Thanh tra Chính phủ vừa đăng tải kết luận Thanh tra số 369/KL-TTCP về các dự án có khó khăn, vướng mắc tại TP Cần Thơ.
Theo Kết luận thanh tra, quá trình triển khai thực hiện dự án, UBND TP Cần Thơ, Sở Y tế Cần Thơ, Liên danh nhà thầu và các đơn vị tư vấn có khuyết điểm, vi phạm. Trong đó, có nhiều dự án chậm tiến độ, tiềm ẩn nguy cơ gây lãng phí nguồn vốn vay và ngân sách địa phương (khoảng 300 tỷ đồng giá trị đã thực hiện).
Loạt sai phạm trong đấu thầu và quản lý vốn ODA
Dự án đầu tư xây dựng Bệnh viện Ung bướu TP Cần Thơ được phê duyệt năm 2017, tổng mức đầu tư là hơn 1.727 tỷ đồng. Trong đó, vốn vay ODA của Chính phủ Hungary là hơn 1.393 tỷ đồng, chiếm 80,66% và vốn đối ứng của TP Cần Thơ là hơn 334 tỷ đồng, chiếm 19,34%.
Năm 2019, UBND TP Cần Thơ điều chỉnh thiết kế cơ sở, tăng tổng diện tích sàn 1.878m2; tăng tổng diện tích xây dựng 714m2; tăng mật độ xây dựng tăng 1,97%...
Kết luận thanh tra cho thấy dự án thuộc nhóm A nhưng được phê duyệt số bước thiết kế hai bước chưa phù hợp với Nghị định số 59/2015/ND-CP ngày 18/6/2015 của Chính phủ; Nghị định số 38/2013/NĐ-CP ngày 23/4/2013 và Thông tư số 11/2016/TT-BKHĐT ngày 26/7/2016 của Bộ Kế hoạch và Đầu tư.
Dự án đầu tư xây dựng Bệnh viện Ung bướu TP Cần Thơ được phê duyệt năm 2017, tổng mức đầu tư là hơn 1.727 tỷ đồng.
Quyết định phê duyệt dự án trước khi có phê duyệt Báo cáo đánh giá tác động môi trường cũng không đúng với khoản 2, Điều 19 Luật Bảo vệ môi trường năm 2014.
Thời gian điều chỉnh thiết kế cơ sở kéo dài, dẫn đến thời gian thực hiện hợp đồng chậm gần 2 năm. Ngoài ra, UBND TP Cần Thơ chậm phê duyệt chi phí thông quan các hàng hóa dẫn đến phát sinh tăng hơn 11,6 tỷ đồng chi phí lưu kho cho 71 container hàng hóa nhập khẩu.
Theo kết luận, Sở Y tế Cần Thơ là chủ đầu tư nhưng chưa tổ chức thẩm định, trình cơ quan chủ quản phê duyệt dự toán khối lượng phát sinh ngoài hợp đồng EPC theo thẩm quyền. Nhà thầu thực hiện thi công phần khối lượng phát sinh khi chưa đáp ứng yêu cầu về trình tự, thủ tục về đầu tư xây dựng.
Ngoài ra, UBND TP Cần Thơ ban hành các quyết định phê duyệt điều chỉnh thời gian thực hiện dự án chưa phù hợp với khoản 1 Điều 19 Nghị định 38/2013/NĐ-CP ngày 23/4/2013 về quản lý và sử dụng nguồn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA); điều 67 Nghị định số 16/2016/NĐ-CP ngày 16/3/2016 về quản lý và sử dụng vốn hỗ trợ phát triển chính thức (ODA) và vốn vay ưu đãi của các nhà tài trợ nước ngoài.
Theo kết luận, Sở Y tế Cần Thơ trong quá trình lựa chọn nhà thầu EPC đã vi phạm quy định về kế hoạch đấu thầu, không nêu rõ phương thức lựa chọn, tiêu chí đánh giá chưa phù hợp quy mô gói thầu.
Công tác đánh giá hồ sơ đề xuất của nhà thầu thiếu chính xác, một số nội dung chưa đáp ứng yêu cầu vẫn được chấm đạt. Hợp đồng ký kết còn sơ sài, thiếu chi tiết, chưa xác định rõ nguồn vốn và điều kiện xuất xứ hàng hóa trong khi điều kiện của vốn ODA Hungary yêu cầu ít nhất 50% thiết bị phải có xuất xứ từ Hungary.
Hệ quả là dự án bị đình trệ, phát sinh tăng chi phí đầu tư hơn 212 tỷ đồng do chênh lệch tỷ giá, cùng nhiều tồn tại trong công tác tạm ứng, thu hồi vốn, quản lý tiến độ và hồ sơ dự án.
Kiến nghị xử lý sai phạm
Từ những kết quả thanh tra trên, Tổng Thanh tra Chính phủ đã kiến nghị Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo tổ chức kiểm điểm trách nhiệm đối với lãnh đạo UBND TP Cần Thơ có liên quan đến các tồn tại, khuyết điểm.
Thanh tra Chính phủ kiến nghị Thủ tướng chỉ đạo UBND TP Cần Thơ và các bộ, ngành khẩn trương thực hiện kết luận tại Thông báo số 371/TB-VPCP, chuyển sang thực hiện đầu tư bằng nguồn vốn trong nước để đưa bệnh viện vào vận hành trong năm 2026. Bộ Tài chính và UBND TP Cần Thơ được giao cân đối, bố trí ngân sách để thực hiện việc này.
Tổng Thanh tra Chính phủ cũng kiến nghị Chủ tịch UBND TP Cần Thơ tổ chức kiểm điểm, xử lý theo quy định pháp luật đối với Giám đốc Sở Y tế Cần Thơ và các đơn vị, cá nhân liên quan.
UBND TP Cần Thơ phải rà soát, phê duyệt bổ sung các chi phí còn thiếu, bao gồm khối lượng phát sinh khoảng 17 tỷ đồng và chi phí lưu kho khoảng 11,6 tỷ đồng.
Thanh tra Chính phủ yêu cầu UBND TP Cần Thơ tập trung xử lý dứt điểm các khó khăn, vướng mắc liên quan đến Hợp đồng EPC, trao đổi với liên danh nhà thầu để tránh phát sinh tranh chấp, khiếu kiện quốc tế.
Trong trường hợp quyết định tiếp tục thực hiện hợp đồng, Thanh tra cũng yêu cầu Sở Y tế Cần Thơ thu hồi hơn 3,86 triệu EUR đã tạm ứng cho liên danh nhà thầu trong quá trình thanh quyết toán, đảm bảo việc tiếp tục thực hiện dự án phải an toàn, hiệu quả và đúng quy định pháp luật.
Thiên An