Theo thông tin từ Tổng cục Quản lý thị trường, Bộ Công Thương, trong những ngày gần đây lực lượng quản lý thị trường tại một số địa phương trên cả nước đã liên tục phát hiện các vụ hàng gian, hàng giả quy mô lớn kinh doanh trên mạng với thủ đoạn rất tinh vi gây nhiều khó khăn cho công tác kiểm tra, bắt giữ của các lực lượng chức năng.
Kho hàng giả lớn vừa bị lực lượng chức năng phát hiện tại tỉnh Nam Định. Ảnh TCQLTT
Thủ đoạn ngày càng tinh vi
Gần đây nhất, ngày 19/3, Đoàn kiểm tra của Đội Quản lý thị trường (QLTT) số 1, Cục QLTT Hà Nộiphối hợp với thành viên Tổ công tác 368 - Tổng cục QLTT và Đội QLTT số 22 đã tiến hành kiểm tra cơ sở kinh doanh tại địa chỉ ngõ 56 đường Cầu Vồng, phường Đức Thắng, Bắc Từ Liêm, Hà Nội do ông Trần Đức Trường làm chủ.
Tại thời điểm kiểm tra, cơ sở kinh doanh của ông Trường đang chứa trữ gần 50.000 sản phẩm dầu gội đầu, sáp vuốt tóc, keo xịt tóc, dưỡng tóc các loại giành cho nam giới và tem nhãn dời (trong đó một số đã được dán nhãn và một số chưa dán nhãn). Làm việc với Đoàn kiểm tra, ông Trường khai nhận toàn bộ số hàng hóa tại hiện trường được ông mua trôi nổi thông qua mạng xã hội facebook. Tất cả số hàng hóa đều không có tem, nhãn. Sau khi nhận hàng, cơ sở tiến hành dán tem và bán ra ngoài thị trường.
Thủ đoạn của đối tượng là thuê phòng trọ sinh viên giá rẻ ở khu vực ngoại thành để kinh doanh online các sản phẩm mỹ phẩm dành cho tóc như dầu gội đầu, sáp vuốt tóc, keo xịt tóc, dưỡng tóc các loại giành cho nam giới. Tất cả số hàng hóa đều không rõ nguồn gốc xuất xứ.
Đặc biệt, Cơ sở không bày bán theo hình thức truyền thống thông thường bằng cửa hàng mà thuê phòng trọ giá rẻ gần khu sinh viên hay thuê trọ giáp với đất nông nghiệp khu vực ngoại thành. Lợi dụng diễn biến của tình hình dịch bệnh Covid-19 và tâm lý của người tiêu dùng muốn mua hàng online nhằm hạn chế tiếp xúc, cơ sở đã sử dung tài khoản mạng xã hội facebook.com có tên là “Trần Đức Trường” hotline: 0961835290 để giao dịch.
Trước đó, ngày 17/3, Tổng cục Quản lý thị trường (QLTT) chỉ đạo Tổ 368 phối hợp với Cục QLTT Nam Định và PC 03, Công an tỉnh Nam Định ập vào kho tàng trữ hàng hóa giả nhãn hiệu Hermès, LV, Chanel… tại địa chỉ thôn Đại Lại, xã Vĩnh Hào, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định.
Kho hàng rộng hơn 500m2 tàng trữ hàng chục nghìn các sản phẩm chủ yếu là túi nhái nhãn hiệu Hermès (một hãng thời trang xa xỉ có trụ sở ở Paris, Pháp) không có bất cứ giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ hợp pháp của hàng hóa được xuất trình tại thời điểm lực lượng chức năng ập đến kiểm tra.
“Lực lượng kiểm tra đã phải rất vất vả để trinh sát và bắt giữ kho hàng này, bởi, đối tượng vi phạm chủ yếu sử dụng mạng xã hội để chào bán và dịch vụ chuyển phát để vận chuyển hàng hóa. Hàng chục tài khoản với các tên gọi khác khau như The Queen Shop; Trang Anna (The Queen); Dung Vũ (Boss The Queen); The Queen – Chuyên túi VIP; Dương Vũ Xuân; The Queen – Đại Dương – Sỉ lẻ túi xách; Kho Túi xách – Hàng Quảng châu… được thay nhau sử dụng để né tránh sự kiểm tra của các cơ quan chức năng và đơn vị vận chuyển khi bị tố cáo và chặn tài khoản vì vi phạm” ,
Đặc biệt, một thủ đoạn tinh vi phải kể đến trong vụ việc này, đó là, đối tượng sử dụng một Cửa hàng trung gian tại Hà Nội tại địa chỉ đường Hồ Tùng Mậu, phường Phú Diễn, quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội để làm địa chỉ giới thiệu sản phẩm. Nhưng thực chất, cửa hàng này không hề chứa bất cứ sản phẩm nào. Toàn bộ hàng hóa được chứa trữ tại kho hàng tại địa chỉ thôn Đại Lại, xã Vĩnh Hào, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. “Điều này đã gây không ít khó khăn cho lực lượng chức năng trong công tác kiểm tra, kiểm soát” Tổ trưởng Tổ công tác 368 – Tổng cục QLTT Nguyễn Kỳ Minh cho biết.
