Làn sóng tăng vốn đang lan rộng trong ngành ngân hàng khi hàng loạt nhà băng, từ khối tư nhân đến nhóm Big 4, đồng loạt đẩy mạnh phát hành cổ phiếu trả cổ tức, cổ phiếu thưởng và chào bán riêng lẻ nhằm củng cố bộ đệm vốn, đáp ứng yêu cầu an toàn và mở rộng quy mô hoạt động.
Làn sóng phát hành cổ phiếu lan rộng
Ngân hàng TMCP Phát triển TP.HCM vừa công bố ngày 19/12/2025 là mốc chốt danh sách cổ đông để thực hiện chia cổ tức năm 2024 bằng cổ phiếu, đồng thời phát hành cổ phiếu thưởng cho cổ đông hiện hữu.
Theo kế hoạch, HDBank sẽ phát hành gần 965 triệu cổ phiếu để trả cổ tức với tỷ lệ 25%, tương ứng mỗi 100 cổ phiếu đang nắm giữ sẽ được nhận thêm 25 cổ phiếu mới.
Cùng với đó, ngân hàng dự kiến phát hành hơn 181 triệu cổ phiếu thưởng từ quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ tích lũy, với tỷ lệ 4,69%. Phương án này đã được điều chỉnh giảm so với kế hoạch trước đó, khi số cổ phiếu thưởng dự kiến phát hành lên tới gần 193 triệu đơn vị, tương ứng tỷ lệ 5%.
Nguồn vốn thực hiện được trích từ lợi nhuận chưa phân phối lũy kế trên báo cáo tài chính hợp nhất năm 2024 sau khi hoàn tất trích lập các quỹ, kết hợp với quỹ dự trữ bổ sung vốn điều lệ. Sau đợt phát hành, vốn điều lệ của HDBank dự kiến tăng mạnh từ 38.594 tỷ đồng lên 50.053 tỷ đồng.
Trước đó, ngân hàng đã hoàn tất việc nâng vốn lên hơn 38.594 tỷ đồng thông qua phát hành gần 349,3 triệu cổ phiếu để chuyển đổi trái phiếu chuyển đổi cho ba cổ đông tổ chức hiện hữu gồm Sky Capital Advisor Pte. Ltd cùng hai trái chủ Clarendelle Investment PTE. Ltd và Core Capital PTE. Ltd.
Bước sang quý IV/2025, thị trường ngân hàng tiếp tục sôi động với hàng loạt kế hoạch tăng vốn được trình hoặc chờ cơ quan quản lý phê duyệt. SHB nổi bật với phương án bổ sung 7.500 tỷ đồng, qua đó nâng vốn điều lệ lên hơn 53.400 tỷ đồng thông qua phát hành 750 triệu cổ phiếu.
Saigonbank dự kiến tăng vốn lên 3.608 tỷ đồng sau khi phát hành hơn 22 triệu cổ phiếu. ABBank đã được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận tăng thêm hơn 3.600 tỷ đồng, đưa vốn điều lệ lên gần 14.000 tỷ đồng. NCB cũng hoàn tất chào bán riêng lẻ cho 17 nhà đầu tư, thu về 7.500 tỷ đồng và hoàn thành sớm lộ trình tái cơ cấu. Bên cạnh đó, OCB và Nam A Bank tiếp tục thúc đẩy các kế hoạch tăng vốn thông qua phát hành cổ phiếu.
Không chỉ sôi động ở kênh cổ phiếu, trái phiếu ngân hàng vẫn giữ vai trò áp đảo trên thị trường. Trong chín tháng đầu năm, khối ngân hàng đã phát hành hơn 306.500 tỷ đồng trái phiếu, chiếm khoảng 71% tổng giá trị phát hành trái phiếu doanh nghiệp toàn thị trường.
Theo thống kê đến tháng 11/2025, tổng vốn điều lệ của 28 ngân hàng đạt hơn 926.000 tỷ đồng, tăng gần 16% so với cuối năm 2024. Với áp lực đáp ứng yêu cầu an toàn vốn và nhu cầu mở rộng quy mô hoạt động, cuộc đua tăng vốn của các ngân hàng được dự báo sẽ còn tiếp tục nóng lên trong thời gian tới.
Cuộc đua tăng vốn của các ngân hàng đang bước vào giai đoạn mạnh mẽ nhất.
