Việc công nhận Phường rối nước Thanh Hải là điểm du lịch thể hiện sự ghi nhận của chính quyền đối với nỗ lực gìn giữ di sản của cộng đồng, đồng thời mở ra cơ hội phát triển du lịch văn hóa bền vững cho huyện Thanh Hà.
Ngày 24/5/2025, UBND tỉnh Hải Dương đã chính thức công nhận Phường rối nước xã Thanh Hải, huyện Thanh Hà là điểm du lịch cấp tỉnh, ghi dấu một bước tiến quan trọng trong nỗ lực bảo tồn và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể đặc sắc của địa phương.
Di sản truyền thống hơn 300 năm tuổi
Phường rối nước Thanh Hải được hình thành từ thế kỷ XVII, là một trong những phường rối nước cổ nhất còn tồn tại ở miền Bắc Việt Nam. Theo các bậc cao niên trong làng, nghệ thuật múa rối nước ở Thanh Hải bắt nguồn từ nhu cầu sinh hoạt văn hóa cộng đồng, gắn liền với tín ngưỡng nông nghiệp và các lễ hội truyền thống của cư dân vùng đồng bằng sông Hồng.
Trải qua nhiều thế hệ, người dân Thanh Hải vẫn gìn giữ và truyền dạy loại hình nghệ thuật này như một phần không thể thiếu trong đời sống tinh thần. Con rối được chế tác thủ công từ gỗ sung, sơn màu thủ công, thể hiện sinh động các nhân vật dân gian như Tễu, Thị Màu, hay các tích trò “Đánh cáo bắt vịt”, “Chọi trâu”, “Cày bừa”... đầy tính trào phúng và gần gũi với đời sống nông thôn.
Hiện nay, Phường rối nước Thanh Hải quy tụ hơn 20 nghệ nhân biểu diễn, trong đó có nhiều người cao tuổi dày dạn kinh nghiệm. Họ không chỉ biểu diễn tại địa phương mà còn thường xuyên lưu diễn ở các tỉnh thành và quốc tế, góp phần quảng bá văn hóa Việt ra thế giới.
Phát triển điểm du lịch gắn với bảo tồn văn hóa
Việc công nhận Phường rối nước Thanh Hải là điểm du lịch thể hiện sự ghi nhận của chính quyền đối với nỗ lực gìn giữ di sản của cộng đồng, đồng thời mở ra cơ hội phát triển du lịch văn hóa bền vững cho huyện Thanh Hà.
UBND tỉnh giao UBND huyện Thanh Hà chủ trì, phối hợp các đơn vị liên quan thực hiện các nhiệm vụ như:
Quản lý, khai thác điểm du lịch gắn với bảo vệ tài nguyên văn hóa.
Đảm bảo vệ sinh môi trường, an ninh, tạo điều kiện thuận lợi cho du khách tham quan.
Ban hành nội quy, quy chế hoạt động theo đúng Luật Du lịch và Luật Di sản văn hóa.
Xây dựng nội dung thuyết minh, ấn phẩm quảng bá điểm du lịch bằng nhiều hình thức đa dạng như tờ rơi, video, tour trải nghiệm...
Hướng đến tương lai
Trong bối cảnh nhiều loại hình nghệ thuật truyền thống đang mai một, Phường rối nước Thanh Hải trở thành một điểm sáng về bảo tồn văn hóa cộng đồng. Sự công nhận chính thức sẽ góp phần khuyến khích thế hệ trẻ nối tiếp cha ông, vừa giữ gìn bản sắc dân tộc, vừa phát triển kinh tế địa phương qua du lịch văn hóa.
Thanh Hải hôm nay không chỉ là vùng quê yên bình bên dòng sông Văn Úc, mà còn là nơi lưu giữ tâm hồn của múa rối nước - một nét đẹp độc đáo của văn hóa Việt Nam.
Đình Sáng