Chiến lược phụ thuộc vào nguồn vốn vay lãi suất cao trong giai đoạn khủng hoảng đang khiến Nissan Motor phải trả giá đắt. Mỗi năm, hãng xe Nhật Bản phải chi hơn 110 tỷ Yên, tương đương gần 700 triệu USD, để thanh toán lãi vay. Gánh nặng tài chính này không chỉ bào mòn lợi nhuận mà còn đe dọa nguồn lực dành cho nghiên cứu, phát triển sản phẩm và các kế hoạch tăng trưởng dài hạn.
Huy động vốn lãi suất cao để đảo nợ
Nissan Motor đang đối mặt với áp lực tài chính ngày càng lớn khi chi phí lãi vay tăng vọt lên mức cao nhất trong một thập kỷ, phản ánh hệ quả từ chiến lược huy động vốn lãi suất cao được triển khai trong giai đoạn khó khăn trước đây. Theo Nikkei, chi phí lãi vay của Nissan trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026 đã lên tới 113,8 tỷ Yên (khoảng 687 triệu USD), tăng gần 50% so với năm trước và là mức cao nhất trong vòng 10 năm.
Ông Koji Endo, Giám đốc phân tích cấp cao tại Công ty Chứng khoán SBI Securities, cho rằng quy mô của khoản chi phí này là rất đáng lo ngại. "Khoản tiền lãi mà Nissan phải trả hằng năm đủ để nghiên cứu và phát triển hoàn chỉnh hai mẫu xe hoàn toàn mới", ông Endo nhận định.
Nguồn gốc của áp lực hiện nay đến từ đợt huy động vốn quy mô lớn được Nissan thực hiện vào tháng 7/2025. Khi đó, hãng xe Nhật Bản đã phát hành tổng cộng 860 tỷ Yên trái phiếu, bao gồm 660 tỷ Yên trái phiếu định giá bằng ngoại tệ và 200 tỷ Yên trái phiếu chuyển đổi. Mục tiêu chính là đảo nợ cho các khoản trái phiếu đáo hạn trong năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2026.
Tuy nhiên, mức lãi suất mà Nissan phải chấp nhận lại rất cao. Đối với trái phiếu bằng USD kỳ hạn 10 năm, lãi suất vượt ngưỡng 8%, trong khi các loại trái phiếu bằng ngoại tệ khác có mức lãi dao động từ 5-7%.
Gánh nặng được dự báo sẽ còn tiếp tục bùng nổ trong năm tài chính hiện tại (kết thúc vào tháng 3 năm 2027) do ảnh hưởng từ các điều khoản thanh toán lãi suất của loạt trái phiếu doanh nghiệp phát hành vào năm ngoái.
Lợi nhuận bị "ăn mòn" bởi chi phí tài chính
Mặc dù hoạt động kinh doanh cốt lõi của Nissan đang có dấu hiệu cải thiện, nhưng lợi nhuận ròng lại không tăng tương ứng do áp lực chi phí lãi vay. Năm tài chính kết thúc vào tháng 3/2027, Nissan đặt mục tiêu lợi nhuận hoạt động đạt 200 tỷ Yên, gấp khoảng ba lần kết quả năm trước nhờ chương trình tái cấu trúc và cắt giảm chi phí. Tuy nhiên, lợi nhuận ròng dự kiến chỉ đạt khoảng 20 tỷ Yên.
Khoảng cách lớn giữa lợi nhuận hoạt động và lợi nhuận ròng cho thấy phần đáng kể thành quả kinh doanh đang bị bào mòn bởi chi phí tài chính. Theo các chuyên gia, đây là thách thức lớn đối với Nissan trong bối cảnh hãng vẫn cần nguồn lực để đầu tư cho xe điện, công nghệ mới và các dòng sản phẩm thế hệ tiếp theo.
