14:00 13/05/2019

Mã hóa toàn bộ dữ liệu chấm thi THPT quốc gia 2019

Nhằm hạn chế những tiêu cực trong khâu chấm thi của kỳ thi THPT quốc gia 2019, Bộ GD & ĐT đã tăng cường một số giải pháp kỹ thuật. Theo đó, tất cả dữ liệu liên quan đến bài thi trắc nghiệm của thí sinh từ ảnh quét bài thi cho đến kết quả cuối cùng đều được mã hóa bằng các thuật toán tiên tiến có độ tin cậy và bảo mật cao.

Ngày 11/5, tại cuộc họp cung cấp thông tin cho báo chí về công tác chuẩn bị, tổ chức kỳ thi Trung học phổ thông (THPT) quốc gia 2019, ông Mai Văn Trinh, Cục trưởng Cục Quản lý chất lượng (Bộ Giáo dục và Đào tạo) cho biết, Bộ Giáo dục và Đào tạo sẽ tập trung thay đổi 9 nội dung để bảo đảm kỳ thi diễn ra nghiêm túc, công bằng, kết quả có độ tin cậy, chủ động phòng, ngừa, phát hiện các sai phạm, gian lận thi cử.

Rút kinh nghiệm sau những tiêu cực và hạn chế bất cập xảy ra trong Kỳ thi THPT quốc gia năm 2018, Bộ GD&ĐT đã tăng cường một số giải pháp kỹ thuật để phòng, chống gian lận trong tất cả các khâu của Kỳ thi, nhất là ở khâu chấm thi. Theo đó, việc chấm bài thi trắc nghiệm sẽ do các trường ĐH chủ trì với phần mềm chấm thi trắc nghiệm đã được sửa đổi, nâng cấp theo hướng tăng cường khâu bảo mật để phòng ngừa, phát hiện các gian lận.

Mã hóa toàn bộ dữ liệu chấm thi THPT quốc gia 2019
Bộ GD&ĐT đã tăng cường một số giải pháp kỹ thuật để phòng, chống gian lận trong tất cả các khâu của Kỳ thi, nhất là ở khâu chấm thi

Quy trình chấm thi trắc nghiệm năm 2019 vẫn thực hiện 4 bước nhưng từng bước đã có sự thay đổi tránh xảy ra gian lận. Cụ thể:

1. Quét ảnh: Dùng máy quét ảnh (Scanner) quét các bài thi theo từng lô đưa vào các thư mục chứa ảnh. Các ảnh được mã hóa ngầm, ngăn không cho đọc hay thay đổi bởi các phần mềm xử lý ảnh. Toàn bộ ảnh đã được mã hóa, được đóng gói cùng với cơ sở dữ liệu cũng được mã hóa vào thời điểm hiện tại, ghi thành đĩa CD0 gửi về Bộ. Chỉ có Bộ mới giải mã được CD0.

2. Đọc ảnh (còn gọi là xử lý ảnh hay nhận dạng ảnh): Xử lý ảnh để đọc các thông tin như số báo danh, mã đề và các bài làm của thí sinh. Sau đó, các đơn vị tạo báo cáo Bộ GD- ĐT về bài làm của thí sinh đã đọc được. Các dữ liệu này được mã hóa cùng với bản sao cơ sở dữ liệu tại thời điểm đó làm thành đĩa CD1 gửi về Bộ. Chỉ có Bộ GD-ĐT mới giải mã được đĩa CD1, ngoài ra sau khi sinh ra đĩa CD1 sẽ không tự sinh lại, trừ khi yêu cầu được Bộ cho phép.

3. Sửa lỗi của thí sinh: Các lỗi như không tô số báo danh (SBD), tô nhầm SBD dẫn đến SBD trùng nhau, tô SBD không tồn tại hoặc tô không đúng quy cách dẫn đến không thể nhận biết được, trong đó lỗi tệ hại nhất là tô nhầm SBD; Không tô mã đề thi, tô mã đề thi không có, hoặc tô sai quy cách khiến không thể nhận biết được thí sinh đã dùng mã đề thi nào; Phần trả lời bị tô quá mờ hay bị tẩy xóa đến mức không hiểu được thí sinh chọn phương án nào, hoặc tô vào vùng câu hỏi không tồn tại.

Thậm chí, có những lỗi do quét bài như để gấp phiếu, sai mặt phiếu, làm phiếu bị biến dạng… những lỗi này (nếu có) sẽ dẫn đến bài thi không chấm được, ảnh hưởng đến quyền lợi của thí sinh dù rằng có những lỗi do chính thí sinh gây ra.

Trong năm 2019, phần sửa lỗi này sẽ được thực hiện chỉ sau khi sinh ra đĩa CD1. Kết quả sửa cùng với biên bản (tự động) cùng với bản sao cơ sở dữ liệu tại thời điểm đó được mã hóa tạo thành đĩa CD2 gửi về Bộ GD-ĐT. Cũng như đĩa CD1 chỉ có Bộ mới có thể giải mã được đĩa CD2 .

4. Chấm thi: Khác với năm 2018, năm 2019 sau khi nhận được đĩa CD2, Bộ GD-ĐT mới cấp đáp án để các đơn vị chấm thi. Đáp án cũng được mã hóa, phần mềm sẽ tự giải mã. Nếu người chấm cố tình nhập dữ liệu không phải đáp án do Bộ cung cấp phần mềm sẽ cảnh báo và khóa hệ thống. Kết quả chấm sẽ được mã hóa tự động và ghi thành một file kết quả để chuyển cho Bộ và bộ phận quản lý thi. Bộ GD-ĐT sẽ cấp mã khóa cho bộ phận quản lý thi, giải mã điểm thi trắc nghiệm, để tổng hợp với điểm tự luận.

Mã hóa toàn bộ dữ liệu chấm thi THPT quốc gia 2019
Quy trình chấm thi trắc nghiệm năm 2019 vẫn thực hiện 4 bước nhưng từng bước đã có sự thay đổi tránh xảy ra gian lận.

Năm nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo trực tiếp chỉ đạo tổ chức chấm bài thi trắc nghiệm, giao nhiệm vụ cho các trường đại học chủ trì, đặt camera giám sát phòng chấm thi 24/24 giờ; sửa đổi, nâng cấp, hoàn thiện phần mềm chấm thi trắc nghiệm theo hướng mã hóa toàn bộ dữ liệu chấm thi, bao gồm cả dữ liệu quét ảnh, các dữ liệu trung gian và kết quả chấm thi cuối cùng.

Bên cạnh đó, Bộ yêu cầu tiến hành “đánh phách điện tử” Phiếu trả lời trắc nghiệm để không thấy được mối liên hệ giữa thông tin cá nhân và phần bài làm của thí sinh; tăng cường tính bảo mật, có chức năng giám sát, kiểm soát chặt chẽ người dùng. Mọi thao tác trên phần mềm chấm thi được lưu vết, chỉ người có trách nhiệm mới mở để xem nhưng không sửa được các thông tin này nhằm hỗ trợ phát hiện các can thiệp trái phép hay gian lận khi sử dụng phần mềm chấm thi. 

Khánh Linh