Sở hữu nhiều lợi thế về quy mô thị trường, hạ tầng giao thông và logistics, TP Hồ Chí Minh có tiềm năng phát triển mô hình Outlet gắn với du lịch mua sắm. Thành phố đang đề xuất các cơ chế, chính sách hỗ trợ đầu tư nhằm hình thành những điểm đến thương mại, dịch vụ tích hợp, góp phần gia tăng sức hấp dẫn du lịch và thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa.
Lợi thế tốt nhưng chưa được tận dụng hiệu quả
Trong những năm gần đây, thương mại và dịch vụ tiếp tục giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế TP Hồ Chí Minh, đóng góp tỷ trọng lớn vào GRDP và có tác động lan tỏa đến sản xuất, tiêu dùng, du lịch, logistics và các ngành kinh tế khác. Sau khi mở rộng không gian phát triển, thành phố có thêm lợi thế về quy mô thị trường, quỹ đất, hệ thống đô thị, hạ tầng giao thông, cảng biển, cảng hàng không và logistics, tạo điều kiện thuận lợi để phát triển các tổ hợp thương mại, dịch vụ hiện đại, quy mô lớn, đáp ứng nhu cầu tiêu dùng của người dân, khách du lịch và yêu cầu thu hút đầu tư.
Thực tiễn quốc tế cho thấy, mô hình Outlet (mô hình bán lẻ tập trung các thương hiệu, trong đó nhà sản xuất hoặc nhà phân phối bán hàng trực tiếp đến người tiêu dùng với mức giá phù hợp với đặc thù của mô hình) đã phát triển từ hình thức bán lẻ hàng hóa giảm giá thành điểm đến mua sắm kết hợp du lịch, giải trí, quảng bá nhãn hiệu hàng hóa và kết nối chuỗi cung ứng. Việc phát triển Outlet gắn với các dịch vụ bổ trợ không chỉ mở rộng kênh phân phối, thúc đẩy tiêu thụ hàng hóa mà còn góp phần gia tăng chi tiêu, kéo dài thời gian lưu trú của du khách và nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành thương mại, dịch vụ. Đây là hướng phát triển phù hợp với định hướng xây dựng TP Hồ Chí Minh trở thành trung tâm thương mại, dịch vụ và du lịch mua sắm có sức cạnh tranh trong khu vực.
Mô hình Outlet góp phần thu hút đầu tư, mở rộng kênh tiêu thụ hàng hóa và gia tăng chi tiêu của du khách (Ảnh: Tân Sơn Nhất Pavillon)
Tuy hoạt động du lịch TP Hồ Chí Minh có tiềm năng và quy mô thị trường lớn, khả năng khai thác chi tiêu mua sắm của du khách, nhất là khách quốc tế, vẫn còn dư địa phát triển. Theo đó, thành phố chưa hình thành được hệ thống Outlet quy mô lớn, có sức hấp dẫn như một điểm đến du lịch mua sắm; việc kết nối hoạt động bán lẻ với cửa hàng miễn thuế, cửa hàng bán hàng hoàn thuế giá trị gia tăng, dịch vụ giải trí, ẩm thực và các tiện ích bổ trợ chưa phát huy đầy đủ hiệu quả. Điều này đặt ra yêu cầu phát triển các không gian thương mại, dịch vụ tích hợp nhằm đa dạng hóa sản phẩm du lịch, gia tăng chi tiêu của du khách và nâng cao giá trị hoạt động thương mại, dịch vụ.
Điều này cũng từng được ông Nguyễn Nguyên Phương - Phó Giám đốc Sở Công Thương TP Hồ Chí Minh chỉ ra khi thành phố có rất nhiều tiềm năng, đặc biệt với sự xuất hiện của những doanh nghiệp lớn hàng đầu quốc gia phù hợp với hoạt động kinh doanh outlet. Tuy nhiên, nhìn nhận lại, thành phố gần như lúc nào cũng chậm chân.
