Cơ quan năng lượng Quốc tế (IEA) dự báo “số lượng ô tô điện trên đường trên toàn thế giới sẽ tăng gần gấp 10 lần” vào năm 2030, song nhu cầu về dầu, than và khí đốt tự nhiên vẫn sẽ đạt đỉnh vào thời điểm này. Do đó, IEA kêu gọi các quốc gia cần nỗ lực nhiều hơn để hạn chế sự nóng lên toàn cầu.
IEA kêu gọi các quốc gia cần nỗ lực nhiều hơn để hạn chế sự nóng lên toàn cầu. Ảnh: Getty Images
Trong báo cáo Triển vọng Năng lượng Thế giới năm 2023 được công bố hôm 24/10, IEA cho biết nhu cầu về dầu, than và khí tự nhiên sẽ đạt đỉnh trước cuối thập kỷ này, với tỷ trọng nhiên liệu hóa thạch trong nguồn cung năng lượng của thế giới giảm xuống 73% vào năm 2030 sau khi “bị mắc kẹt trong nhiều thập kỷ ở mức khoảng 80%".
Theo IEA, mặc dù đã có sự thay đổi về cách hành tinh được cung cấp năng lượng đang diễn ra, nhất là với “sự gia tăng phi thường của các công nghệ năng lượng sạch” như gió, năng lượng mặt trời, máy bơm nhiệt và ô tô điện. Song lượng khí thải carbon dioxide liên quan đến năng lượng cũng đang trên đà đạt mức cao nhất vào năm 2025.
Bất chấp những thay đổi đó, IEA vẫn cho rằng, chúng ta cần nỗ lực nhiều hơn để hạn chế sự nóng lên toàn cầu ở mức 1,5oC trong mục tiêu chính của Thỏa thuận Paris về biến đổi khí hậu.
Phân tích của IEA về “các thiết lập chính sách hiện tại” của các chính phủ, cho thấy hệ thống năng lượng của thế giới đang có xu hướng trông rất khác trong vài năm tới. Trong tuyên bố của mình, tổ chức có trụ sở tại Paris, cho biết: dự kiến “số lượng ô tô điện trên toàn thế giới sẽ tăng gần gấp 10 lần” vào năm 2030, với “tỷ lệ năng lượng tái tạo trong tổng nguồn điện toàn cầu đạt gần 50%”, cao hơn mức khoảng 30% hiện nay.
Trong khi các sản phẩm như máy bơm nhiệt và các hệ thống sưởi ấm bằng điện khác lại đang trên đà bán chạy hơn các nồi hơi sử dụng nhiên liệu hóa thạch.
Trong tuyên bố của mình, IEA cho rằng: “Nếu các quốc gia thực hiện cam kết về năng lượng và khí hậu quốc gia của mình đúng thời gian và đầy đủ, tiến trình năng lượng sạch sẽ còn tiến triển nhanh hơn”.
“Tuy nhiên, vẫn cần có những biện pháp mạnh mẽ hơn nữa để duy trì mục tiêu hạn chế sự nóng lên toàn cầu ở mức 1,5°C”, IEA cho biết thêm.
Theo IEA, “trong tình hình hiện tại, nhu cầu về nhiên liệu hóa thạch sẽ vẫn ở mức quá cao để có thể đạt được mục tiêu của Thỏa thuận Paris về hạn chế sự gia tăng nhiệt độ trung bình toàn cầu ở mức 1,5°C”.
Trong báo cáo của mình, IEA đã cho thấy mức độ rủi ro rất cao về sự gia tăng nóng lên toàn cầu khi đưa ra Kịch bản chính sách “có liên quan đến mức tăng nhiệt độ lên 2,4°C vào năm 2100 (với xác suất 50%)”.
Báo cáo hôm 24/10 tái khẳng định nội dung của một bài báo xuất bản vào tháng 9 năm 2023 do Giám đốc điều hành IEA, ông Fatih Birol viết và đăng trên tờ Financial Times.
Ông Fatih Birol, cho biết: “Quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch đang diễn ra trên toàn thế giới và không thể ngăn cản được”, đồng thời ông cũng cho rằng “vấn đề không phải là ‘nếu’ mà chỉ là vấn đề ‘bao lâu’ và càng sớm thì càng tốt hơn cho tất cả chúng ta”.
“Các chính phủ, công ty và nhà đầu tư cần ủng hộ quá trình chuyển đổi năng lượng sạch thay vì cản trở chúng”, ông Birol nhấn mạnh,
Cũng theo ông Birol, “có những lợi ích to lớn được cung cấp, bao gồm các cơ hội và việc làm công nghiệp mới, an ninh năng lượng tốt hơn, không khí sạch hơn, tiếp cận năng lượng toàn cầu và khí hậu an toàn hơn cho mọi người”.
"Xét đến những căng thẳng và biến động đang diễn ra trên các thị trường năng lượng truyền thống ngày nay, những tuyên bố rằng dầu và khí đốt đại diện cho những lựa chọn an toàn hoặc đảm bảo cho tương lai năng lượng và khí hậu của thế giới có vẻ yếu hơn bao giờ hết”, ông Birol chia sẻ.
Minh Đức