Dù VN-Index liên tục trải qua những nhịp rung lắc mạnh, làn sóng IPO 2025 vẫn bùng nổ với hàng loạt thương vụ quy mô tỷ USD. Thành công của các doanh nghiệp lên sàn trong giai đoạn thử thách đang khẳng định sức hấp thụ của thị trường vốn Việt Nam và niềm tin vào chu kỳ phát triển mới.
Thị trường biến động và “phép thử” của niềm tin
Hành trình của VN-Index trong năm 2025 phản ánh rõ sức sống và độ bền của thị trường chứng khoán Việt Nam. Sau cú sốc thuế quan từ Mỹ khiến chỉ số chạm đáy vào giữa tháng 4, thị trường nhanh chóng hồi phục, bước vào chu kỳ tăng kéo dài hơn nửa năm. VN-Index lần lượt vượt 1.300 và 1.400 điểm trước khi phá vỡ đỉnh lịch sử 1.528 điểm (đầu 2022) để lập kỷ lục mới 1.747,55 điểm trong phiên 10/10.
Đà tăng mạnh này thể hiện niềm tin của giới đầu tư vào triển vọng dài hạn của kinh tế Việt Nam. Tuy nhiên, tháng 10 trở thành phép thử thực sự cho tâm lý thị trường khi VN-Index mất hơn 130 điểm chỉ trong hai phiên 17 và 20/10, riêng ngày 20/10 giảm gần 95 điểm, tương đương hơn 5%. Dù vậy, mức điều chỉnh tối đa chỉ 8,88%, được giới phân tích đánh giá là nhịp “pullback” kỹ thuật, không làm thay đổi xu hướng tăng trung hạn.
Đáng chú ý, khi thị trường thứ cấp rung lắc, thị trường sơ cấp lại sôi động hơn bao giờ hết. Sau thời gian dài trầm lắng, năm 2025 chứng kiến làn sóng IPO mạnh nhất trong nhiều năm, mở ra một mùa huy động vốn tỷ USD trải rộng trên các lĩnh vực trụ cột.
Thị trường chứng khoán ghi nhận sự biến động trong thời gian qua (Ảnh minh họa)
Nếu trong giai đoạn ổn định, IPO là cuộc đua chọn “thời điểm đẹp” để tối ưu hóa giá trị, thì trong bối cảnh thử thách hiện nay, mỗi thương vụ lại là phép thử cho bản lĩnh doanh nghiệp và niềm tin của nhà đầu tư dài hạn. Việc nhiều đơn vị vẫn kiên định niêm yết giữa biến động cho thấy họ đặt cược vào giá trị nội tại và sức hấp thụ của dòng vốn trong nước.
Danh mục IPO 2025 phủ rộng từ tài chính, tiêu dùng đến công nghệ và nông nghiệp. Ở mảng tài chính, các thương hiệu TCBS, VPBankS, VPS, KAFI, F88, VNPAY đang dẫn dắt. Còn tại mảng tiêu dùng, loạt tên tuổi quen thuộc như Masan Consumer, Thế Giới Di Động, TH Group, FPT Retail, Long Châu, Bách Hóa Xanh, Highlands Coffee, Golden Gate, CP Group đều chuẩn bị kế hoạch lên sàn.
Việc các thương vụ lớn tập trung trong nửa cuối năm, đặc biệt trong quý III – IV, phản ánh doanh nghiệp đang tận dụng “cửa sổ cơ hội” từ khung pháp lý mới, đồng thời thể hiện niềm tin vào triển vọng dài hạn của thị trường vốn Việt Nam.
Chu kỳ IPO mới và kỳ vọng nâng hạng thị trường
Luật Chứng khoán sửa đổi cho phép doanh nghiệp chào bán và niêm yết đồng thời được xem là đòn bẩy quan trọng cho chu kỳ IPO mới. Thay đổi này giúp rút ngắn quy trình, tạo điều kiện cho doanh nghiệp chất lượng cao huy động vốn nhanh hơn. Tuy nhiên, cơ quan quản lý nhấn mạnh nguyên tắc “nới lỏng đi kèm siết chặt” để đảm bảo minh bạch và bảo vệ nhà đầu tư.
Khi thời gian từ chào bán đến niêm yết được rút ngắn, áp lực định giá chuẩn xác trở nên cấp thiết hơn. Các chuyên gia cho rằng mức giá IPO hợp lý dựa trên dữ liệu tài chính thực tế là yếu tố sống còn để tránh rủi ro “tháo chạy” của dòng vốn ngắn hạn.
Một ví dụ tiêu biểu là Chứng khoán VPS, doanh nghiệp đã nâng giá IPO tối thiểu từ 22.457 đồng/cổ phiếu lên 60.000 đồng/cổ phiếu, thể hiện sự tự tin vào giá trị nội tại và chiến lược chọn lọc nhà đầu tư dài hạn. Động thái này được xem là dấu ấn cho thấy doanh nghiệp Việt đang hướng tới chuẩn mực quốc tế trong chiến lược huy động vốn.
Ở góc độ vĩ mô, làn sóng IPO 2025 được kỳ vọng mở màn cho chu kỳ phát triển mạnh mẽ của thị trường vốn Việt Nam, nhất là khi FTSE Russell đang xem xét nâng hạng thị trường Việt Nam từ “Cận biên” lên “Mới nổi”. Theo Bloomberg, dòng vốn vào các thị trường được nâng hạng thường tăng gấp 5–7 lần, trong khi VPBankS ước tính Việt Nam có thể thu hút 3 - 7 tỷ USD sau khi quyết định nâng hạng có hiệu lực.
Làn sóng IPO với thành công của VPS, TCBS cho thấy sức bền của nhiều doanh nghiệp
Dragon Capital dự báo tổng giá trị các thương vụ IPO giai đoạn 3–5 năm tới có thể đạt 47,5 tỷ USD. Còn chuyên gia của Vietcap thì cho rằng hoạt động IPO sẽ duy trì sôi động đến 2027, với quy mô khoảng 50 tỷ USD. Trong khi đó, SSI Research nhận định các thương vụ quy mô lớn như TCBS, VPS là tín hiệu rõ nét cho sự phục hồi toàn diện của thị trường sơ cấp.
Quan trọng hơn, thành công của các thương vụ lớn như TCBS huy động hơn 10.818 tỷ đồng từ hơn 26.000 nhà đầu tư trong đợt IPO tháng 9 cho thấy, ngay cả trong giai đoạn biến động, dòng vốn nội vẫn đủ mạnh để nâng đỡ các thương vụ tỷ USD. Đây là thông điệp mạnh mẽ gửi tới giới đầu tư quốc tế và các tổ chức xếp hạng, đồng thời khẳng định vị thế của Việt Nam trong chu kỳ tăng trưởng mới.
Làn sóng IPO 2025 không chỉ phản ánh sự trở lại của kênh huy động vốn quy mô lớn, mà còn là bước tiến của thị trường chứng khoán Việt Nam trên hành trình tiệm cận chuẩn mực toàn cầu. Nơi doanh nghiệp tự tin lên sàn, nhà đầu tư vững tin rót vốn, và thị trường đang chuẩn bị bước vào giai đoạn phát triển bền vững hơn bao giờ hết.
Lê Phong