Trong khi đó, cửa hàng miễn thuế, cửa hàng bán hàng hoàn thuế giá trị gia tăng và các loại hình dịch vụ bổ trợ đã được điều chỉnh bởi pháp luật chuyên ngành, nhưng chưa có cơ chế chính sách ở cấp thành phố nhằm thúc đẩy liên kết, tích hợp các hoạt động này với mô hình Outlet trong một hệ sinh thái thương mại - dịch vụ - du lịch.
Mặt khác, việc phát triển Outlet còn tạo cơ hội mở rộng thị trường cho các nhãn hiệu hàng hóa Việt Nam, thúc đẩy tiêu thụ sản phẩm trong nước, kết nối doanh nghiệp sản xuất với hệ thống phân phối hiện đại và phục vụ nhu cầu mua sắm ngày càng đa dạng của người dân.
Phát triển mô hình Outlet thành điểm đến mua sắm hấp dẫn
Theo định hướng của TP Hồ Chí Minh, Outlet không chỉ là địa điểm kinh doanh hàng hóa giảm giá mà là mô hình thương mại, dịch vụ tích hợp, lấy hoạt động kinh doanh hàng hóa Outlet làm cốt lõi, kết nối với du lịch mua sắm, ẩm thực, giải trí, logistics, thương mại điện tử và các dịch vụ bổ trợ.
Tại dự thảo của UBND TP Hồ Chí Minh về lấy ý kiến tổ chức, cá nhân đối với dự thảo Nghị quyết của HĐND thành phố về cơ chế, chính sách ưu đãi và hỗ trợ đầu tư các mô hình Outlet cho thấy định hướng phát triển thành các điểm đến mua sắm kết hợp du lịch, ẩm thực, giải trí và trải nghiệm tiêu dùng. Dự thảo đề xuất 3 loại hình gồm: Làng Outlet (diện tích sàn bán lẻ từ 30.000 m²); Trung tâm Outlet đô thị, ngoại vi (từ 5.000 m²) và mô hình Outlet tích hợp (từ 15.000 m²).
Các tiêu chí áp dụng chính sách tập trung vào quy mô diện tích, tỷ lệ diện tích bán lẻ Outlet tối thiểu 60%, số lượng nhãn hiệu độc lập từ 50 đến 100 tùy loại hình. Đối với trường hợp hưởng chính sách hỗ trợ có liên quan, nhà đầu tư cam kết tỷ lệ nhãn hiệu Việt Nam từ 30% và bố trí Không gian hàng Việt Nam – Quà tặng quốc gia.
TP Hồ Chí Minh đề xuất chính sách hỗ trợ đầu tư, phát triển mô hình Outlet
Dự thảo đề xuất nhiều nhóm chính sách hỗ trợ, gồm là xúc tiến đầu tư, kết nối nhà sản xuất, nhãn hiệu và nhà phân phối; quảng bá hàng Việt Nam, sản phẩm OCOP; phát triển du lịch mua sắm, kinh tế ban đêm, logistics, thương mại điện tử; ưu đãi đầu tư và hỗ trợ phát triển hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng kết nối dùng chung theo quy định pháp luật.
Cùng với đó, dự thảo đề xuất hỗ trợ kết nối Outlet với hệ thống cửa hàng miễn thuế, cửa hàng hoàn thuế giá trị gia tăng và các dịch vụ bổ trợ. Đối với dự án Outlet có vốn đầu tư từ 10.000 tỷ đồng, xem xét đưa vào Danh mục ưu tiên thu hút nhà đầu tư chiến lược. Một số trường hợp đáp ứng điều kiện theo Luật Phát triển đô thị được xem xét rút ngắn 50% thời hạn giải quyết thủ tục hành chính.
Có thể thấy việc xây dựng cơ chế, chính sách hỗ trợ đầu tư mô hình Outlet được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực để TP Hồ Chí Minh khai thác hiệu quả lợi thế về thị trường, hạ tầng và hệ sinh thái doanh nghiệp. Qua đó, không chỉ mở rộng không gian phát triển thương mại, dịch vụ, thúc đẩy tiêu thụ hàng Việt Nam mà còn từng bước hình thành các điểm đến mua sắm kết hợp du lịch, góp phần nâng cao sức cạnh tranh và vị thế của thành phố trong khu vực.
Nguyễn Trang