Ông Seiji Sugiura, chuyên gia phân tích cấp cao tại Tokai Tokyo Intelligence Laboratory, nhận định: "Bất kỳ sự gia tăng nào nữa trong chi phí lãi vay cũng sẽ bóp nghẹt các khoản đầu tư tương lai. Trong bối cảnh sản lượng xe bán ra không tăng trưởng, chi phí huy động vốn leo thang sẽ trở thành gông cùm kìm hãm sự phát triển của doanh nghiệp."
Tính đến cuối tháng 3/2026, mảng ô tô của Nissan vẫn sở hữu lượng tiền và các khoản tương đương tiền khoảng 2,17 nghìn tỷ Yên, tương ứng lượng tiền mặt ròng khoảng 1,17 nghìn tỷ Yên. Tuy nhiên, hãng xe Nhật Bản đang theo đuổi chính sách duy trì lượng tiền mặt ròng quanh mức 1.000 tỷ Yên nhằm đảm bảo an toàn tài chính. Điều này đồng nghĩa Nissan khó có thể sử dụng toàn bộ nguồn tiền mặt để thanh toán khoản nợ 400 tỷ Yên sẽ đáo hạn vào tháng 9/2027.
Theo ông Hiroki Uchida, chuyên gia phân tích tín dụng tại Daiwa Securities, phương án khả thi nhất hiện nay vẫn là tiếp tục phát hành trái phiếu ngoại tệ để đảo nợ. "Trái phiếu doanh nghiệp định giá bằng ngoại tệ sẽ là một lựa chọn tối ưu, tương tự như đợt huy động vốn mà hãng đã thực hiện vào tháng 7/2025", ông Uchida cho biết.
Tuy nhiên, việc tiếp cận nguồn vốn mới đang trở nên khó khăn hơn khi rủi ro tín dụng của Nissan gia tăng. Tháng 11/2025, S&P Global Ratings đã hạ xếp hạng tín nhiệm dài hạn của Nissan từ BB xuống BB-, khiến doanh nghiệp lún sâu hơn vào nhóm trái phiếu có tính đầu cơ và rủi ro cao. Việc bị hạ bậc tín nhiệm có thể khiến Nissan phải chấp nhận mức lãi suất cao hơn trong các đợt huy động vốn tiếp theo.
Trái phiếu chuyển đổi có thể là lối thoát
Một lựa chọn khác mà Nissan đang cân nhắc là sử dụng trái phiếu chuyển đổi để giảm áp lực chi phí vốn. Năm 2025, hãng đã phát hành thành công 200 tỷ Yên trái phiếu chuyển đổi với lãi suất chỉ 1%, thấp hơn rất nhiều so với các khoản trái phiếu ngoại tệ thông thường.
Tuy nhiên, công cụ này cũng đi kèm rủi ro pha loãng cổ phiếu nếu nhà đầu tư thực hiện quyền chuyển đổi, từ đó tạo áp lực lên giá cổ phiếu. Theo các chuyên gia, việc kết hợp linh hoạt giữa trái phiếu chuyển đổi và trái phiếu ngoại tệ có thể giúp Nissan cân bằng giữa nhu cầu huy động vốn và kiểm soát chi phí lãi vay.
Dù vậy, yếu tố quyết định vẫn là khả năng cải thiện hiệu quả kinh doanh và thuyết phục thị trường về triển vọng tăng trưởng trong tương lai. Nếu không thể chứng minh các khoản đầu tư vào xe điện, công nghệ mới và sản phẩm thế hệ tiếp theo sẽ tạo ra lợi nhuận bền vững, Nissan sẽ ngày càng gặp khó khăn trong việc tiếp cận các nguồn vốn với chi phí hợp lý.
Trong bối cảnh đó, khoản chi gần 700 triệu USD tiền lãi mỗi năm đang trở thành một trong những thách thức lớn nhất đối với quá trình phục hồi của hãng xe Nhật Bản.
Trung Anh