Gánh nặng nợ vay buộc HAGL phải tìm đến các giải pháp cơ cấu vốn quyết liệt, trong đó có kế hoạch phát hành lượng cổ phiếu khổng lồ để chuyển đổi khoản vay thành vốn chủ sở hữu
Theo báo cáo, trái phiếu mã HAGLBOND16.26 có giá trị phát hành theo mệnh giá 6.596 tỷ đồng, dư nợ gốc tính theo mệnh giá tại ngày thống kê 3.876 tỷ đồng và dư nợ gốc thực tế 1.099 tỷ đồng. Lãi suất trái phiếu trong kỳ là 7,675%/năm.
Đến kỳ thanh toán ngày 30/3/2025, HAGL phải chi trả 118,04 tỷ đồng lãi trái phiếu nhưng chưa thanh toán. Đến hạn tiếp theo ngày 30/6/2025, công ty tiếp tục chậm thanh toán khoản lãi 42,24 tỷ đồng. Tổng số tiền lãi trái phiếu chậm thanh toán là 160,28 tỷ đồng.
Lý do chậm thanh toán được nêu là chưa thu xếp được nguồn vốn. Về kết quả đàm phán với nhà đầu tư, doanh nghiệp được gia hạn thời gian thanh toán đến ngày đáo hạn trái phiếu.
Trái phiếu HAGLBOND16.26 được phát hành ngày 30/6/2016, kỳ hạn 10 năm với tổng giá trị 6.596 tỷ đồng. Đây là loại trái phiếu không chuyển đổi, không kèm chứng quyền, có đảm bảo bằng tài sản. Lãi suất phát hành là 9,7%/năm, kỳ hạn trả lãi 3 tháng, sau đó áp dụng lãi thả nổi và trái chủ duy nhất là Ngân hàng BIDV.
Theo công bố từ HAG, ngày 26/12/2024, công ty đã trả 206 tỷ đồng nợ gốc của lô trái phiếu HAGLBOND16.26. Đến ngày 30/12/2024, công ty tiếp tục trả thêm 824 tỷ đồng, nâng tổng số tiền thanh toán nợ gốc lô trái phiếu này lên 1.030 tỷ đồng. Tuy nhiên, vẫn còn lại 766 tỷ đồng gốc chưa trả do doanh nghiệp chưa thanh lý được tài sản không sinh lợi; kế hoạch hoàn thành thanh toán phần còn lại dự kiến trong quý 2/2025.
Tính đến ngày 30/6/2025, tổng nợ vay của HAGL hiện ở mức 7.504 tỷ đồng, riêng chi phí lãi vay chậm trả lên tới 4.244 tỷ đồng.
Trong báo cáo tài chính soát xét bán niên 2025 của HAG, Công ty Kiểm toán Ernst & Young Việt Nam lưu ý, nợ ngắn hạn vượt quá tài sản ngắn hạn hơn 2.767 tỷ đồng. Điều này cho thấy dấu hiệu rủi ro về khả năng hoạt động liên tục. HAG cũng vi phạm một số cam kết trái phiếu, chưa thanh toán các khoản nợ gốc và lãi trái phiếu quá hạn.
Giải trình về vấn đề này, HAG cho biết, dòng tiền trong 12 tháng tới dự kiến đến từ thanh lý một phần các khoản đầu tư tài chính, thu hồi cho vay đối tác, cùng với nguồn từ phát hành trái phiếu riêng lẻ, tín dụng ngân hàng và phương án tái cơ cấu nợ.
Doanh nghiệp cho biết đang làm việc với các bên cho vay để điều chỉnh điều khoản vi phạm và lấy ý kiến cổ đông thông qua phương án hoán đổi một phần nợ thành vốn cổ phần; đồng thời khẳng định, báo cáo tài chính được lập trên cơ sở giả định hoạt động liên tục, với dòng tiền từ xuất khẩu chuối và sầu riêng làm nền tảng.
