chú ý gồm: Ngân hàng, Chứng khoán, Bất động sản, Xây dựng – VLXD và Công nghệ. Với nền thanh khoản đang phục hồi mạnh, dòng tiền tổ chức trong nước và nước ngoài được kỳ vọng sẽ là động lực chính giúp thị trường duy trì đà tăng trong quý IV/2025.
Trung Anh