Các dự án gồm Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ (giai đoạn 1), dự án Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link (giai đoạn 2) và Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ. Đây đều là những dự án chiến lược trong phát triển kinh tế biển của thành phố thời gian tới.
Sở Xây dựng TP.HCM vừa báo cáo UBND Thành phố về tình hình triển khai các dự án cảng biển chuẩn bị khởi công, động thổ nhân dịp kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975 - 30/4/2026). Tuy nhiên, hiện có hai dự án chưa đủ điều kiện.
Cảng Cái Mép thuộc Bà Rịa - Vũng Tàu trước khi sáp nhập vào TP.HCM
Các dự án gồm: dự án đầu tư xây dựng Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ (giai đoạn 1) dự kiến khởi công trước ngày 30/4; dự án Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link (giai đoạn 2) dự kiến động thổ ngày 17/4; dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ đề xuất khởi động và công bố đối tác chiến lược vào ngày 30/4.
Trong đó, dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ có quy mô lớn nhất với diện tích khoảng 571 ha, tổng vốn gần 129.000 tỉ đồng (tương đương 4,99 tỉ USD), công suất thiết kế 21 triệu TEU/năm.
Dự án đã được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương từ năm 2025, song vẫn đang trong quá trình thẩm định lựa chọn nhà đầu tư và chưa hoàn tất các thủ tục liên quan. Do đó, sự kiện "Lễ khởi động và công bố đối tác chiến lược" chỉ có thể tổ chức sau khi được chấp thuận chính thức.
Theo Sở Xây dựng Thành phố, hiện nay, liên danh Tổng công ty Hàng hải Việt Nam - Công ty CP Cảng Sài Gòn và Terminal Investment Limited Holding S.A đã chính thức nộp hồ sơ đăng ký thực hiện dự án. Trong đó, Terminal Investment Limited Holding S.A là công ty thành viên của MSC - hãng tàu container lớn nhất thế giới đã theo sát dự án ngay từ những ngày đầu đề xuất.
Trong khi đó, dự án Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ (giai đoạn 1) có quy mô diện tích 351,2 ha, với tổng mức đầu tư 50.200 tỷ đồng. Tổng chiều dài cầu bến khoảng 6.856m, công suất thiết kế khoảng 11 triệu TEU/năm. Cảng có khả năng tiếp nhận cỡ tàu 24.000 TEU (250.000 tấn).
Riêng giai đoạn 1, tổng mức đầu tư dự án khoảng 14.867 tỷ đồng, xây dựng 2 cầu cảng dài 900m, tiếp nhận cỡ tàu 250.000 DWT; 9 bến sà lan dài 1.027m, tiếp nhận cỡ tàu 5.000 DWT; công suất 2 triệu TEU/năm.
Dự án được UBND TP.HCM chấp thuận chủ trương đầu tư và chấp thuận nhà đầu tư vào cuối tháng 1/2026 cho liên danh gồm Tập đoàn Geleximco, Công ty CP Vận tải và Thương mại quốc tế (ITC), Tổng Công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn Nhà nước (SCIC).
Tuy nhiên, theo Sở Xây dựng Thành phố, khối lượng công việc liên quan thủ tục của dự án đầu tư xây dựng Cảng tổng hợp và container Cái Mép Hạ (giai đoạn 1) còn lại rất lớn. Việc khởi công dự án vào dịp 30/4 là chưa bảo đảm về cơ sở pháp lý và tiến độ thực hiện.
Sở Xây dựng cho biết, chủ đầu tư chỉ đủ điều kiện khởi công triển khai công tác chuẩn bị mặt bằng trong trường hợp có mặt bằng xây dựng để bàn giao toàn bộ hoặc từng phần theo tiến độ xây dựng. Sở kiến nghị UBND Thành phố chỉ đạo liên danh khẩn trương làm việc với sở ngành, địa phương để xác định ranh giới thực hiện dự án, hoàn thành các thủ tục liên quan trước ngày 25/4.
Với dự án Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link (giai đoạn 2), quy mô cảng theo giấy chứng nhận đầu tư gồm 1.150m cầu bến chính, tổng diện tích 93 ha. Hiện, giai đoạn 1 của dự án đã thi công hoàn thành và đưa vào sử dụng 800m cầu cảng chính và 190m cầu cảng khác, tiếp nhận tàu trọng tải đến 232.000 tấn.
Theo Công ty cổ phần Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link, giai đoạn 2 của dự án sẽ được xây dựng bổ sung cầu cảng chính dài 285m, tiếp nhận cỡ tàu 250.000 DWT; cầu cảng thượng lưu dài 359m, tiếp nhận cỡ tàu 150.000 DWT; cầu cảng sà lan dài 390m, tiếp nhận tàu/sà lan 5.661 DWT. Tổng mức đầu tư giai đoạn 2 khoảng 8.361 tỷ đồng.
Dự án Cảng Cái Mép Gemadept - Terminal Link (giai đoạn 2) nằm hoàn toàn trong ranh đất của dự án đã được giao, cho thuê, do đó, Sở Xây dựng thống nhất với đề xuất của chủ đầu tư về việc triển khai lễ động thổ dự án.
Sở Xây dựng nhận định, với khối lượng công việc còn lớn, việc khởi công toàn bộ dự án trước 30/4 là chưa đảm bảo cơ sở pháp lý. Trường hợp thuận lợi, chủ đầu tư chỉ có thể triển khai một số hạng mục chuẩn bị mặt bằng nếu đáp ứng điều kiện. Sở kiến nghị UBND TP.HCM chỉ đạo các sở, ngành phối hợp tháo gỡ thủ tục, đặc biệt về đất đai, môi trường và quy hoạch, từ đó có chủ trương phù hợp.
Nguyên Pháp