Theo ước tính, có tới 20.000 – 30.000 sản phẩm vi phạm được tàng trữ tại đây. Chủ yếu là túi xách nhái nhãn hiệu Hermès, LV, Chanel. Lực lượng chức năng phải dùng tới 10 xe 3,5 tấn mới có thể di chuyển hết số hàng hóa vi phạm tại kho hàng này. Lô hàng vi phạm ước trị giá khoảng 6 tỷ đồng.
Theo thông tin từ Tổng cục Quản lý thị trường, năm 2020, dịch Covid-19 bùng phát, các hoạt động gian lận thương mại trên môi trường mạng càng phát triển mạnh.Lực lượng QLTT đã tấn công, cũng như xử lý được một số đường dây, ổ nhóm quy mô lớn trên môi trường mạng như mô hình kinh doanh trên mạng xã hội, kênh bán hàng Livestream... Đơn cử, tháng 7/2020, QLTT đã phát hiện kho hàng giả lớn ở TP. Lào Cai thay vì hàng hóa được nhập qua các cửa khẩu biên giới, chuyển về kho tại các khu đô thị lớn của Hà Nội, TP.HCM, thì hiện nay, với sự phát triển của thương mại điện tử, hàng hóa được chuyển về cất giấu ngay tại các tỉnh sát biên giới.
Thậm chí, các kho hàng có thể nằm bất kể ở đâu và đi kèm với các dịch vụ hậu cần chuyển phát, thanh toán hiện đại, giúp hàng hóa được luân chuyển, vận chuyển nhanh hơn trong nội địa. Điều này khiến, công tác chống gian lận thương mại, buôn lậu, đặc biệt hàng giả trên mạng càng khó khăn.
ÔngTrần Hữu Linh, Tổng cục trưởng Tổng cục Quản lý thị trường nhận định, thủ đoạn của các đối tượng buôn bán hàng giả, hàng nhái trên mạnginternet ngày càng tinh vi. Trên các trang mạng, một số đối tượng buôn bán hàng giả thường sử dụng các hình ảnh có thể hàng thật, hàng chính hãng để quảng cáo, chào bán với giá rẻ hơn nhiều so với các cửa hàng, địa chỉ bán hàng chính hãng, nhằm thu hút người tiêu dùng.
Các đối tượng thường sử dụng một địa chỉ không liên quan, địa chỉ không có thật hoặc giả mạo địa chỉ để giao dịch, nhưng tập kết, tàng trữ hàng hóa tại nhiều địa điểm khác nhau hoặc kết hợp vừa làm nơi giao dịch vừa làm nơi ở, cất giấu hàng hóa, nên khó khăn cho công tác điều tra, trinh sát, kiểm tra, bắt giữ và xử lý hành vi vi phạm.
Đặc biệt, nhờ thành tựu khoa học công nghệ, việc mua bán online ngày càng trở nên phổ biến nên một số thủ đoạn mới đang xuất hiện trên nền tảng thương mại điện tử tập trung vào nhóm hàng hóa có giá trị cao, những mặt hàng do nước ngoài sản xuất.
Các thủ đoạn được các đối tượng sử dụng như lập nhiều tài khoản facebook, chạy quảng cáo sản phẩm tương đối chuyên nghiệp và không có địa chỉ, số điện thoại hoặc địa chỉ chung chung, khi khách hàng hỏi thì chỉ nhận inbox (nhắn tin riêng); một số người nổi tiếng thường xuyên chia sẻ, live stream, đăng các bài quảng cáo các sản phẩm...
Siết chặt quản lý
“Dự báo, tốc độ bùng nổ của thương mại điện tử sẽ tiếp tục duy trì các năm tới. Vì vậy, Lực lượng QLTT phải có kế hoạch một cách chuyên nghiệp, bài bản hơn về vấn đề này. Tổng cục QLTT đã kiến nghị, tham mưu các đơn vị trong Bộ Công thương chuẩn bị trình Chính phủ nghị định thay thế Nghị định 52 về thương mại điện tử. Bộ Công thương đã có dự thảo cuối cùng nghị định mới hoàn toàn về quản lý thương mại điện tử chuẩn bị trình Chính phủ.
Nghị định sẽ đặt ra cách thức quản lý mới. Do tốc độ phát triển thương mại tử phát triển nhanh trong những năm qua, phải coi và đối xử với môi trường thương mại trên mạng như là môi trường kinh doanh truyền thống. Dự thảo mới đã quy định bình đẳng giữa thương mại điện tử và thương mại truyền thống.
Bên cạnh đó, các mô hình thương mại điện tử cũng sẽ được đưa vào quản lý một cách chặt chẽ hơn. Sẽ có quy định trách nhiệm của chủ thể tham gia các sàn giao dịch thương mại tử, chứ không chỉ người bán hàng.
Ngoài ra, lực lượng QLTT xác định 2-3 năm tới là giai đoạn tập trung vào thương mại điện tử, trong đó, tỷ lệ gian lận thương mại sẽ chiếm khoảng 50-60% so với tổng thể các hình thức gian lận thương mại nói chung. Vì vậy, QLTT cũng đề xuất thành lập bộ phận chuyên trách chính thức về phòng chống hành vi gian lận thương mại điện tử; đổi mới trang thiết bị hiện đại, tiên tiến hơn phục vụ cho nhiệm vụ đặc biệt này”, lãnh đạo Tổng cục Quản lý thị trường cho biết.
Châu Anh