Tháng 12.2018, Liên danh Công ty CP Xây dựng và công nghệ cao HTC và Tổng công ty Xây dựng Bạch Đằng kiến nghị tới tỉnh Lào Cai về kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu SP1/01/ICB (thuộc dự án phát triển các đô thị hành lang tiểu vùng sông Mê Kông lần 2 – Tiểu dự án đô thị Sa Pa). Sau kiểm tra, rà soát, tỉnh “bác” đơn của liên danh – đồng thời chỉ ra nhiều vi phạm của hai đơn vị này.
Ngày 10.12.2018, BQLDA (Sở KH&ĐT tỉnh Lào Cai) gửi thông báo trúng thầu gói thầu SP1 – Xây dựng hệ thống xử lý nước thải Sa Pa tới các đơn vị dự thầu. Theo đó, nhà thầu trúng thầu là Công ty CP Kỹ thuật SEEN với giá trúng thầu 209.718.983.880 đồng (thời gian thực hiện hợp đồng 12 tháng).
Nằm trong số các nhà thầu bị loại (Liên danh HTC – BDCC, Tập đoàn xây dựng công trình đường Quảng Tây, Liên danh PECOM – CBD, Công ty TNHH Econet), Liên danh HTC – BDCC bị đánh giá như sau: “Rất nhiều thiết bị không đáp ứng nhu cầu của HSMT trong đó có những thiết bị được đánh giá là sai lệch lớn ảnh hưởng đến sự hoạt động của hệ thống; Tổng giá hiệu chỉnh các thiết bị không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật khi đưa về mặt bằng chung để đánh giá > 15% giá dự thầu…”
"Không phục" kết quả gói thầu, nhà thầu Liên danh HTC-BDCC đã gửi đơn kiến nghị làm rõ quá trình đầu thầu do Ban QLDA (Sở KH&ĐTT tỉnh Lao Cai) thực hiện.
Sau trượt thầu là kiến nghị
Nhận được đơn kiến nghị ngày 21.12.2018 của Liên danh HTC – BDCC về kết quả lựa chọn nhà thầu gói thầu SP1/01/ICB “Xây dựng hệ thống thoát nước và xử lý nước thải Sa Pa”, thực hiện chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai về trả lời đơn kiến nghị kết quả đấu thầu gói thầu nói trên, Sở KH&ĐT tỉnh đã thành lập Hội đồng tư vấn để kiểm tra, xem xét, giải quyết. Tới ngày 25.1.2019, Sở này đã có báo cáo chi tiết tới UBND tỉnh.
Thứ nhất, về trình tự thực hiện lập, phê duyệt HSMT, gói thầu SP1/01/ICB là gói đấu thầu quốc tế và thuộc diện xét duyệt trước của Ngân hàng phát triển châu Á (ADB). Theo Sở, trong quá trình chuẩn bị HSMT, Ban QLDA tỉnh đã thực hiện trình ADB xét duyệt (trình xin thư không phản đối) về HSMT theo đúng hướng dẫn của ADB. Sau lần thứ 4 xin ý kiến, ADB đã phát hành thư không phản đối ngày 24.5.2018.
Tới 25.6.2018, Sở KH&ĐT ban hành Quyết định 138/QĐ-SKH phê duyệt HSMT gói thầu này. Như vậy, Sở khẳng định, “Ban QLDA đã thực hiện việc lập trình ADB xét duyệt, phê duyệt HSMT đảm bảo theo hướng dẫn của ADB và quy định hiện hành”.
Thứ hai, về kiến nghị của nhà thầu về làm rõ yêu cầu hợp đồng tương tự trong HSMT, Sở cũng phúc đáp rất rõ ràng.
Cụ thể, trong quá trình chuẩn bị HSDT, các nhà thầu đã gửi nhiều văn bản đề nghị làm rõ HSMT tới Ban QLDA đối với nhiều nội dung: tính tương tự của hợp đồng; sai khác về khối lượng, vật liệu, thiết bị giữa bảng khối lượng, yêu cầu kỹ thuật và bản vẽ trong HSMT… (Các nhà thầu gửi văn bản đề nghị làm rõ gồm: Công ty CP thế giới van và bơm, Tổng công ty đầu tư nước và môi trường Việt Nam; Công ty CP kỹ thuật SEEN; Công ty TNHH Công nghệ và thương mại Sông Hồng; Liên danh PECOM-CBD).
Về những vấn đề làm rõ liên quan, Ban QLDA đã gửi 4 văn bản làm rõ HSMT (trong tháng 8.2018) tới tất cả các nhà thầu mua HSMT. Bên cạnh đó, theo Sở KH&ĐT, Ban QLDA cũng đã gia hạn thời gian nộp HSDT thêm 12 ngày (thời điểm đóng thầu ban đầu là ngày 9.8.2018, thời điểm đóng thầu mới là 21.8.2018). Như vậy, việc Ban QLDA trả lời làm rõ HSMT tới tất cả các nhà thầu đồng thời gia hạn thêm thời gian chuẩn bị HSDT là đảm bảo theo quy định pháp luật.
