Ngành cảng biển ổn định giữa sóng lớn

Bước sang năm 2026, ngành cảng biển Việt Nam được dự báo duy trì sự ổn định dù thương mại toàn cầu còn nhiều biến động. Tăng trưởng xuất nhập khẩu, sự phục hồi của sản xuất và xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng tiếp tục tạo điểm tựa quan trọng cho ngành.

Dòng chảy thương mại phục hồi tạo nền tảng ổn định

Theo Báo cáo ngành của Mirae Asset, bức tranh thương mại Việt Nam năm 2025 ghi nhận sự cải thiện rõ nét, tạo điều kiện thuận lợi cho triển vọng ngành cảng biển năm 2026. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu 10 tháng đạt 762,4 tỷ USD, tăng 17,3%; trong đó xuất khẩu tăng 16,2% và nhập khẩu tăng 18,6%. Đặc biệt, xuất khẩu sang Mỹ tăng 27,7%, góp phần duy trì đà tăng trưởng ổn định của hoạt động logistics và cảng biển.

Sản xuất công nghiệp phục hồi mạnh khi PMI tháng 10/2025 đạt 54,5 điểm – mức cao nhất trong năm. Hoạt động sản xuất cải thiện kéo theo nhu cầu vận chuyển và thông quan hàng hóa tiếp tục tăng.

Theo Mirae Asset, trong 5 tháng, sản lượng hàng hóa thông quan đạt 461 triệu tấn, tăng 12,8%; sản lượng container đạt 13,2 triệu TEU, tăng 9,3%. Đây được xem là mức tăng bền vững trong bối cảnh kinh tế toàn cầu vẫn đang trong chu kỳ phục hồi chậm.

Mirae Asset đánh giá ngành cảng biển có đủ nền tảng để duy trì tăng trưởng ổn định trong năm 2026, dù không có nhiều đột biến. Động lực chủ yếu tiếp tục đến từ tăng trưởng của xuất nhập khẩu và sự mở rộng của các ngành công nghiệp có kim ngạch lớn như điện tử, dệt may, máy móc.

Sức ép từ thị trường quốc tế và chính sách thuế quan

Dù triển vọng ở mức ổn định, Báo cáo của Mirae Asset cũng nhấn mạnh nhiều rủi ro khiến năm 2026 tiếp tục là giai đoạn “cân bằng hơn là bứt phá” đối với ngành cảng biển.

Một trong những thách thức lớn nhất đến từ thị trường Mỹ – đối tác xuất khẩu số một của Việt Nam. Tồn kho vẫn duy trì ở mức cao, niềm tin tiêu dùng giảm về mức 53,6 điểm trong tháng 10/2025, kéo theo nhu cầu nhập khẩu suy yếu trong nửa đầu năm 2026. Tăng trưởng GDP của Mỹ, EU và Nhật Bản cũng được dự báo giảm tốc, ảnh hưởng trực tiếp tới nhu cầu vận chuyển quốc tế.

Mirae Asset cho biết chính sách thuế quan mới của Mỹ trong các ngành hàng trọng điểm như thép, xe điện và sản phẩm công nghệ cao cũng tạo ra rủi ro nhất định. Dù việc Mỹ giảm 10 điểm phần trăm mức thuế tăng thêm với hàng hóa Trung Quốc từ tháng 11/2025 giúp giảm bớt áp lực chi phí, tác động tích cực sẽ cần thời gian để lan tỏa. Trước mắt, doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam vẫn phải cạnh tranh gay gắt hơn về giá và biên lợi nhuận.

Cục diện kinh tế thế giới, theo Mirae Asset, sẽ tiếp tục “dè chừng” bởi các yếu tố như lạm phát dai dẳng, tăng trưởng chậm, biến động tỷ giá và bất ổn địa chính trị. Trong bối cảnh đó, triển vọng ngành cảng biển khó có thể tăng tốc mạnh dù không rơi vào suy giảm.

Chuỗi cung ứng dịch chuyển và quan hệ đối tác mở rộng tạo dư địa dài hạn

Mirae Asset đánh giá cao dư địa tăng trưởng trung – dài hạn của ngành cảng biển Việt Nam nhờ xu hướng dịch chuyển chuỗi cung ứng toàn cầu. Nhiều tập đoàn đa quốc gia tiếp tục mở rộng sản xuất tại Việt Nam nhằm giảm phụ thuộc vào Trung Quốc, đặc biệt trong lĩnh vực điện tử, công nghệ và công nghiệp hỗ trợ. Khi các dự án mới đi vào vận hành, lượng hàng xuất khẩu và nhập khẩu sẽ gia tăng đáng kể, trực tiếp tạo điều kiện để các cảng biển mở rộng sản lượng.

Báo cáo cũng chỉ ra rằng với việc Việt Nam ký thêm 5 hiệp định đối tác chiến lược toàn diện trong năm 2025, tổng số đối tác chiến lược nâng lên 14 quốc gia. Điều này không chỉ mở rộng mạng lưới thương mại mà còn tạo luồng hàng mới cho hoạt động logistics và cảng biển. Sự mở rộng hợp tác quốc tế được Mirae Asset đánh giá là yếu tố quan trọng giúp ngành cảng biển duy trì đà tăng trưởng ổn định trong giai đoạn 2026–2027.

Dù những yếu tố này không mang lại bứt phá ngay lập tức trong năm 2026 nhưng vẫn củng cố luận điểm về sự ổn định của ngành trong ngắn hạn và mở đường cho chu kỳ tăng trưởng mạnh hơn ở trung hạn. Mirae Asset vì vậy giữ nguyên đánh giá “Trung tính” cho ngành cảng biển Việt Nam.

Trung Anh