Big 4 chịu áp lực nâng bộ đệm vốn
Trong nhóm ngân hàng có vốn nhà nước chi phối, gồm Vietcombank, VietinBank, Agribank và BIDV, bốn định chế này vẫn giữ vị thế áp đảo về quy mô vốn điều lệ và đều nằm trong top 10 toàn hệ thống. Hiện Vietcombank dẫn đầu với vốn điều lệ 83.557 tỷ đồng, BIDV xếp thứ tư với 70.214 tỷ đồng, VietinBank đứng thứ sáu với 53.700 tỷ đồng, còn Agribank giữ vị trí thứ bảy với 51.600 tỷ đồng.
Dù quy mô vốn lớn, tốc độ tăng vốn của nhóm Big 4 lại chậm hơn đáng kể so với các ngân hàng tư nhân. Áp lực càng gia tăng khi Thông tư 14/2025/TT-NHNN vừa ban hành lần đầu đưa ra khái niệm “ngân hàng quan trọng hệ thống” (D-SIB), theo đó các ngân hàng có quy mô lớn phải duy trì bộ đệm vốn cao hơn nhằm đảm bảo an toàn cho toàn hệ thống tài chính.
Tại Việt Nam, BIDV, VietinBank và Vietcombank gần như chắc chắn thuộc nhóm D-SIB, đồng nghĩa với việc phải sớm đẩy mạnh tăng vốn, nhất là trong bối cảnh tỷ lệ an toàn vốn CAR của các ngân hàng này lâu nay luôn ở sát ngưỡng tối thiểu.
Để đáp ứng yêu cầu mới, việc cắt giảm cổ tức tiền mặt trong nhiều năm tới được xem là khó tránh khỏi đối với BIDV, VietinBank và Vietcombank. Thay vào đó, lợi nhuận sẽ được giữ lại thông qua chia cổ tức bằng cổ phiếu hoặc thực hiện các đợt chào bán riêng lẻ.
VietinBank mới đây cho biết sẽ chốt danh sách cổ đông vào ngày 18/12/2025 để phát hành gần 2,4 tỷ cổ phiếu trả cổ tức, với tỷ lệ lên tới 44,64%. Đây là đợt trả cổ tức bằng cổ phiếu có quy mô lớn nhất của ngành ngân hàng trong năm 2025. Sau phát hành, vốn điều lệ của VietinBank dự kiến tăng từ gần 53.700 tỷ đồng lên xấp xỉ 77.670 tỷ đồng.
Vietcombank và BIDV cũng được dự báo sẽ sớm triển khai các phương án tương tự, khi nhiều kế hoạch tăng vốn trước đó vẫn đang trong quá trình hoàn tất thủ tục.
Ở tầm chính sách, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 273/NQ-CP ngày 9/9/2025, yêu cầu Ngân hàng Nhà nước đẩy nhanh tiến trình tăng vốn điều lệ tại các ngân hàng thương mại nhà nước.
Trước đó, vào tháng 3/2025, Hội đồng quản trị Vietcombank đã thông qua phương án phân phối lợi nhuận năm 2023, theo đó toàn bộ hơn 22.770 tỷ đồng lợi nhuận còn lại sau trích lập các quỹ sẽ được dùng để trả cổ tức bằng cổ phiếu. Ngân hàng này cũng từng dành 21.680 tỷ đồng lợi nhuận chưa phân phối của năm 2022 cho mục đích tương tự.
Nếu các phương án được phê duyệt, Vietcombank nhiều khả năng sẽ sớm phát hành cổ phiếu, qua đó đưa vốn điều lệ vượt mốc 100.000 tỷ đồng.
Tại BIDV, Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2025 đã thông qua kế hoạch tăng vốn điều lệ thêm 21.656 tỷ đồng, nâng tổng vốn lên gần 91.870 tỷ đồng, tương ứng mức tăng 30,8%. Kế hoạch này được triển khai thông qua ba cấu phần gồm bổ sung vốn từ quỹ dự trữ, chia cổ tức và phát hành thêm cổ phiếu.
Trong đó, BIDV dự kiến phát hành hơn 498,5 triệu cổ phiếu thưởng, tương đương 7,1% lượng cổ phiếu đang lưu hành, cùng gần 1.397,3 triệu cổ phiếu để trả cổ tức từ lợi nhuận lũy kế chưa phân phối năm 2023.
Quang Anh