Thị trường gạo Châu Á trở nên sôi động khi Bangladesh quay trở lại nhập khẩu gạo sau 3 năm vắng bóng. Bên cạnh đó, Trung Quốc cũng lùng sục mua gạo từ tận Ấn Độ do nguồn cung khan hiếm. Dự báo giá gạo xuất khẩu ở khu vực Châu Á sẽ còn duy trì ở mức cao, thậm chí có thể tăng thêm nữa từ nay tới đầu năm 2021, khi tới vụ thu hoạch mới.
Nguồn cung khan hiếm, xu hướng giá gạo Châu Á tăng sẽ còn tiếp diễn
Trung Quốc tăng cường nhập khẩu
Nhu cầu từ các nhà nhập khẩu trong tháng 11/2020 sôi động trở lại khi Trung Quốc tích cực mua do giá trong nước tăng mạnh vì dịch Covid-19 và thời tiết năm nay bất lợi.
Do thiên tai nghiêm trọng, nhất là lũ lụt kéo dài 2 tháng liên tiếp, giữa bối cảnh dịch Covid-19 bùng phát khiến một số thời gian phải thực hiện chính sách giãn cách xã hội. Năng suất lúa trung bình trên mỗi mu (tương đương 0,0667 ha) đã giảm từ 600kg năm ngoái xuống 500kg trong năm nay. Dự báo sản lượng gạo Trung Quốc năm nay sẽ giảm 30% so với năm ngoái. Nhà máy chế biến gạo của Trung Quốc từ cuối tháng 10/2020 rơi vào hoàn cảnh thiếu nguồn cung gạo khiến giá gạo bán buôn tăng lên. Trung Quốc đã và đang tích cực nhập khẩu gạo.
Nhu cầu nhập khẩu gạo của Trung Quốc tăng sẽ là cơ hội tốt cho Việt Nam, nhất là khi hai nước đang thiết lập một đường dây nóng để tạo thuận lợi cho thương mại các loại nông sản, trong đó có gạo, sau giai đoạn hoạt động giao thương giữa 2 bên gần đây gặp khó khăn vì Covid-19. Khách hàng Trung Quốc thường rất quan trọng yếu tố giá cả, và sẽ không mua vào với giá quá cao mà chờ thời cơ để mua giá hợp lý.
Philippines nhập khẩu thêm gạo đáp ứng nhu cầu còn thiếu hụt
Philippines đặt mục tiêu nâng tỷ lệ tự cung gạo lên 93%, nhưng với những thiệt hại do bão gây ra gần đây thì tỷ lệ này có thể chỉ đạt khoảng 89-90%, tức là còn thiếu khoảng 10% mới đủ đáp ứng nhu cầu.
Theo ước tính sơ bộ, các cơn bão Molave, Goni và Vamco đã gây thiệt hại tổng cộng khoảng 12,3 tỷ peso (khoảng 250 triệu USD) cho ngành nông nghiệp Philippines. Những khu vực bị ảnh hưởng nghiêm trọng nhất là Cagayan Valley và Bicol – những nơi trồng lúa chính của quốc gia Đông Nam Á này.
Trong tháng 11, Philippines gia tăng nhập khẩu gạo để đảm bảo đủ lượng dự trữ. Bộ Nông nghiệp nước này tính toán rằng, lượng dự trữ hiện đủ cho 88 ngày, tức là tới tháng 1 năm sau, kể cả khi có bão. Philippines sẽ thu hoạch lúa vào cuối tháng 3 – tháng 4.
Brazil áp dụng mức thuế nhập khẩu 0% để khuyến khích nhập khẩu
Sản lượng gạo của Brazil nay nay dự kiến sẽ giảm, buộc nước này phải xem xét việc hạn chế xuất khẩu để ưu tiên cho thị trường trong nước.
Trong bối cảnh đó, Chính phủ Brazil đã áp dụng mức thuế nhập khẩu bằng 0 đối với các nước hưởng lợi từ lúa gạo bên ngoài Mercosur cho đến ngày 31/12. Mức giảm được giới hạn trong hạn ngạch 400.000 tấn. Động thái này nhằm ổn định thị trường trong nước giữa bối cảnh dịch Covid-19.
Vụ Ngoại thương Thái Lan hôm 2/11 cho biết, các nhà xuất khẩu gạo của nước này sẽ hưởng lợi từ việc Chính phủ Brazil quyết định kể từ tháng 9/2020 giảm thuế nhập khẩu lúa gạo xuống 0%, áp dụng từ 11/9 đến 31/12.
Vụ trưởng Kirati Ratchano cho biết, Thái Lan từ trước tới nay phải trả thuế 12% đối với thóc gạo xuất khẩu sang Brazil. Trong tháng 9 và 10/2020, xuất khẩu gạo Thái Lan sang Brazil đạt 28.163 tấn - gấp nhiều lần mức 433 tấn của năm 2019, với trị giá 12,55 triệu USD.
Đáng chú ý, Chính phủ Bangladesh liên tiếp mở thầu mua gạo sau 3 năm gián đoạn. Brazil cũng giảm thuế nhập khẩu gạo về 0% để khuyến khích nhập khẩu ở thời điểm hiện tại.
Trong bối cảnh trên, giá gạo Ấn Độ đã tăng giá liên tiếp 3 tuần qua, hiện đạt mức cao nhất trong vòng hơn 2 tháng, loại đồ 5% tấm là 378 – 383 USD/tấn (tuần trước giá là 375 – 381 USD/tấn). Gạo Thái Lan thậm chí còn cao hơn nữa, khi loại tương tự hiện có giá 485 – 516 USD/tấn (so với 480 – 516 USD/tấn cách đây một tuần). Tương tự, gạo 5% tấm của Việt Nam hiện cũng duy trì ở mức cao, 470 – 490 USD/tấn.
Dự báo giá gạo xuất khẩu ở khu vực Châu Á sẽ còn duy trì ở mức cao, thậm chí có thể tăng thêm nữa từ nay tới đầu năm 2021, khi tới vụ thu hoạch mới.
Trung Anh