Mới đây, HĐQT HAG đã ban hành nghị quyết triển khai hồ sơ phát hành 210 triệu cổ phiếu để chuyển đổi khoản nợ hiện hữu.
Theo phương án đã được cổ đông chấp thuận bằng văn bản, vốn điều lệ của HAGL sẽ tăng từ 10.574 tỷ đồng lên 12.674 tỷ đồng, tương ứng tổng giá trị nợ hoán đổi 2.520 tỷ đồng với mức giá phát hành 12.000 đồng/cổ phiếu.
Danh sách chủ nợ cho thấy CTCP Tư vấn Đầu tư Hướng Việt nắm giữ khoản nợ lớn nhất gần 721 tỷ đồng, dự kiến nhận về hơn 60 triệu cổ phiếu (4,74% vốn điều lệ sau phát hành). Một số cá nhân trong nước cũng tham gia, gồm bà Nguyễn Thị Đào với 39,9 triệu cổ phiếu (3,21%), ông Phan Công Danh và ông Nguyễn Anh Thảo mỗi người nhận 50,4 triệu cổ phiếu (0,4%), ông Hồ Phúc Trường và ông Nguyễn Đức Trung khoảng 49,98 triệu cổ phiếu (3,94%).
Việc phát hành cổ phiếu để hoán đổi nợ mang lại lợi ích rõ ràng cho HAGL khi giúp giảm áp lực thanh toán lãi và gốc trái phiếu, đồng thời cải thiện cấu trúc vốn theo hướng giảm nợ vay và hạ đòn bẩy tài chính. Tuy nhiên, giải pháp này không hoàn toàn “miễn phí”. Khi lượng cổ phiếu lưu hành tăng thêm 210 triệu đơn vị, tỷ lệ sở hữu của cổ đông hiện hữu sẽ bị pha loãng, kéo theo lợi nhuận trên mỗi cổ phần (EPS) suy giảm ngay cả khi doanh nghiệp duy trì mức lợi nhuận cao.
Một yếu tố khác cần lưu ý là sự thay đổi cơ cấu cổ đông. Nếu các chủ nợ trở thành cổ đông lớn sau phát hành, HAGL có thể đối diện những áp lực mới về quản trị và định hướng chiến lược, đặc biệt trong trường hợp các bên nắm giữ cổ phần có quan điểm khác biệt so với ban lãnh đạo.
Ngoài ra, thời điểm thực hiện phát hành trùng với giai đoạn thị trường chứng khoán nhiều biến động có thể tạo thêm rủi ro. Khối lượng cổ phiếu mới lên sàn lớn như vậy dễ tạo áp lực cung trong ngắn hạn, ảnh hưởng tiêu cực đến giá cổ phiếu HAG ngay cả khi về dài hạn cấu trúc tài chính được cải thiện.
Trên thị trường chứng khoán, diễn biến giá cổ phiếu HAG đã bắt đầu có dấu hiệu đảo chiều trong 2 phiên giao dịch gần đây.
Trước đó, sau khi được ra khỏi diện cảnh báo kể từ ngày 26/08/2025, cổ phiếu HAG nhanh chóng thu hút dòng tiền quan tâm. Ghi nhận trong phiên sáng đầu tuần 25/8, thị giá HAG tăng kịch trần 'trắng bên bán', lên mức 17.200 đồng/cp. Đây là mức giá cao nhất của HAG từ tháng 8/2015, thanh khoản tương đối sôi động với gần 25 triệu đơn vị được sang tay, dư mua giá trần gần 10 triệu đơn vị.
Tiếp tục tăng nhẹ trong phiên 26/8 nhưng sau khi thông tin về việc phát hành cổ phiếu được công bố, cổ phiếu HAG quay đầu giảm. Chốt phiên giao dịch sáng 28/8, cổ phiếu HAG giảm về mức 16.600 đồng, khớp lệnh hơn 6,5 triệu đơn vị.
Trung Anh