Từ đây, Sở KH&ĐT tỉnh kết luận, “Việc nhà thầu Liên danh HTC-BDCC không gửi văn bản đề nghị làm rõ HSMT nhưng lại quy chụp Ban QLDA bao che cho nhà thầu Công ty CP kỹ thuật SEEN là không có cơ sở”.
Về kiến nghị của nhà thầu cho rằng “Ban QLDA chỉ tập trung vào làm rõ hai đối thủ của Công ty SEEN là liên danh HTC – BDCC và Tập đoàn xây dựng Quảng Tây do 2 nhà thầu này đáp ứng về năng lực nhưng giá thấp hơn nhà thầu SEEN”, BQLDA cho biết: trong quá trình thực hiện đánh giá HSDT của các nhà thầu, Ban này đã gửi 8 văn bản yêu cầu làm rõ HSDT tới 4 trong số 5 nhà thầu nộp HSDT – trong đó 3 nhà thầu có giá dự thầu thấp hơn nhà thầu Công ty CP kỹ thuật SEEN là liên danh HTC – BDCC, Tập đoàn xây dựng đường Quảng Tây, Liên danh PECOM – CBD. BQLDA khẳng định: “Việc thực hiện làm rõ HSDT trong quá trình đánh giá là tuân thủ theo quy định của pháp luật về đấu thầu”. Do đó, kiến nghị của nhà thầu là không có căn cứ và không đúng.
Đặc biệt, nhà thầu cũng kiến nghị về kết luận thiết bị đề xuất trong HSDT không đáp ứng yêu cầu của HSMT và tự ý cộng thêm 38 tỷ đồng vào giá dự thầu của nhà thầu không đúng với hướng dẫn của ADB và Luật Đấu thầu.
Chiếu theo hướng dẫn đánh giá HSDT của ADB tháng 6.2018 và quy định của HSMT đã phát hành, HSDT của các nhà thầu và ý kiến trả lời của Công ty CP Đầu tư Công nghệ Môi trường và HTKT Lạc Việt (đơn vị tư vấn thiết kế bản vẽ thiết kế kỹ thuật thi công), Hội đồng tư vấn (được thành lập để giải quyết kiến nghị của nhà thầu đối với gói thầu SP1) xác định có nhiều thiết bị của nhà thầu HTC – BDCC và nhà thầu Econet không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật nêu trong HSMT. Do đó, HĐTV xác định việc Tổ chuyên gia đấu thầu đã hiệu chỉnh các thiết bị của nhà thầu chưa đảm bảo tiêu chuẩn là phù hợp với hướng dẫn của ADB và HSMT.
Và lộ chân tướng
Bên cạnh đó, báo cáo của Sở KH&ĐT tỉnh cũng hé lộ thông tin về việc Công ty HTC (thành viên liên danh HTC – BDCC) đã cung cấp thông tin không trung thực trong HSDT khi tham gia gói thầu SP1.
 |
| Liên danh HTC – Tổng công ty Bạch Đằng: Sai vẫn ..cãi!? |
Cụ thể, tháng 7.2015, Công ty CP trang thiết bị HanoiTC (tên cũ của Công ty HTC) tham gia đấu thầu gói thầu LC2-06 “Xây dựng Nhà máy xử lý nước thải và hệ thống thu gom nước thải thành phố Lào Cai” do BQLDA ODA tỉnh Lào Cai làm chủ đầu tư với tư cách nhà thầu độc lập. Tài liệu về năng lực kinh nghiệm do Công ty HTC cung cấp trong HSDT khi tham gia gói thầu này cũng được cung cấp trong HSDT của nhà thầu HTC –BDCC khi tham gia dự thầu gói SP1/01/ICB.
Qua kiểm tra, HĐTV xác định tài liệu về năng lực kinh nghiệm thực hiện hợp đồng tương tự trong HSDT năm 2015 và năm 2018 do Công ty HTC cung cấp không trung thực. Cụ thể, Hợp đồng Xây dựng nhà máy xử lý nước thải Vĩnh Niệm ký ngày 13.6.2014 giữa nhà thầu chính: Công ty TNHH công nghiệp KUMHO và nhà thầu thụ: Công ty CP Trang thiết bị HanoiTC đã bị “chỉnh sửa về giá trị (cả bằng số và bằng chữ)”. Chênh lệch giá trị của cùng 01 hợp đồng do nhà thầu cung cấp trong HSDT khi tham dự 2 gói thầu khác nhau là 1 tỷ JPY (khoảng 200 tỷ đồng và 8,5 triệu USD).
Đáng nói, trước đề nghị làm rõ vấn đề nêu trên của Ban QLDA, Công ty HTC lý giải (văn bản ngày 1.10.2018) rằng: “Sự sai khác giá trị trong 2 bản hợp đồng đã nộp trong 2 HSDT là do lỗi đánh máy”. Tuy nhiên, Sở KH&ĐT nhận định, việc trả lời sai khác giá trị do lỗi đánh máy là giải thích không có cơ sở, do các tài liệu này là của cùng 1 hợp đồng không phải là hợp đồng điều chỉnh về giá trị và thay thế cho nhau.
Thái Bình